Các hộ dân có công trình xây dựng trái phép quanh khu vực nhà thờ đổ Hải Lý, xã Hải Tiến, tỉnh Ninh Bình đang tiến hành tháo dỡ, di chuyển hàng quán, hoàn trả mặt bằng để phục vụ quy hoạch khu vực bảo vệ chứng tích biến đổi khí hậu.

Theo Kế hoạch của UBND xã Hải Tiến, toàn bộ 23 công trình xây dựng trái phép, công trình tạm, vật kiến trúc không phù hợp quy hoạch tại khu vực mặt nước ven biển phải được tháo dỡ, di chuyển trước ngày 30/9/2026. Trong số này có 12 công trình là nhà hàng, quán ăn tập trung quanh khu vực chứng tích nhà thờ đổ Hải Lý; các công trình còn lại phục vụ nuôi trồng thủy sản.

Theo ghi nhận, các hộ kinh doanh nhà hàng, quán ăn đang tiến hành tháo dỡ, di chuyển những công trình nằm ngoài đê biển. Một số hộ hoàn thiện khu vực phía trong đê để phục vụ việc di chuyển hoạt động kinh doanh.

Ông Mai Đức Nghĩa, Phó chủ tịch UBND xã Hải Tiếncho biết, việc tháo dỡ được thực hiện trong bối cảnh Khu chứng tích biến đổi khí hậu Nhà thờ biển Hải Lý vừa được UBND tỉnh Ninh Bình công nhận là điểm du lịch. Địa phươngđã yêu cầu các hộ dân thuộc diện giải tỏa tự nguyện tháo dỡ, di chuyển công trình và ký cam kết hoàn trả mặt bằng. Địa phương tổ chức tuyên truyền, vận động các hộ dân từ tháng 7 đến hết tháng 8.

Từ ngày 31/8 đến 30/9, xã Hải Tiến sẽ xử lý các trường hợp không chấp hành theo quy định, đồng thời khôi phục hiện trạng khu vực sau giải tỏa và tăng cường kiểm tra, ngăn chặn tái lấn chiếm.

Nhà thờ đổHải Lý thực chất là dấu tích còn sót lại của nhà thờ Trái Tim Chúa, một công trình gắn với quá trình hình thành và phát triển của làng chài Xương Điền xưa.

Nhà thờ được xây dựng lần đầu năm 1877, sau đó được xây dựng lại tại vị trí hiện nay từ năm 1917 và hoàn thành năm 1927. Công trình do một kiến trúc sư người Pháp thiết kế theo phong cách Gothic, với hệ thống cửa vòm, hoa văn mang phong cách châu Âu và tháp chuông cao 27m.

Do tác động của biến đổi khí hậu, nước biển dâng và các hiện tượng thời tiết cực đoan, đường bờ biển thay đổi, nước biển xâm lấn khu vực nhà thờ. Người dân từng nhiều lần di chuyển nhà thờ vào phía trong đất liền để tránh biển. Công trình sau đó bị bỏ hoang và phần còn lại trở thành dấu tích trực quan về quá trình biến đổi đường bờ.

Ngày 15/9/2026, UBND tỉnh Ninh Bình công nhận Điểm du lịch Khu chứng tích biến đổi khí hậu Nhà thờ biển Hải Lý, xã Hải Tiến. UBND xã Hải Tiến được giao trách nhiệm tổ chức quản lý, khai thác và phát triển điểm du lịch theo quy định.

Theo UBND tỉnh Ninh Bình, khu chứng tích có giá trị trong nghiên cứu, bảo tồn các dấu tích địa chất, địa mạo và ghi nhận quá trình biến đổi đường bờ biển dưới tác động của biến đổi khí hậu, nước biển dâng và các hiện tượng thời tiết cực đoan.

Việc công nhận điểm du lịch tạo cơ sở để địa phương quản lý, khai thác và phát huy giá trị của khu chứng tích. Trong đó, việc tháo dỡ các công trình vi phạm, hoàn trả mặt bằng được xác định nhằm bảo vệ khu vực dự kiến quy hoạch, đồng thời tạo không gian phục vụ nghiên cứu khoa học, giáo dục môi trường và phát triển du lịch sinh thái.

Các sở Du lịch, Tài chính, Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường, Công an tỉnh có trách nhiệm phối hợp, hướng dẫn địa phương trong công tác quản lý, khai thác và phát triển điểm du lịch, bảo đảm hiệu quả và phát triển bền vững.