Đây không chỉ là sự bổ sung về thể loại, mà còn thể hiện rõ xu hướng phát triển tất yếu của báo phát thanh trong môi trường số; đồng thời cho thấy Đài Tiếng nói Việt Nam đã chủ động thích ứng, cập nhật và bắt kịp xu thế thời đại…

Để bắt nhịp với xu hướng làm báo phát thanh trên nền tảng số, đội ngũ biên tập viên, phóng viên của Đài Tiếng nói Việt Nam cũng như các báo, phát thanh - truyền hình các địa phương trong cả nước đã có sự thay đổi cả về tư duy, cách tiếp cận và phương thức sản xuất. Từ việc lựa chọn đề tài, xây dựng kịch bản đến cách thể hiện, dàn dựng âm thanh... đều hướng tới một chuẩn mực mới: linh hoạt, đa nền tảng và lấy thính giả làm trung tâm. Podcast được xem là xu thế tất yếu của phát thanh hiện đại khi vượt qua những giới hạn truyền thống về thời gian và không gian. Người nghe không còn phụ thuộc vào khung giờ phát sóng cố định, mà có thể nghe các nội dung theo nhu cầu, mọi lúc, mọi nơi, trên nhiều thiết bị và nền tảng khác nhau.

Ông Phạm Mạnh Hùng, Phó Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam cho biết: Đưa Podcast vào Liên hoan Phát thanh toàn quốc là nét mới trong Liên hoan lần này:“Đây là một loại hình báo chí mới dựa trên cốt lõi là âm thanh - báo nói, có tích hợp các loại hình báo chí khác được và phân phối trên môi trường số. Đây là một loại hình rất phổ biến trên thế giới và đang có tốc độ phát triển rất nhanh. Riêng Đài Tiếng nói Việt Nam đang xây dựng đề án với mục tiêu là xây dựng Đài Tiếng nói Việt Nam trở thành nhà sản xuất Podcast hàng đầu Việt Nam. Ba tiêu chuẩn là độ phủ của các sản phẩm trên môi trường số; Thứ hai là mức độ ảnh hưởng đến dư luận và thứ ba là tính chuyên nghiệp về khoa học công nghệ cũng như về kỹ thuật sản xuất Podcast".

Không phải là loại hình hoàn toàn mới nhưng việc Podcast trở thành hạng mục thi chính thức tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII - Quảng Ninh đã góp phần thúc đẩy chuyển biến rõ rệt trong nhận thức nghề nghiệp của đội ngũ người làm phát thanh của Đài Tiếng nói Việt Nam nói riêng và các báo, đài địa phương nói chung. Đặc biệt, ở lĩnh vực phát thanh tiếng dân tộc thiểu số, Podcast mở ra những cơ hội mới trong việc tiếp cận công chúng, nhất là giới trẻ.

Biên tập viên A Lăng Duy, chương trình tiếng Cơ Tu, Cơ quan Thường trú khu vực miền Trung - Đài Tiếng nói Việt Nam chia sẻ: "Đối với phát thanh tiếng dân tộc thiểu số - Podcast lại càng có ý nghĩa quan trọng. Bởi đây không chỉ là công cụ mở rộng độ phủ mà còn là giải pháp để tiếp cận nhóm công chúng trẻ - những người đang dịch chuyển mạnh sang môi trường số. Việc ứng dụng Podcast giúp bảo tồn, lan tỏa ngôn ngữ và văn hóa dân tộc trong một hình thức hiện đại, gần gũi và dễ tiếp nhận hơn".

Tại các báo và phát thanh, truyền hình địa phương, việc triển khai sản xuất Podcast phát thanh cũng được đẩy mạnh. Riêng trong tháng 3/2026, Báo và Phát thanh - Truyền hình tỉnh Quảng Ninh đã ra mắt hệ sinh thái Podcast trên nền tảng số với nhiều chuyên mục đa dạng như: “Thanh âm Vùng mỏ”, “Theo dòng thời sự”, “Đọc truyện”, “Quảng Ninh Let’s go”, hay “GenZ 14”. Mỗi chuyên mục là một hướng tiếp cận riêng, góp phần lan tỏa thông tin chính thống, đồng thời tạo dựng kho nội dung số lâu dài phục vụ nhiều nhóm công chúng.

