Liên quan phản ánh về tình trạng mua bán, sang tay căn hộ nhà ở xã hội tại Topaz Home bằng vi bằng, giấy ủy quyền, di chúc, giấy tay hoặc các hình thức thỏa thuận khác, UBND phường Đông Hưng Thuận đã có văn bảnsố 2275/UBND-KTHTĐT gửi Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam, dù văn bản ghi ngày 21/7/2026, Tuy nhiên, công văn này được gửi đến zalo của phóng viênsau khi Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam đăng bài “UBND phường Đông Hưng Thuận cần trả lời vụ mua bán NOXH tại dự án Topaz Home”.

Phường Đông Hưng Thuận không thể đứng ngoài vụ mua bán nhà ở xã hội Topaz Home

Trong văn bản, UBND phường này cho rằng các hình thức mua bán nêu trên là “các giao dịch dân sự giữa các bên”; hiện phường “chưa có quy định được cơ quan có thẩm quyền giao nhiệm vụ giải quyết thủ tục hành chính về nội dung này”. Phường cũng cho biết từ ngày 1/7/2025, khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đến nay, chưa nhận được phản ánh của người dân, cư dân liên quan nội dung trên.

Cách trả lời này đúng ở phần hẹp, nhưng né phần rộng hơn bởinhà ở xã hội không phải hàng hóa thông thường. Đó là chính sách có điều kiện, dành cho đúng nhóm đối tượng được Nhà nước hỗ trợ về chỗ ở. Vì vậy, khi căn hộ nhà ở xã hội có dấu hiệu được giao tiền, bàn giao, cho thuê, sang tay qua nhiều người nhưng hồ sơ vẫn đứng tên chủ cũ, vấn đề không còn dừng ở chuyện “dân sự giữa các bên”.

Tại Quyết định 19/2026/QĐ-UBND của UBND TP.HCM về quản lý, sử dụng nhà chung cư không giao cho UBND phường quyền công nhận hay hủy bỏ giao dịch chuyển nhượng căn hộ. Tuy nhiên, văn bản này xác định rõ chủ tịch UBND các xã, phường, đặc khu cùng chủ đầu tư, ban quản trị, đơn vị quản lý vận hành nhà chung cư chịu trách nhiệm thi hành quy định. Đặc biệt, Điều 17 giao UBND cấp xã trách nhiệm quản lý nhà nước về nhà ở trên địa bàn; theo dõi, kiểm tra, giải quyết vướng mắc phát sinh theo thẩm quyền hoặc báo cáo, đề xuất UBND TP.HCM xử lý. Vì vậy, khi có phản ánh căn hộ nhà ở xã hội tại Topaz Home bị mua bán, cho thuê, sang tay bằng vi bằng, ủy quyền, di chúc, UBND phường Đông Hưng Thuận không thể chỉ xem đây là “giao dịch dân sự giữa các bên” rồi đứng ngoài trách nhiệm quản lý địa bàn.

Điều cần kiểm tra không phải chỉ là tờ giấy có tên “vi bằng”, “ủy quyền” hay “di chúc”. Điều cần làm rõ là ai đang thực sự ở trong các căn hộ nhà ở xã hội? Người đó có phải người mua ban đầu không? Có bao nhiêu căn đang cho thuê? Có bao nhiêu căn đã chuyển quyền sử dụng thực tế nhưng không đăng ký biến động? Có hay không tình trạng biến căn hộ an sinh thành tài sản đầu cơ?

Ở phần quản lý cư trú, UBND phường cho rằng đây là chức năng của ngành công an và đề nghị phóng viên liên hệ cơ quan công an. Nhưng quản lý nhà ở xã hội không thể bị cắt vụn: công an nắm cư trú, chủ đầu tư nắm hồ sơ, ban quản lý nắm người ra vào, còn phường lại đứng ngoài bức tranh tổng thể.

