Trong bối cảnh yêu cầu bảo đảm an ninh lương thực, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với biến đổi khí hậu ngày càng lớn, ngành nông nghiệp Nga đang thúc đẩy quá trình chuyển đổi từ các phương thức sản xuất truyền thống sang ứng dụng khoa học - công nghệ trong toàn bộ chuỗi giá trị.

Nhân Ngày Người lao động nông nghiệp và công nghiệp chế biến Nga, hôm 11/10, Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng xác định nâng cao năng lực công nghệ là một trong những ưu tiên hàng đầu trong phát triển nông nghiệp, tập trung vào các lĩnh vực chọn tạo giống, di truyền học, công nghệ sinh học, sản xuất hạt giống, hiện đại hóa máy móc, thiết bị và ứng dụng các giải pháp số. Theo nhà lãnh đạo Nga, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ là yếu tố then chốt nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và năng lực cạnh tranh của ngành nông nghiệp trong dài hạn.

Trao đổi với phóng viên VOV, ông Dmitry Nardin, Giám đốc Ban Nghiên cứu khoa học và Dự án chiến lược, Đại học Nông nghiệp Quốc gia Omsk, nhận định chọn giống, di truyền trong trồng trọt và chăn nuôi, cùng với robot hóa và hệ thống không người lái là hai hướng công nghệ triển vọng nhất của nông nghiệp Nga hiện nay.

Ông Dmitry Nardin nhận định: “Hiện nay, vai trò của công nghệ đang ngày càng gia tăng. Nếu nhìn lại khoảng 2 - 4 năm trước, việc ứng dụng công nghệ mới vẫn mang tính riêng lẻ. Hiện nay, chính sách cấp nhà nước đang hướng tới hình thành các hệ thống quốc gia, trong đó có các hệ thống AI, và chúng tôi đang chứng kiến quá trình từng bước triển khai. Tôi cho rằng trong khoảng 2 - 3 năm tới, sẽ không còn ngành nào có thể hoạt động hiệu quả nếu thiếu AI”.

Việc tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) với dữ liệu từ cảm biến, máy móc và thiết bị không người lái đang mở ra khả năng giám sát cây trồng, dự báo nhu cầu vật tư và tối ưu hóa quy trình sản xuất nông nghiệp. Tại Triển lãm Nông nghiệp toàn Nga “Mùa thu Vàng 2026” tại Moskva (7-10/10), nhiều giải pháp ứng dụng thiết bị không người lái trên mặt đất và trên không, công nghệ định vị vệ tinh và hệ thống điều khiển tự động đã được giới thiệu, cho thấy xu hướng đẩy mạnh cơ giới hóa thông minh và chuyển đổi số trong nông nghiệp Nga.

Song song với chuyển đổi số, công nghệ sinh học mới giúp sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật hiệu quả hơn, giảm chi phí sản xuất và hạn chế tác động tiêu cực đến môi trường và bảo vệ tài nguyên đất.

Theo ông Fyodor Igraliev, chuyên gia công nghệ về dinh dưỡng cây trồng và chế phẩm vi sinh của Công ty Shchyolkovo Agrohim, phát triển nông nghiệp bền vững không đồng nghĩa với việc loại bỏ hoàn toàn phân bón khoáng hay thuốc bảo vệ thực vật, mà trước hết cần sử dụng các sản phẩm này đúng kỹ thuật, đúng thời điểm và kết hợp với những giải pháp sinh học phù hợp.

Ông Fyodor Igraliev cho biết:“Chúng tôi sử dụng các chế phẩm sinh học giúp phục hồi độ phì nhiêu và sức khỏe của đất, tận dụng hiệu quả hơn các phụ phẩm hữu cơ và nguồn tài nguyên đất, đồng thời duy trì tiềm năng sản xuất lâu dài. Việc giảm tác động đến môi trường trước hết được thực hiện thông qua ứng dụng các công thức chế phẩm nano tiên tiến. Công nghệ này giúp sử dụng hoạt chất hiệu quả hơn, qua đó giảm nồng độ hoạt chất trong dung dịch xử lý”.

Đề cập triển vọng hợp tác với Việt Nam, ông Dmitry Nardin cho rằng các công nghệ của Nga trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống không người lái, đặc biệt phục vụ giám sát sản xuất nông nghiệp, có thể là những hướng hợp tác đáng quan tâm. Bên cạnh đó, công nghệ quản lý tài nguyên nước và quản lý hoạt động trồng trọt thích ứng với biến đổi khí hậu cũng được ông Nardin đánh giá là những lĩnh vực có tiềm năng hợp tác giữa hai nước.