Nhìn lại Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, Giáo sư Mễ Lương, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á thuộc Đại học Ngoại ngữ Bắc Kinh (Trung Quốc),cho rằng kỳ đại hội này đã tổng kết nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn sau 40 năm đổi mới kể từ Đại hội VI năm 1986.Trong bối cảnh thế giới trải qua nhiều biến động sâu sắc, Việt Nam vẫn kiên định đường lối “đổi mới”, không ngừng hoàn thiện thể chế chính trị, kinh tế và đạt được nhiều thành tựu phát triển đáng chú ý. Việc tổng kết kinh nghiệm 40 năm đổi mới là cần thiết để tiếp tục hoàn thiện mô hình phát triển trong giai đoạn tới.

Ông nhấn mạnh, Đại hội XIV đã mở ra một giai đoạn mới trong tiến trình đổi mới và phát triển của Việt Nam. Là khóa Quốc hội đầu tiên sau đại hội, nhiệm vụ của Quốc hội khóa XVI là triển khai các mục tiêu, nhiệm vụ, tầm nhìn phát triển đất nước do Đại hội XIV đề ra.

Do vậy, theo ông, Quốc hội khóa mới cần đẩy nhanh việc xây dựng và sửa đổi các bộ luật sao cho đồng bộ với Nghị quyết của Đại hội XIV, đặc biệt là trong các lĩnh vực như khoa học công nghệ, kinh tế số, kinh tế xanh, nguồn nhân lực và cơ sở hạ tầng, để loại bỏ những trở ngại và nút thắt cản trở sự phát triển. Điều này cũng đặt ra những yêu cầu mới đối với đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp trên các mặt như lập pháp, thực thi chính sách, hiệu quả quản trị và trách nhiệm đại biểu.

“Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam không chỉ đề ra những mục tiêu kinh tế - xã hội lớn lao, mà còn đặt ra những yêu cầu về việc đảm nhiệm nhiều vai trò của đại biểu trong Quốc hội khóa mới, như lập pháp, giám sát, phụng sự và vận động. Cốt lõi là đem lại sự đảm bảo về khung pháp lý cho sự phát triển, đáp ứng nhu cầu sinh kế của người dân thông qua quản trị, tập hợp sức mạnh bằng đồng thuận, để cùng thúc đẩy tầm nhìn lớn của Việt Nam trở thành nước đang phát triển có thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045”, ông Mễ Lương nói.

Đánh giá về mô hình chính quyền địa phương hai cấp và chủ trương tinh gọn bộ máy hành chính, Giáo sư Mễ Lương cho rằng, đây là những bước cải cách quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả quản trị Nhà nước, cắt giảm thủ tục hành chính, đặt nền móng chính trị vững chắc cho quá trình vươn mình của dân tộc và phát triển toàn diện của Việt Nam.

Ông cũng đánh giá cao hoạt động của đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp, cho rằng đây là kênh quan trọng thể hiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam:“Thông qua bầu cử HĐND, người dân Việt Nam bầu ra những đại biểu mà mình tín nhiệm. Những đại biểu này mang theo ý kiến ​​của cử tri đến các cuộc họp, tạo cơ sở cho việc ra quyết định ở địa phương và thể hiện đầy đủ nền dân chủ xã hội chủ nghĩa. Theo quan sát của tôi, các hoạt động này rất cởi mở, minh bạch và hiệu quả”.

Ông nhấn mạnh, việc Việt Nam tổ chức bầu cử Quốc hội và HĐND các cấp khóa mới sớm hơn so với kế hoạch, một lần nữa cho thấy nguyên tắc “hành động”, “hiệu quả” mà Tổng Bí thư Tô Lâm đề ra. Cách làm này sẽ giúp Quốc hội kịp thời thể chế hóa những quyết sách của Đảng, mở đường để Việt Nam tiến vào kỷ nguyên phát triển mới.