UBND phường Đông Hưng Thuậncho biết ngày 13/7/2026, Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường đã làm việc với Ban quản lý là Công ty Sài Gòn Thăng Long và Ban Quản trị chung cư Topaz Home. Qua làm việc, các đơn vị này cho biết không thực hiện môi giới, mua bán căn hộ và cam kết không tổ chức hoạt động môi giới tại văn phòng Ban quản lý chung cư. Ghi nhận cam kết là cần thiết, nhưng chỉ nghe cam kết thì chưa phải kiểm tra. Câu hỏi là phường đã đối chiếu danh sách người mua ban đầu với người đang sử dụng thực tế hay chưa? Đã kiểm tra thẻ cư dân, đăng ký xe, hợp đồng thuê, người đang nộp phí quản lý, người trực tiếp cho thuê căn hộ hay chưa? Đã làm việc với môi giới, người mua sau, người thuê hoặc những trường hợp cụ thể được phản ánh hay chưa?

Trách nhiệm của phường trong xử lý vi phạm mua bán nhà ở xã hội

Trao đổi với phóng viên, luật sư Trần Tuấn Anh, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho rằng, phản hồi của UBND phường Đông Hưng Thuận chưa đi vào bản chất quản lý nhà nước đối với nhà ở xã hội. “Không ai yêu cầu phường công nhận hay hủy một giao dịch chuyển nhượng.Nhưng khi có dấu hiệu nhà ở xã hội bị mua bán trá hình, cho thuê, sang tay, sử dụng sai mục tiêu, phường phải kiểm tra thực tế, lập hồ sơ, phối hợp với công an, sở xây dựng, chủ đầu tư và đơn vị quản lý vận hành. Nếu chỉ nói đó là giao dịch dân sự thì chưa đúng bản chất vụ việc”, luật sư Trần Tuấn Anh phân tích. Theo luật sư, trách nhiệm của phường không nằm ở việc cấp sổ hay phê duyệt chuyển nhượng, mà nằm ở quản lý địa bàn: phát hiện bất thường, xác minh hiện trạng, báo cáo cấp có thẩm quyền và ngăn chặn nguy cơ trục lợi chính sách.

Ở cuối văn bản, UBND phường Đông Hưng Thuận cho biết sẽ chỉ đạo các đơn vị liên quan thường xuyên theo dõi, kiểm tra; nếu phát hiện vi phạm sẽ xử lý theo quy định. Nhưng với một dự án có hơn 1.000 căn hộ, trong đó phần lớn là nhà ở xã hội, lời hứa “thường xuyên theo dõi” là chưa đủ. Cần một cuộc rà soát cụ thể: bao nhiêu căn đang do người mua ban đầu sử dụng, bao nhiêu căn cho thuê, bao nhiêu căn có người ở khác hồ sơ, bao nhiêu trường hợp giao dịch bằng vi bằng, ủy quyền, di chúc.

Nhà ở xã hội là chính sách dành cho người yếu thế, không phải là tài sảnđể người có tiền gom mua, cho thuê, chờ tăng giá rồi sang tay. Vì vậy, nếu cấp chính quyền gần dân nhất chỉ nhìn hiện tượng này như quan hệ dân sự đơn thuần, chính sách an sinh rất dễ bị biến thành món hàng đầu cơ.

Từ văn bản do Chủ tịch UBND phường Đông Hưng Thuận Nguyễn Duy Hưng ký, vấn đề đặt ra không chỉ là phường đã trả lời hay chưa, mà là câu trả lời đó đã đi đúng trọng tâm trách nhiệm quản lý địa bàn hay chưa. Với nhà ở xã hội, im lặng là không ổn; nhưng trả lời mà né phần cốt lõi cũng chưa đủ.

Thực tế còn chua chát hơn.Sau phản ánh của phóng viên, sau cả công văn phản hồi của UBND phường Đông Hưng Thuận, trên mạng xã hội, các tin rao bán nhà ở xã hội tại Topaz Home vẫn xuất hiện ồ ạt. Nghĩa là, trong khi cơ quan quản lý còn loay hoay xác định đây là “giao dịch dân sự” hay trách nhiệm quản lý nhà nước, thì thị trường mua bán ngầm vẫn tiếp tục vận hành.

Bài 1:Nguy cơ mất cả nhà lẫn tiền vì mua nhà ở xã hội bằng vi bằng, di chúc

Bài 2:TP.HCM: Nhà ở xã hội Topaz Home bị sang tay qua nhiều “đời chủ” ?

Bài 3:UBND phường Đông Hưng Thuận cần trả lời vụ mua bán NOXH tại dự án Topaz Home