Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 diễn ra trong thời điểm Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới với mục tiêu duy trì tăng trưởng cao, tạo nền tảng thực hiện các mục tiêu phát triển đến năm 2030 và 2045. Điều đó đặt ra yêu cầu đối với ngành Ngoại giao tiếp tục phát huy vai trò tiên phong trong huy động nguồn lực bên ngoài, mở rộng thị trường, thu hút đầu tư, công nghệ và đồng hành cùng địa phương, doanh nghiệp phục vụ phát triển đất nước.

Thực tiễn tại Trung Quốc - đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam - cho thấy ngoại giao kinh tế đang được cụ thể hóa bằng những kết quả hợp tác ngày càng thực chất. Các cơ quan đại diện Việt Nam không chỉ thúc đẩy thương mại, đầu tư và kết nối hạ tầng mà còn làm cầu nối giữa các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp với các đối tác Trung Quốc, góp phần hiện thực hóa các thỏa thuận cấp cao.

Theo Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc Phạm Thanh Bình, trong 5 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại song phương đạt 122,6 tỷ USD, tăng 32,2% so với cùng kỳ. Trung Quốc tiếp tục dẫn đầu về số lượng dự án đầu tư mới vào Việt Nam với 462 dự án trong 4 tháng đầu năm, tổng vốn đạt 1,09 tỷ USD. Đây cũng là thị trường gửi khách quốc tế lớn nhất của Việt Nam với 1,85 triệu lượt trong 4 tháng đầu năm.

Ngoại giao kinh tế đồng hành cùng mục tiêu tăng trưởng

Theo Đại sứ Phạm Thanh Bình, Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc đã chủ động phối hợp với các cơ quan trong nước đưa hợp tác kinh tế - thương mại trở thành một trọng tâm trong các hoạt động đối ngoại giữa hai nước, nhất là các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao.

Đáng chú ý, Đại sứ quán đã phối hợp chuẩn bị cho chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, góp phần thúc đẩy ký kết 32 văn kiện hợp tác trên nhiều lĩnh vực. Trong đó, các thỏa thuận về hải quan và kiểm dịch thực vật tạo điều kiện thuận lợi hơn cho xuất khẩu bưởi, chanh và một số mặt hàng nông sản của Việt Nam sang Trung Quốc.

Bên cạnh đó, Đại sứ quán đã hỗ trợ hơn 30 đoàn công tác của các bộ, ngành, địa phương Việt Nam và các đoàn của Trung Quốc sang làm việc, qua đó thúc đẩy hợp tác thương mại, đầu tư và kết nối doanh nghiệp.

Một điểm nhấn khác là thúc đẩy các dự án kết nối chiến lược, đặc biệt là ba tuyến đường sắt giữa hai nước. Đến nay, phía Trung Quốc đã bàn giao dự thảo Báo cáo đầu kỳ nghiên cứu khả thi tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; đồng thời hai bên ký Thỏa thuận hỗ trợ kỹ thuật lập quy hoạch hai tuyến Đồng Đăng - Hà Nội và Móng Cái - Hạ Long - Hải Phòng.

Bên cạnh đó, Đại sứ quán duy trì quan hệ với chính quyền địa phương, hiệp hội doanh nghiệp và nhiều tập đoàn lớn của Trung Quốc như Sunwah, ZTE, TCL, Trung Quan Thôn; đồng thời tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, đầu tư như "Ngày của Phở", Chương trình Hợp tác và Trao đổi Công nghiệp xanh Việt Nam - Trung Quốc, qua đó tăng cường kết nối doanh nghiệp hai nước.

Chia sẻ về định hướng thời gian tới, Đại sứ Phạm Thanh Bình nhấn mạnh: “Trong giai đoạn tới, để góp phần đạt được mục tiêu tăng trưởng hai chữ số từ sau Đại hội Đảng XIV, hiện thực hóa 2 mục tiêu 100 năm vào năm 2030 và 2045, công tác Ngoại giao kinh tế cần chuyển từ ‘lượng’ sang ‘chất’, nâng cao hiệu quả thực thi, nhất là cụ thể hóa các thỏa thuận song phương”.

Theo Đại sứ, ngoại giao kinh tế cần hướng mạnh hơn vào các động lực tăng trưởng mới như khoa học - công nghệ, kinh tế số, bán dẫn và đổi mới sáng tạo; đồng thời tiếp tục phát huy vai trò kết nối giữa các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp với các đối tác nước ngoài nhằm tranh thủ hiệu quả nguồn lực phục vụ phát triển đất nước.

Mở rộng thị trường, nâng cao giá trị nông sản Việt Nam

Song hành với thúc đẩy thương mại, đầu tư và kết nối hạ tầng, hỗ trợ xuất khẩu nông sản tiếp tục là một trọng tâm trong công tác ngoại giao kinh tế của Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc. Đây là thị trường tiêu thụ lớn của nông sản Việt Nam nhưng cũng ngày càng nâng cao yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm.

