Có rất nhiều nguyên nhân để giải thích tình trạng các tân sinh viên rơi vào tình trạng hoang mang, không đạt được thành tích tốt trong học tập khi chuyển từ phổ thông lên đại học. Chúng ta thừa nhận giai đoạn từ học sinh thành sinh viên không chỉ thay đổi về nội dung, phương thức học tập mà nhiều bạn còn thay đổi cả môi trường sống, phải độc lập về sinh hoạt nếu xa nhà lên các đô thị. Và vào đại học, không còn chuyện các thầy cô, bố mẹ theo sát, nhắc nhở việc học bài, làm bài. Việc học giỏi ở cấp phổ thông nếu chỉ từ sự thúc ép từ xung quanh thì khi bước vào giảng đường, khả năng giữ vững được thành tích học tập của các bạn sinh viên sẽ khó khăn.

Việc xây dựng thói quen tự học có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong hành trình mỗi cá nhân. Tự học có thể hiểu là sự chủ động tìm kiếm, tiếp thu kiến thức cho bản thân trong những lĩnh vực cụ thể. Bối cảnh chuyển đổi số mạnh mẽ như hiện nay đã khiến nguồn dữ liệu mở ngày càng dồi dào và đa dạng, tự học càng trở nên dễ dàng và đồng thời cấp thiết hơn.

Trong tác phẩm “Thiên đường và địa ngục” viết ở thời điểm đại dịch Covid-19 diễn ra, thời điểm đã khiến việc học tập thay đổi về hình thức mãnh liệt, thầy Hồng Hải trong một bài viết đã khẳng định: “Tương lai gần thì việc tự học sẽ làm thay đổi căn bản và toàn diện môi trường học tập của chúng ta”. Và dự báo này đã và đang hiện thực hóa trong đời sống. PGS.TS Đinh Hồng Hải từ trải nghiệm học tập của bản thân và quá trình đồng hành cùng sinh viên trên giảng đường sẽ giúp các tân sinh viên, các bạn trẻ có thêm ý thức trong việc tự học nhằm nâng cấp bản thân thông qua quá trình tự tìm kiếm, trang bị kiến thức, kĩ năng cho suốt hành trình sống, học tập và lao động.