Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam vừa kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Bộ Ngoại giao làm việc với phía Iran nhằm phối hợp bảo đảm an toàn hàng hải, hỗ trợ tàu biển và thuyền viên Việt Nam lưu thông qua eo biển Hormuz.

Theo cơ quan này, hiện có 19 tàu thuộc sở hữu doanh nghiệp Việt Nam đang hoạt động tại khu vực Trung Đông có nhu cầu đi qua eo biển Hormuz, gồm 4 tàu treo cờ Việt Nam và 15 tàu treo cờ nước ngoài. Một số tàu vẫn khai thác bình thường, song cũng có tàu phải neo chờ điều kiện thuận lợi để tiếp tục hành trình.

Từ đề xuất của các chủ tàu, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam kiến nghị Bộ Ngoại giao trao đổi với phía Iran, đề nghị hỗ trợ tàu biển và thuyền viên Việt Nam lưu thông an toàn, theo thứ tự ưu tiên.

Cụ thể, nhóm ưu tiên cao nhất là tàu treo cờ Việt Nam, thuộc sở hữu doanh nghiệp Việt Nam, vận chuyển hàng hóa giữa Việt Nam và Trung Đông. Nhóm thứ hai là tàu treo cờ nước ngoài nhưng thuộc sở hữu doanh nghiệp Việt Nam, có thuyền viên là công dân Việt Nam. Nhóm thứ ba gồm tàu treo cờ nước ngoài, thuộc sở hữu doanh nghiệp Việt Nam, có thuyền viên nước ngoài, vận chuyển hàng hóa ngoài lãnh thổ Việt Nam.

Cơ quan này cũng đề nghị tạo điều kiện cho tàu biển Việt Nam vận chuyển dầu thô và các sản phẩm dầu từ Trung Đông về nước, góp phần bảo đảm nguồn cung năng lượng ổn định. Đồng thời, kiến nghị phía Iran sớm ban hành thông báo chính thức cho phép tàu thuyền và thuyền viên Việt Nam lưu thông qua eo biển Hormuz.

Theo Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, đây là cơ sở quan trọng để các doanh nghiệp vận tải biển có thể mua bảo hiểm rủi ro trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp bảo hiểm đang hạn chế cung cấp dịch vụ nếu thiếu xác nhận về điều kiện lưu thông.

Bên cạnh đó, cơ quan này cũng đề nghị Bộ Ngoại giao chỉ đạo các cơ quan đại diện Việt Nam tại Trung Đông chủ động theo dõi tình hình, kịp thời cung cấp thông tin và hỗ trợ tàu biển, thuyền viên khi phát sinh tình huống khẩn cấp.

Trong bối cảnh khu vực có nhiều biến động, chi phí nhiên liệu tăng cao, hoạt động của đội tàu biển Việt Nam đang chịu nhiều áp lực, đặc biệt trên tuyến qua eo biển Hormuz. Nhiều tàu phải điều chỉnh hành trình, làm gia tăng chi phí và rủi ro khai thác, ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng và hoạt động xuất nhập khẩu.

Giữ ổn định giá cước, ngăn phụ thu bất hợp lý

Để hỗ trợ doanh nghiệp, Bộ Xây dựng đã kêu gọi các tổ chức hoa tiêu hàng hải giảm giá dịch vụ, với mức giảm tối thiểu 10% đối với tàu mang cờ Việt Nam, đặc biệt là tàu vận tải xăng dầu, khi vào và rời cảng trong thời gian từ ngày 1/4 đến 1/5. Nhiều đơn vị đã đồng thuận triển khai nhằm góp phần giảm chi phí logistics.

Trước biến động giá nhiên liệu do ảnh hưởng từ tình hình Trung Đông, Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam yêu cầu các doanh nghiệp vận tải biển, logistics giữ ổn định giá cước, không lợi dụng để tăng giá hoặc áp dụng phụ thu bất hợp lý.

Cụ thể, các chủ tàu, doanh nghiệp vận tải biển, giao nhận và logistics được đề nghị “không tự ý tăng giá cước hoặc áp dụng các khoản phụ thu thiếu hợp lý, không tương xứng với chi phí thực tế và trái quy định pháp luật”.

Đồng thời, các doanh nghiệp cảng biển cần chủ động hỗ trợ tàu thuyền ra vào thuận lợi, bảo đảm việc cung ứng nhiên liệu diễn ra kịp thời, thông suốt.

Đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu và chủ hàng, cơ quan quản lý khuyến nghị cần chủ động cập nhật thông tin thị trường, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị vận tải, logistics để xây dựng phương án vận chuyển linh hoạt, an toàn.

Việc điều chỉnh lịch giao nhận, tuyến đường, phương thức vận tải hay điều kiện hợp đồng cần được cân nhắc nhằm giảm thiểu rủi ro. Khi phát sinh khó khăn hoặc có dấu hiệu vi phạm về giá cước, phụ thu, doanh nghiệp cần kịp thời phản ánh tới cơ quan chức năng.

Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam cũng yêu cầu các doanh nghiệp cảng tăng cường phối hợp với đơn vị cung ứng nhiên liệu và cơ quan quản lý, bảo đảm quy trình cung ứng an toàn, liên tục.

Công tác điều phối cầu bến, khu neo đậu, luồng tuyến và thời gian khai thác cần được tổ chức khoa học, linh hoạt nhằm tối ưu hạ tầng, rút ngắn thời gian chờ và hạn chế ùn tắc.

Bên cạnh đó, việc theo dõi, tổng hợp và báo cáo tình trạng hàng hóa tồn đọng tại cảng cần được thực hiện kịp thời, cùng với chủ động đề xuất giải pháp xử lý để đảm bảo chuỗi logistics không bị gián đoạn.

Trong bối cảnh chi phí nhiên liệu tăng, các doanh nghiệp hoa tiêu, lai dắt được khuyến khích tối ưu hóa hoạt động, tiết giảm chi phí vận hành để duy trì hiệu quả sản xuất kinh doanh.

Các Cảng vụ hàng hải, Chi cục Hàng hải và Đường thủy được giao tăng cường kiểm tra, giám sát việc kê khai, niêm yết giá dịch vụ; kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi thu phí sai quy định, gây ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động của doanh nghiệp.