Những ngày gần đây, Nhà Trắng đạt thỏa thuận gây tranh cãi về nhập khẩu dầu diesel từ Nga, đồng thời gia tăng sức ép yêu cầu Ukraine chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Nga.Ông Zelensky cho biết cảm thấy bị ông Trump phản bội sau thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin. Nhà lãnh đạo Ukraine tuyên bố Kiev sẽ tiếp tục tập kích các nhà máy lọc dầu của Nga.

Trong nhiều tháng qua, ông Zelensky liên tục cảnh báo Ukraine đang cạn dần tên lửa đánh chặn Patriot. Đây là một trong số ít loại vũ khí phòng không có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạonhưng có giá thành cao và nguồn cung hạn chế trên toàn cầu.

Tình trạng thiếu hụt càng trở nên nghiêm trọng khi nhiều quốc gia đã sử dụng một phần kho dự trữ hoặc tìm cách củng cố hệ thống phòng thủ của mình trong bối cảnh xung đột tạiIran.

Căng thẳng giữa ông Zelensky và ông Trump gia tăng trong những ngày gần đây, khi Washington yêu cầu Kiev dừng các cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở nhiên liệu của Nga, trong khi Moscow vẫn tiếp tục tập kích cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine.

Trong cuộc phỏng vấn với Financial Times, ông Zelensky tuyên bố chỉ có thể đồng ý ngừng tấn công các mục tiêu năng lượng của Nga nếu Ukraine được bổ sung ít nhất một lượng tên lửa đánh chặn Patriot đáng kể. Ông cũng cho biết khi Kiev đề nghị tăng cường năng lực phòng không, phản ứng từ phía Mỹ là làm suy giảm dịch vụ Starlink.

Trong tuyên bố công khai hôm 14/10, ông Zelensky một lần nữa kêu gọi Washington cung cấp thêm tên lửa đánh chặn.

“Tổng thống Mỹ có tất cả những công cụ hiệu quả và cần thiết để đưa hòa bình đến gần hơn thông qua sức mạnh, công lý và gây sức ép lên bên gây hấn. Chúng tôi đề nghị cung cấp thêm các gói tên lửa đánh chặn Patriot cho Ukraine”, nhà lãnh đạo Ukraine nói.

Trong khi đó, trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ, ông Trump ngày càng quy trách nhiệm cho cuộc xung đột Nga - Ukraine về tình trạng giá dầu diesel toàn cầu tăng cao, dù cuộc chiến tại Iran được cho là có tác động lớn hơn đến đà tăng giá nhiên liệu.

Đầu tuần này, chính quyền Tổng thống Trump cảnh báo Ukraine và các đồng minh châu Âu rằng Mỹ có thể đình chỉ việc mua bán vũ khí của Mỹ cho châu Âu và chia sẻ thông tin tình báo phục vụ Ukraine nếu Kiev không chấm dứt các cuộc tấn công tầm xa nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga.

Những cảnh báo này đã được Bộ Ngoại giao và Lầu Năm Góc gửi tới các quan chức Ukraine và châu Âu trong dịp cuối tuần, trong đó có các thông điệp trực tiếp từ quân đội Mỹ tới những chỉ huy Ukraine. Tuy nhiên, ông Trump sau đó khẳng định Mỹ không ngừng chia sẻ thông tin tình báo với Ukraine.

Nguy cơ gián đoạn nguồn cung vũ khí cho Ukraine

Nếu chính quyền Mỹ quyết định đình chỉ cơ chế mua vũ khí dành cho Ukraine thông qua các nước châu Âu, Kiev có thể sẽ phảiđối mặt với nguy cơ thiếu hụt thêm các hệ thống phòng không và tên lửađánh chặn.

Cơ chế có tên Danh sách yêu cầu ưu tiên của Ukraine (PURL) được sử dụng để các đồng minh mua vũ khí do Mỹ sản xuất nhằm đáp ứng nhu cầu quân sự của Kiev. Theo CNN, việc đình chỉ cơ chế này có thể đe dọa các đợt bàn giao tên lửa đánh chặn Patriot trong tương lai, loại đạn dược quan trọng để Ukraine đối phó với tên lửa đạn đạo Nga.

Trong bối cảnh kho tên lửa đánh chặn được cho là đã cạn kiệt, khả năng tiếp cận nguồn cung mới có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với năng lực phòng không của Ukraine. Tuy nhiên, việc Mỹ có thực sự đình chỉ các cơ chế hỗ trợ nói trên hay không vẫn chưa được xác nhận.