Thực hiện chương trình xây dựng pháp luật của Quốc hội và chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Tư pháp chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân có liên quan xây dựng dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước. Dự án dự kiến trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI (dự kiến diễn ra vào tháng 10/2026).

Để tiếp tục hoàn thiện dự thảo luật, ngày 21/5, Tạp chí Dân chủ và Pháp luật phối hợp với Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước tổ chức hội thảo “Góp ý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước”. Hội thảo được tổ chức trực tiếp ở Hà Nội và trực tuyến với nhiều địa phương trong cả nước.

Phát biểu tại hội thảo, TS Trương Thế Côn, Tổng Biên tập Tạp chí Dân chủ và Pháp luật cho biết, từ khi thi hành Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017, đãcó nhiều chuyển biến tích cực, góp phần xây dựng Nhà nước pháp quyền, bảo đảm quyền con người, quyền công dân cũng như quá trình hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, quá trình thi hành luật cũng bộc lộ nhiều khó khăn, vướng mắc, một số quy định đã không còn phù hợp với thực tiễn và bối cảnh đất nước trong tình hình mới.

Từ thực tế đó, hội thảo mong muốn nhận được sự chia sẻ của các chuyên gia, nhà khoa học, các cơ quan quản lý và các đơn vị liên quan đánh giá những vấn đề đặt ra trong từng lĩnh vực, từng ngành, từng địa phương, qua đó tiếp tục hoàn thiện dự thảo luật theo định hướng đảm bảo quyền con người, quyền công dân; nâng cao tính chuyên nghiệp trong thực thi công vụ; tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước; xây dựng nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp, phục vụ nhân dân.

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận những vấn đề chính như: Quan điểm của Đảng, Nhà nước và sự cần thiết việc phải sửa đổi, bổ sung luật; Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; Đánh giá thực tiễn thi hành Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện; Góp ý trực tiếp vào các điều khoản của dự thảo luật, nhất là các nội dung góp ý liên quan đến: Phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; căn cứ xác định trách nhiệm bồi thường; thẩm quyền giải quyết bồi thường; trình tự, thủ tục giải quyết yêu cầu bồi thường; trách nhiệm hoàn trả của người thi hành công vụ gây thiệt hại; trách nhiệm hoàn trả; kinh phí bồi thường và cơ chế bảo đảm thi hành; các vấn đề khác có liên quan đến bồi thường Nhà nước...

GS.TS Vũ Công Giao, giảng viên cao cấp Trường Đại học Luật Hà Nội cho rằng,việc sửa đổi Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017 là một cơ hội để nâng cấp một thiết chế pháp quyền và thiết chế bảo vệ quyền con người. Mục tiêu của luật không chỉ là hoàn thiện kỹ thuật lập pháp, mà còn là xây dựng một cơ chế bồi thường nhà nước thực sự hiệu quả, thực chất, dễ tiếp cận, công bằng, kịp thời và lấy người bị thiệt hại làm trung tâm.

Khi đó, bồi thường nhà nước sẽ không chỉ là việc Nhà nước trả tiền cho những thiệt hại đã xảy ra, mà còn là cách để Nhà nước khẳng định trách nhiệm trước nhân dân, củng cố niềm tin của xã hội vào bộ máy công quyền, đồng thời thúc đẩy một nền quản trị công đúng pháp luật, nhân văn và có trách nhiệm hơn. Điều đó cũng phù hợp với chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước ta hiện nay.

Phát biểu kết luận hội thảo, Phó Cục trưởng Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước Nguyễn Ngọc Vũ cho rằng,luật đưa ra thì phải có sự hài hòa trong xã hội, tức là phải khả thi.

“Chúng tôi xin tiếp nhận những ý kiến góp ý và sẽ rà soát theo mấy vấn đề: Một là, những nội dung trực tiếp, phù hợp với đề xuất nhanh thì sửa ngay; Hai là, những vấn đề lớn thuộc chủ trương mà chưa thể làm ngay trong lần này, chưa sửa được đồng bộ trong tình hình hiện nay thì chúng tôi ghi nhận; Ba là, những phản ánh liên quan đến việc tổ chức thi hành thì không cần sửa quy định pháp luật mà sẽ nghiên cứu việc tổ chức thi hành”, ông Nguyễn Ngọc Vũ nêu ý kiến.