Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản gửi Bộ Xây dựng và UBND TP Hà Nội truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc liên quan đến đề xuất của Tập đoàn Vingroup về việc di dời đoạn tuyến đường sắt từ ga Hà Nội đến ga Ngọc Hồi nhằm phục vụ Dự án mở rộng Quốc lộ 1A.

Theo đó, Bộ Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với UBND TP Hà Nội và các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, xem xét kiến nghị của Vingroup theo đúng thẩm quyền và quy định của pháp luật. Trường hợp vượt thẩm quyền, Bộ Xây dựng phải báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định theo đúng quy trình, thủ tục.

Đáng chú ý, Phó Thủ tướng yêu cầu các cơ quan chức năng đánh giá toàn diện những tác động phát sinh nếu dịch chuyển chức năng ga đầu mối từ ga Hà Nội hiện hữu về ga Ngọc Hồi trong bối cảnh hệ thống hạ tầng kết nối và khu ga Ngọc Hồi chưa được đầu tư đồng bộ.

Trong đó, cần làm rõ ảnh hưởng đối với hoạt động vận tải hàng hóa, vận tải hành khách, chi phí xã hội, tình trạng ùn tắc giao thông, hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng công ty Đường sắt Việt Nam cũng như đời sống, việc làm của người lao động ngành đường sắt.

Trên cơ sở đánh giá, các cơ quan liên quan phải đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm bảo đảm không làm gián đoạn hoạt động vận tải, hạn chế nguy cơ ùn tắc giao thông, đồng thời duy trì ổn định hoạt động sản xuất kinh doanh của ngành đường sắt và đời sống của người lao động.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu nghiên cứu, so sánh các phương án đầu tư để lựa chọn giải pháp tối ưu và hiệu quả nhất. Đối với các dự án thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP), việc lựa chọn nhà đầu tư phải tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật, bảo đảm công khai, minh bạch, tránh thất thoát, lãng phí tài sản nhà nước.

Liên quan đến định hướng di dời ga Hà Nội ra khỏi khu vực nội đô, Văn phòng Chính phủ cũng đã có văn bản gửi các bộ, ngành và UBND TP Hà Nội về việc giao thành phố làm cơ quan chủ quản một số dự án đường sắt quốc gia trên địa bàn.

Theo đó, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan làm rõ tính cấp bách của việc đầu tư các dự án và việc di dời tuyến đường sắt hiện hữu nhằm giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông tại Thủ đô.

Bộ Xây dựng đồng thời được giao nghiên cứu kinh nghiệm quy hoạch các ga đường sắt trung tâm tại nhiều quốc gia có hệ thống giao thông phát triển như Pháp, Đức, Nhật Bản và Trung Quốc. Trên cơ sở đó, rà soát, đánh giá toàn diện phương án di dời ga Hà Nội, bảo đảm kết nối đồng bộ giữa đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao và các loại hình vận tải khác.

Mục tiêu là tối ưu hiệu quả khai thác, nâng cao khả năng kết nối giao thông và giảm chi phí đi lại cho người dân, doanh nghiệp.

Cùng với đó, các cơ quan chức năng phải làm rõ định hướng quy hoạch ga trung tâm mới của mạng lưới đường sắt quốc gia, bảo đảm tính ổn định lâu dài. Việc di dời ga Hà Nội cũng cần được đánh giá trong tổng thể quy hoạch phát triển đô thị, đặc biệt là sự phù hợp khi tiếp tục hình thành các khu đô thị quy mô lớn xung quanh ga trung tâm mới trong tương lai.

Trước đó, Tập đoàn Vingroup đã có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Xây dựng và Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề xuất di dời đoạn đường sắt quốc gia từ ga Hà Nội đến Ngọc Hồi nhằm phục vụ Dự án Trục không gian Quốc lộ 1A gắn với chỉnh trang, tái thiết đô thị.

Vingroup cho biết để bảo đảm hoàn thành dự án và đưa vào khai thác trong năm 2027, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng cần hoàn tất trong năm 2026, trong đó có việc di dời tuyến đường sắt hiện hữu từ ga Hà Nội đến Ngọc Hồi.

Doanh nghiệp cũng đề xuất được nghiên cứu, đầu tư một số dự án PPP liên quan như xây dựng ga hành khách và ga hàng hóa tạm tại Ngọc Hồi phục vụ việc di dời ga Hà Nội; cải dịch tuyến đường sắt khổ 1.000 mm đoạn Ngọc Hồi - Phú Xuyên; xây dựng tuyến đường sắt vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn nhằm tăng cường kết nối mạng lưới đường sắt quốc gia.

Theo đề xuất, các dự án này cũng sẽ tạo điều kiện để chuyển đổi tuyến Ngọc Hồi - Yên Viên hiện hữu thành tuyến đường sắt đô thị số 1 của Hà Nội trong tương lai.