Trong nhiều năm qua, chương trình khuyến công đã khẳng định vai trò là “đòn bẩy” thúc đẩy công nghiệp nông thôn phát triển. Hiện nay, cả nước có khoảng 800 sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu (RISEP) cấp quốc gia. Đây không chỉ là những sản phẩm đáp ứng các tiêu chí khắt khe, mà còn là những điển hình được hưởng lợi trực tiếp từ các chương trình khuyến công.

Chuyên Mỹ được xem là 1 trong những xã điển hình cho sức sống bền bỉ của công nghiệp nông thôn Thủ đô. Trải qua nhiều biến động của thị trường, nghề may nơi đây vẫn được duy trì và phát triển với khoảng 1.000 cơ sở sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm cho hàng nghìn lao động địa phương. Không ít sản phẩm đã tham gia thị trường xuất khẩu, từng bước khẳng định vị thế của làng nghề trong chuỗi giá trị ngành may mặc.

Ông Nguyễn Văn Trung, Chủ DN Nguyễn Trung, xã Chuyên Mỹ chia sẻ, các hoạt động xúc tiến thương mại, đặc biệt là hội chợcông nghiệpnông thôn, đóng vai trò thiết thực đối với DN. Đây không chỉ là nơi giới thiệu sản phẩm mà còn là kênh bán hàng trực tiếp, giúp mở rộng thị trường và tạo thêm việc làm cho người lao động.

“Trong bối cảnh hàng nhập khẩu giá rẻ từng chiếm ưu thế, sản phẩm làng nghề đã dần lấy lại chỗ đứng nhờ chất lượng và giá trị sử dụng. Cùng với đó, các cơ sở sản xuất đang chủ động đa dạng hóa kênh phân phối, kết hợp giữa bán hàng truyền thống và trực tuyến, tận dụng các chương trình xúc tiến thương mại để tiếp cận khách hàng mới”, ông Trung bày tỏ.

Lĩnh vực thủ công mỹ nghệ của Hà Nội cũng ghi nhận những tín hiệu tích cực. Ông Nguyễn Tất Thành, Chủ cơ sở đồ gỗ mỹ nghệ tại phường Yên Nghĩa cho biết, nhu cầu đối với sản phẩm thủ công vẫn duy trì ổn định, đặc biệt với những sản phẩm có tính độc bản và giá trị nghệ thuật cao. Các hội chợ, triển lãm không chỉ giúp tiêu thụ sản phẩm, còn mở ra cơ hội kết nối đối tác, mở rộng thị trường và phát triển kinh doanh.

Số liệu của Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) cho thấy, trên 80% sản phẩm RISEP được công nhận đã được hỗ trợ thông qua các chương trình khuyến công, từ ứng dụng công nghệ, đổi mới thiết bị, xây dựng mô hình trình diễn kỹ thuật đến xúc tiến thương mại. Cùng với đó, hơn 70% sản phẩm đã tham gia các kênh phân phối và chuỗi cung ứng trên thị trường toàn quốc.

Những con số này cho thấy, sản phẩm RISEP giúp định vị thương hiệu, tạo niềm tin với người tiêu dùng và đối tác, từ đó trở thành bước đệm để sản phẩm công nghiệp nông thôn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và mở rộng thị trường. Cùng với đó, hoạt động bình chọn sản phẩm RISEP không chỉ mang ý nghĩa tôn vinh, còn là cánh tay nối dài của chương trình khuyến công, mở ra chuỗi hỗ trợ thiết thực, giúp các cơ sởcông nghiệp nông thônnâng cao năng lực sản xuất và mở rộng thị trường.

Phù hợp với bối cảnh mới

Để phát huy hơn nữa vai trò và tầm quan trọng của công nghiệp nông thôn, từ năm 2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 235/2025/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ tháo gỡ những điểm nghẽn lâu nay của hoạt động khuyến công, đồng thời mở dư địa phát triển mới cho DN công nghiệp nông thôn trong bối cảnh chuyển đổi xanh và số hóa.

Theo bà Nguyễn Thị Lâm Giang, Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Cục ĐCK - Bộ Công Thương), một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định 235/2025/NĐ-CP là điều chỉnh lại cách tiếp cận đối với khuyến công theo hướng phù hợp với bối cảnh mới. Trong đó mở rộng đáng kể phạm vi thụ hưởng, đối tượng áp dụng, quy định về tổ chức lại chính quyền địa phương hai cấp. Đẩy mạnh sản xuất sạch hơn, sản xuất và tiêu dùng bền vững là nội dung lần đầu tiên được đưa vào khung pháp lý, tiếp cận theo vòng đời sản phẩm, gắn với mục tiêu tăng trưởng xanh...

“Nghị định 235 nhấn mạnh thúc đẩy chuyển đổi số trong khu vực công nghiệp nông thôn, cụ thể hóa bằng việc hỗ trợ ứng dụng công nghệ số trong quản lý, sản xuất và kinh doanh, qua đó giúp DN nâng cao năng suất, giảm chi phí và gia tăng giá trị sản phẩm - điều mà khu vực này vốn còn yếu. Đặc biệt, Nghị định linh hoạt về khả năng huy động nguồn lực, cho phép lồng ghép nguồn vốn từ ngân sách Trung ương, địa phương với các chương trình mục tiêu quốc gia, đồng thời bổ sung quy định rõ ràng hơn về quản lý, sử dụng kinh phí theo hướng minh bạch, hiệu quả”, bà Giang cho biết.

Ngoài việc tạo thuận lợi cho công nghiệp nông thôn, Nghị định 235 còn bổ sung hàng loạt hỗ trợ sau công nhận như quảng bá, xúc tiến thương mại trong và ngoài nước, đăng ký nhãn hiệu, đầu tư không gian trưng bày, tổ chức thi thợ giỏi, thi thiết kế mẫu sản phẩm. Cùng đó còn thực hiện ưu tiên có chọn lọc khi khuyến khích phát triển các ngành nghề trọng điểm, đồng thời dành sự quan tâm cho nhóm yếu thế như cơ sở do phụ nữ làm chủ, sử dụng nhiều lao động nữ, lao động dân tộc thiểu số. Đây là cách tiếp cận gắn phát triển công nghiệp với mục tiêu xã hội.

“Nghị định 235 tạo ra một bước chuyển đáng kể, từ hỗ trợ có trọng tâm, trọng điểm phù hợp với tiềm năng, lợi thế của vùng, địa phương, từ ngắn hạn sang dài hạn, từ tăng trưởng số lượng sang nâng cao chất lượng. Nếu triển khai đúng hướng, đây sẽ không chỉ là công cụ hỗ trợ DN nhỏ, siêu nhỏ,, còn là đòn bẩy để công nghiệp nông thôn phát triển bền vững, nâng sức cạnh tranh và từng bước mở rộng ra thị trường lớn hơn”, bà Giang nhìn nhận.