Nhà báo Nguyễn Thị Thiện, Phó Giám đốc Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh chia sẻ:“Đối với sản phẩm Podcast thì chúng tôi cũng đã tổ chức nhiều đợt tập huấn để các phóng viên, biên tập viên có kiến thức nền tảng, mang tính lý luận về loại hình và có kỹ năng để sản xuất những tác phẩm. Tôi cho rằng đây là một bước tiến rất quan trọng của phát thanh, đặc biệt là trong Liên hoan năm nay không chỉ thể hiện là một kỳ thi nghiệp vụ luôn bám sát với thực tiễn phát triển nhu cầu tiếp cận của công chúng mà còn thể hiện một việc là trong bất kỳ một giai đoạn nào thì những người làm phát thanh của Việt Nam luôn luôn sẵn sàng tìm tòi những cái mới và ứng dụng xu thế mới của phát thanh hiện đại".

Sức hút của Podcast còn được thể hiện qua 97 tác phẩm tham gia dự thi cao nhất trong các thể loại tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII - Quảng Ninh. Đáng chú ý, trong số này có sự góp mặt của cả những cơ quan báo chí vốn không có thế mạnh về phát thanh, như: TTXVN, Báo Nhân Dân, Báo Lao Động, VnExpress, Báo Thanh Niên, Báo Nông nghiệp và Môi trường, Báo Dân Việt, Báo Tuổi Trẻ… Điều này cho thấy sự vào cuộc mạnh mẽ của các cơ quan báo chí trong việc chuyển đổi số, khẳng định tiềm năng phát triển của nội dung âm thanh trên các nền tảng số.

Trong khuôn khổ Liên hoan còn diễn ra Hội thảo quốc tế với chủ đề: “Podcast - Đại lộ sáng tạo cho phát thanh trong kỷ nguyên số” quy tụ các chuyên gia, nhà báo, nhà sản xuất nội dung trong và ngoài nước, mang đến góc nhìn đa chiều về xu hướng, mô hình và kinh nghiệm phát triển Podcast trên thế giới. Nhà báo Nguyễn Thị Thanh Trang, Phụ trách Sản xuất và Biên tập các nội dung Podcast của Báo và Phát thanh - Truyền hình Quảng Ninh kỳ vọng: Hội thảo sẽ góp phần làm sáng tỏ nhiều nội dung còn băn khoăn về Podcast.

“Tôi rất trông chờ vào Hội thảo trong Liên hoan Phát thanh toàn quốc năm nay, đặc biệt là hội thảo về Podcast. Bởi vì trong quá trình thực hiện có quá nhiều băn khoăn mà chúng tôi chưa có được câu trả lời và chúng tôi có điều ước là giá mà có một chuyên gia hoặc thầy đây thì tốt quá. Chúng tôi cứ làm và không biết được mình đang làm đúng hay sai, con đường mình đi có đã đúng hay chưa? Tôi rất kỳ vọng rằng là những băn khoăn của mình sẽ phần nào được giải đáp trong kỳ liên hoan lần này", nhà báo Thanh Trang nói.

Việc đưa Podcast trở thành hạng mục thi chính thức tại Liên hoan Phát thanh toàn quốc lần thứ XVII không chỉ là một dấu mốc mang tính nghề nghiệp, mà còn là tín hiệu rõ ràng cho thấy phát thanh Việt Nam đang chủ động chuyển mình thích ứng với kỷ nguyên số. Khi công nghệ thay đổi thói quen tiếp nhận thông tin, chính sự đổi mới trong tư duy làm báo, cách kể chuyện bằng âm thanh và khả năng khai thác nền tảng số sẽ quyết định sức sống, không gian phát triển của phát thanh trong đời sống hiện đại.