Cách làm thường xuyên, gắn tuyên truyền với kiểm soát đang tạo chuyển biến trong nhận thức, chấp hành pháp luật, hướng tới nghề cá có trách nhiệm, bền vững.

Gắn bó với nghề biển hơn 30 năm, mỗi chuyến ra khơi của ngư dân Hoàng Thái Bình, ở tổ dân phố 5, phường Phước Hội, tỉnh Lâm Đồng, thường kéo dài từ 35 đến 40 ngày. Việc đáp ứng quy định về vùng biển khai thác, thiết bị giám sát hành trình và thủ tục trước khi xuất bến, được ông đặc biệt lưu ý.

Ngư dân Hoàng Thái Bình cho biết:“Cán bộ Trạm Biên phòng hoặc Đồn Biên phòng cũng tuyên truyền cho ngư dân, phát giấy cho anh em, nói rõ là không được xâm phạm vùng biển nước ngoài. Mình đi tuyến khơi thì đánh bắt trong vùng khơi của mình thôi, không lấn qua vùng biển nước bạn. Tàu của em đầy đủ hết, đánh bắt đúng quy định”.

Hơn 40 năm làm nghề biển, ngư dân Bạch Long, ở tổ dân phố Bình Tân 4, phường La Gi cũng nhận thấy sự thay đổi trong ý thức của bà con. Những năm gần đây, việc tuyên truyền, nhắc nhở thường xuyên và kiểm soát chặt hơn tại bến đã giúp chủ tàu, thuyền trưởng chú ý hơn đến thiết bị giám sát hành trình, thủ tục xuất, nhập bến và nhật ký khai thác.

“5 năm trở lại đây bà con cũng thực hiện tốt. Máy giám sát hành trình cũng thực hiện tốt, tàu ra vào đều trình báo với anh em Biên phòng. Bà con ngư dân ở đây cũng chấp hành nghiêm và thực hiện tốt”, ngư dân Bạch Long chia sẻ.

Phường Phước Hội, phường La Gi và xã Tân Hải là những địa bàn nghề cá trọng điểm do Đồn Biên phòng Phước Lộc quản lý, với 2.383 tàu cá từ 6m trở lên. 100% tàu đang hoạt động đã lắp thiết bị giám sát hành trình VMS.

Trong đợt cao điểm chống khai thác IUU từ ngày 17/8 đến 24/9, Đồn Biên phòng Phước Lộc phối hợp tuyên truyền trực tiếp cho 1.067 lượt ngư dân, yêu cầu 973 lượt chủ tàu, thuyền trưởng viết cam kết chấp hành quy định; đồng thời tổ chức 60 lượt tuyên truyền lưu động.

“Việc tuyên truyền cho ngư dân trên địa bàn được tiến hành thường xuyên. Trong quá trình đăng ký, kiểm chứng xuất nhập bến, trước khi tàu xuất, nhập bến chúng tôi đều tổ chức tuyên truyền. Quá trình tuần tra, kiểm soát trên biển cũng lên tận ghe, tận phương tiện để tuyên truyền cho thuyền trưởng, chủ phương tiện và ngư dân cùng thực hiện đúng quy định”,Đại úy Lương Văn Hiếu, Trạm trưởng Trạm Kiểm soát Biên phòng La Gi, Đồn Biên phòng Phước Lộc cho biết.

Cùng với tuyên truyền, tuần tra, kiểm soát được tăng cường. Trong đợt cao điểm, lực lượng chức năng tỉnh Lâm Đồng đã kiểm tra 616 tàu cá. 22 trường hợp vi phạm đã được phát hiện, trong đó có 6 trường hợp liên quan IUU. Tại Cảng cá La Gi, 3.060 lượt tàu được đăng ký, kiểm chứng xuất, nhập bến; số liệu giữa Trạm Kiểm soát Biên phòng La Gi và Cảng cá La Gi được đối soát thường xuyên.Trung tá Hồ Anh Tuấn, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Phước Lộc cho biết,chống khai thác IUU được xác định là nhiệm vụ trọng tâm.

“Đối với công tác tuyên truyền, ngoài phối hợp với địa phương lồng ghép trong các hội nghị, diễn đàn, đơn vị thường xuyên có đội hình lưu động để tuyên truyền trực tiếp cho ngư dân tại những nơi phương tiện tập trung đông, cũng như tại cảng cá, điểm lên cá, trực tiếp tuyên truyền, vận động ngư dân thực hiện nghiêm các quy định”,Trung tá Hồ Anh Tuấn nói.

Tính chung toàn tỉnh Lâm Đồng, đến giữa tháng 9, đã có 8.163 tàu cá từ 6m trở lên được đăng ký, cập nhật dữ liệu; gần 98% tàu từ 15m trở lên đã lắp VMS. Tỉnh cũng xác định 657 tàu nguy cơ cao vi phạm IUU và 891 tàu chưa đủ điều kiện hoạt động để theo dõi, quản lý, không cho xuất bến khi chưa bảo đảm quy định.

Sau đợt kiểm tra của Đoàn kiểm tra Bộ Quốc phòng về công tác chống khai thác IUU, Lâm Đồng tập trung rà soát các tàu có dấu hiệu hoạt động sai vùng qua VMS; đối chiếu nhật ký khai thác, làm việc với thuyền trưởng và xác minh hoạt động thực tế của tàu. Ông Nguyễn Văn Chiến, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết:“Sau khi đoàn Bộ Quốc phòng kiểm tra và có những khuyến nghị đối với tỉnh, chúng tôi đã chỉ đạo các Văn phòng đại diện kiểm soát nghề cá, cảng cá cùng với Biên phòng rà soát lại tất cả trường hợp tàu cá cập cảng. Nếu phát hiện có dấu hiệu vi phạm sai vùng thì phải tổ chức điều tra, xác minh và xử lý nghiêm”.

Thời gian tới, Lâm Đồng tiếp tục kiểm soát chặt tàu cá xuất, nhập bến, nhất là phương tiện chưa đủ điều kiện và nhóm nguy cơ cao; đồng thời đẩy mạnh eCDT, nhật ký điện tử, hoàn thiện dữ liệu đội tàu và xử lý dứt điểm các trường hợp vi phạm.

Khi chấp hành pháp luật dần trở thành thói quen trong mỗi chuyến biển, đó sẽ là nền tảng để Lâm Đồng xây dựng nghề cá có trách nhiệm, bền vững, góp phần cùng cả nước tháo gỡ cảnh báo “thẻ vàng” IUU đối với thủy sản Việt Nam.