Những ngày này, tại Cảng cá Hòn Rớ (tỉnh Khánh Hòa), không khí chuẩn bị ra khơi vẫn tất bật. Từng thùng đá lạnh được chuyển xuống hầm tàu, lưới cụ được kiểm tra kỹ, các thuyền viên tranh thủ vá lưới, buộc dây neo. Bên khu vực cầu cảng, tàu cá nối đuôi nhau vào tiếp nhiên liệu tại cửa hàng xăng dầu ngay trong cảng trước khi rời bến.

Ông Trần Văn Duẩn, xã Đề Gi, tỉnh Gia Lai xuất bến từ Cảng cá Hòn Rớ cho biết,dù chi phí nhiên liệu tăng cao, ông vẫn ra khơi, bởi biển là sinh kế.

“Bây giờ chúng tôilàm biển rồi bảo lên bờ chuyển nghề khó khăn lắm, trình độ không có. Dầu tăng giá nhưng vẫn cố gắng làm, hạn chế bớt chi phí, hồi trước giá dầu còn rẻ, thì một chuyến ban đêm, có thể chạy đảo qua đảo đủ 12 tiếng. Còn giờ nhiên liệu đắt quá nên phải tính toán kỹ, phải thả trôi, đi nhỏ ga. Dùng máy tầm ngư để dò cá, có máy đỡ tốn nhiên liệu, phát hiện được con cá xa hơn”,ông Duẩn chia sẻ.

Những thay đổi nhỏ trong cách vận hành tàu có thể giúp tiết kiệm hàng trăm lít nhiên liệu mỗi chuyến biển. Với các tàu công suất lớn đánh bắt dài ngày ở ngư trường xa như Trường Sa, áp lực chi phí càng lớn hơn. Mỗi chuyến biển kéo dài nhiều tuần, lượng nhiên liệu tiêu thụ có thể lên tới cả chục nghìn lít dầu, chi phí phát sinh lên đến hàng trăm triệu đồng. Trong bối cảnh đó, nhiều chủ tàu đã chủ động khai thác thiết bị hiện đại để tối ưu hành trình và giảm tiêu hao nhiên liệu.

Ông Nguyễn Thanh Biên, thuyền trưởng tàu cá ở xã Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi đang tiếp nhiên liệu tại Khánh Hòa cho biết: “Mỗi chuyến biển đi xấp xỉ 10.000 lít dầu, so với chuyến trước Tết đã hơn gấp đôi rồi, vì lúc đó giá chỉ hơn 18.000/lít. Máy móc trên tàu chúng tôi hoạt động 24/24, máy tự động hết, ra đa đầy đủ hết. Tàu cá của tôi trang bị đủ thiết bị như tàu lớn. Chạy lợi đường hơn. Hệ thống lái tự động, nhập điểm đến, tàu sẽ tự chạy, nhiệm vụ mình chỉ trực canh để né vật cản. Chạy thẳng 1 đường, không quanh co như trước, đỡ được phần nào nhiên liệu”.

Bên cạnh sự chủ động của ngư dân, các cơ quan quản lý tại Khánh Hòa cũng triển khai nhiều giải pháp phù hợp. Các cửa hàng nhiên liệu được yêu cầu chủ động nguồn cung, hạn chế tình trạng gián đoạn tiếp nhiên liệu cho tàu cá; lực lượng chức năng tại cảng rút ngắn thủ tục hành chính, giảm thời gian chờ đợi để tàu cá nhanh chóng xuất bến.

Ông Nguyễn Kim Long, Giám đốc Trung tâm Quản lý và Khai thác các công trình thủy sản tỉnh Khánh Hòa cho biết:“Qua chủ động nguồn cung, hỗ trợ bà con được giá nhiên liệu cạnh tranh hơn, giảm ảnh hưởng chi phí. Các lực lượng tại các cảng hỗ trợ giảm thời gian, đơn giản tối đa thủ tục xuất nhập bến để bà con ra khơi, bám biển, không phải mất thời gian”.

Song song với các giải pháp trước mắt, ngành nông nghiệp địa phương cũng khuyến cáo ngư dân thay đổi phương thức khai thác. Cụ thể, cần thay đổi thói quen đi biển theo định kỳ sang chủ động theo dõi dự báo ngư trường, tính toán hiệu quả chuyến biển. Tính toán hành trình hợp lý để tiết kiệm nhiên liệu. Đồng thời, việc tổ chức đánh bắt theo mô hình tổ, đội cũng được khuyến khích nhằm tăng cường liên kết sản xuất và chia sẻ thông tin trên biển.

Ông Lê Đình Khiêm, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản và Biển đảo tỉnh Khánh Hòa cho biết: “Nếu cứ đến chuyến, đến hẹn lại đi mà không tính toán kỹ trong bối cảnh vật giá tăng cao dễ dẫn đến thua lỗ. Rõ ràng, việc hoạt động theo tổ, đội sẽ có cảnh báo, dự báo, khi gặp đàn cá chia sẻ thông tin, hạn chế bớt sự di chuyển đi tìm kiếm ngư trường, dẫn đến hao tổn chi phí nhiên liệu”.

Dù chi phí đầu vào tăng cao, nhưng nhiều ngư dân vẫn kiên trì vươn khơi. Những con tàu tiếp tục rời bến không chỉ duy trì sinh kế cho hàng nghìn lao động ven biển, mà còn khẳng định sự hiện diện thường xuyên của ngư dân Việt Nam trên các ngư trường truyền thống, góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.