Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã yêu cầu Tổng Tham mưu trưởng Lục quân, Tướng Randy George từ chức ngay lập tức. Việc thay thế vị trí chỉ huy cao nhất của Lục quân Mỹ trong thời điểm nhạy cảm hiện nay có thể tạo ra khoảng trống quyền lực quan trọng tại Lầu Năm Góc.

Tướng George là người chịu trách nhiệm về mức độ sẵn sàng chiến đấu, tổ chức và trang bị của toàn bộ Lục quân Mỹ. Quyết định bất ngờ này lập tức làm dấy lên lo ngại về tính liên tục trong chỉ huy, an ninh tác chiến cũng như những tác động đối với lực lượng đang triển khai.

Quyết định bất thường giữa thời chiến

Việc thay thế sĩ quan cấp cao nhất của Lục quân khi chiến dịch quân sự đang diễn ra được xem là bước đi hành chính hiếm hoi. Tướng George được Tổng thống Joe Biden đề cử năm 2023 cho nhiệm kỳ thông thường kéo dài 4 năm.

Động thái của ông Hegseth cho thấy khả năng có sự điều chỉnh đột ngột trong ưu tiên chiến lược của Lầu Năm Góc, dù lý do cụ thể chưa được công bố. Theo các nhà phân tích, việc thay đổi nhân sự cấp cao trong thời chiến có thể làm gián đoạn kế hoạch tác chiến dài hạn, vốn phụ thuộc nhiều vào sự ổn định trong lãnh đạo và chuỗi chỉ huy.

Mất mát kinh nghiệm chiến trường

Trước khi đảm nhiệm cương vị cao nhất trong Lục quân, Tướng George là một sĩ quan bộ binh dày dạn kinh nghiệm. Ông đã tham gia các chiến dịch lớn, bao gồm Chiến dịch Lá chắn Sa mạc, Chiến dịch Bão Sa mạc, Chiến dịch Tự do Iraq và Chiến dịch Tự do Bền vững. Những kinh nghiệm này góp phần định hình cách tiếp cận của ông đối với chiến tranh hiện đại, tổ chức lực lượng và chăm lo cho binh sĩ. Sau đó, ông giữ vai trò Phó Tham mưu trưởng Lục quân, trực tiếp điều hành hoạt động thường nhật của toàn quân.

Ngoài kinh nghiệm chiến đấu, Tướng George còn đảm nhiệm các vai trò lãnh đạo trong quân đội. Ông từng chỉ huy Sư đoàn Bộ binh số 4. Ông cũng từng giữ chức trợ lý quân sự cấp cao cho Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin từ năm 2021 đến năm 2022.

Việc ông rời nhiệm sở khiến Lầu Năm Góc mất đi một nhân vật giàu kinh nghiệm thực chiến và năng lực chỉ huy quân sự.

Làn sóng cải tổ trong quân đội Mỹ

Kể từ khi nhậm chức, ông Hegseth đã thúc đẩy một loạt thay đổi sâu rộng trong bộ máy quân sự, bao gồm việc miễn nhiệm nhiều tướng lĩnh và đô đốc cấp cao. Trong số đó có Phó Tham mưu trưởng Không quân James Slife và Tham mưu trưởng Hải quân Lisa Franchetti.

Theo Washington Post, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ đã tiến hành cải tổ gần như toàn bộ cơ quan gồm các sĩ quan cấp cao có nhiệm vụ cố vấn cho Tổng thống và Bộ trưởng Ngoại giao. Hiện chỉ còn hai sĩ quan cấp cao từ trước khi ông Hegseth nhậm chức vào tháng 1/2025 là Tư lệnh Thủy quân lục chiến Eric M. Smith và Tư lệnh Lực lượng Không gian B. Chance Saltzman.

Trong nhiều trường hợp, các quyết định miễn nhiệm được thực hiện mà không kèm theo giải thích chính thức. Tuy nhiên, ông Hegseth từ lâu đã chỉ trích một số lãnh đạo quân đội cấp cao, cho rằng họ thiếu sự trung thành với Tổng thống Donald Trump.

Tác động tới lực lượng đang triển khai

Quyết định của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth sa thải Tướng Randy George diễn ra vào thời điểm đặc biệt nhạy cảm đối với quân đội Mỹ. Washington đã triển khai hàng nghìn binh sĩ cùng nhiều khí tài tại khu vực Tây Á, đồng thời không loại trừ khả năng tiến hành chiến dịch quân sự trên bộ khi căng thẳng với Iran leo thang. Trong bài phát biểu hôm 2/4, Tổng thống Donald Trump không đưa ra mốc thời gian kết thúc xung đột và ít đề cập chi tiết về chiến lược sắp tới. Tuy nhiên, ông cảnh báo sẽ tiếp tục gia tăng sức ép quân sự: “Chúng ta sẽ giáng cho họ một đòn cực mạnh trong hai đến ba tuần tới”.

Biến động nhân sự cấp cao như vậy vẫn được đánh giá là bất thường trong thời chiến, khi yêu cầu về sự ổn định trong chỉ huy và điều phối lực lượng là đặc biệt quan trọng.

Đối với các binh sĩ đang tham gia hoặc hỗ trợ chiến dịch, mối quan tâm lớn là khả năng thay đổi trong kế hoạch tác chiến. Tham mưu trưởng Lục quân đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo nguồn lực, trang bị và an toàn cho lực lượng trên thực địa.

Việc thay đổi người đứng đầu có thể kéo theo điều chỉnh về ưu tiên chiến lược và phương thức triển khai, ít nhiều gây ra xáo trộn tạm thời về hậu cần hoặc phối hợp tác chiến. Ngoài ra, biến động ở cấp chỉ huy cao nhất cũng có thể ảnh hưởng đến tinh thần binh sĩ, vốn phụ thuộc vào sự ổn định từ cấp lãnh đạo.

Nước cờ mạo hiểm

Giới quan sát cho rằng việc thay thế lãnh đạo quân sự giữa lúc xung đột đang diễn ra là một quyết định mang tính rủi ro cao. Quá trình chuyển giao có thể kéo theo việc rà soát lại các chương trình mua sắm, tuyến tiếp vận và kế hoạch triển khai hiện có.

Trong bối cảnh đó, Lầu Năm Góc sẽ phải nhanh chóng tìm kiếm người kế nhiệm phù hợp - vừa đáp ứng tầm nhìn của Bộ trưởng Hegseth, vừa có đủ kinh nghiệm chỉ huy trong thời chiến. Đây được đánh giá là bài toán khó trong bối cảnh áp lực chiến lược ngày càng gia tăng.