Theo Đại sứ Phạm Thanh Bình, xuất khẩu nông, thủy sản của Việt Nam sang Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng tích cực trong những tháng đầu năm 2026. Tính đến tháng 4, kim ngạch đạt 3,6 tỷ USD, tăng 22,4% so với cùng kỳ, chiếm 25,7% tổng kim ngạch xuất khẩu nông, thủy sản của Việt Nam ra thế giới. Trong đó, xuất khẩu rau quả đạt 415,8 triệu USD, tăng 31,4%.

Để hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng tốt hơn thị trường này, Đại sứ quán sẽ tiếp tục phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường triển khai hiệu quả các thỏa thuận về xuất khẩu nông sản, thúc đẩy mở cửa thị trường đối với các mặt hàng mới và tháo gỡ những khó khăn phát sinh trong quá trình xuất khẩu.

Đồng thời, Đại sứ quán sẽ cập nhật kịp thời các quy định, tiêu chuẩn chất lượng và kiểm dịch của Trung Quốc; hỗ trợ kết nối doanh nghiệp Việt Nam với các hệ thống phân phối, doanh nghiệp nhập khẩu, trung tâm logistics và sàn thương mại điện tử của Trung Quốc, cũng như mở rộng xuất khẩu sang các khu vực còn nhiều dư địa như miền Bắc và Tây Bắc Trung Quốc.

Từ tháng 6/2026, Đại sứ quán được tăng cường thêm một Tham tán Nông nghiệp nhằm đẩy mạnh hợp tác nông nghiệp, kết nối chính sách và hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu nông sản.

Đánh giá về tiềm năng của thị trường Trung Quốc, Đại sứ Phạm Thanh Bình khẳng định: “Dư địa tăng trưởng của nông sản Việt Nam tại thị trường Trung Quốc vẫn còn rất lớn”. Theo Đại sứ, để khai thác hiệu quả dư địa này, doanh nghiệp và địa phương cần nâng cao chất lượng sản phẩm, kiểm soát chặt chẽ chuỗi sản xuất, chế biến, đóng gói và truy xuất nguồn gốc; đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật và an toàn thực phẩm. Cùng với đó là đẩy mạnh chế biến sâu, cải tiến bao bì, phát triển hệ thống kho lạnh, logistics và tận dụng hiệu quả các khuôn khổ hợp tác như RCEP, ACFTA 3.0 để nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Việt Nam.

Thúc đẩy kết nối địa phương, mở rộng hợp tác du lịch

Theo Đại sứ Phạm Thanh Bình, thực hiện nhận thức chung của lãnh đạo cấp cao hai nước về việc khởi động Năm hợp tác du lịch Việt Nam - Trung Quốc 2026 - 2027, Đại sứ quán sẽ tiếp tục thúc đẩy hợp tác du lịch, giao lưu nhân văn và kết nối địa phương.

Trong thời gian tới, Đại sứ quán sẽ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương triển khai hiệu quả Kế hoạch Hợp tác Văn hóa và Du lịch Việt Nam - Trung Quốc giai đoạn 2023-2027; duy trì quan hệ với các cơ quan liên quan của Trung Quốc, hỗ trợ tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật và quảng bá văn hóa Việt Nam trong các hoạt động đối ngoại.

Đại sứ quán cũng sẽ hỗ trợ mở rộng kết nối giữa các địa phương có tiềm năng hợp tác về du lịch, thương mại; thúc đẩy thiết lập và làm sâu sắc hơn các cơ chế hợp tác địa phương, tăng cường giao lưu thanh niên và các chương trình trao đổi đoàn. Bên cạnh đó là nghiên cứu khai thác các nền tảng số, mạng xã hội phổ biến tại Trung Quốc để quảng bá du lịch Việt Nam.

Đại sứ Phạm Thanh Bình cho biết: “Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc sẽ tiếp tục tích cực thúc đẩy giao lưu nhân văn, hợp tác du lịch và kết nối địa phương hai bên”.

Theo Đại sứ, việc đẩy mạnh kết nối giữa các địa phương, doanh nghiệp và người dân sẽ góp phần tạo thêm cơ hội hợp tác về thương mại, đầu tư và du lịch, qua đó tiếp tục làm sâu sắc quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc.

Những kết quả đạt được trong nửa đầu năm 2026 cho thấy, khi bám sát yêu cầu phát triển của đất nước và nhu cầu của địa phương, doanh nghiệp, công tác ngoại giao kinh tế không chỉ góp phần mở rộng thị trường, thu hút đầu tư mà còn tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các thỏa thuận hợp tác, kết nối hạ tầng, hỗ trợ xuất khẩu và thúc đẩy hợp tác giữa các địa phương. Đây cũng là những hướng đi quan trọng để ngành Ngoại giao tiếp tục phát huy vai trò phục vụ phát triển đất nước trong giai đoạn mới.