Tại Hội nghị tổng kết công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 và chuẩn bị cho kỳ thi năm 2027, tổ chức sáng 29/10 tại Đà Nẵng, Bộ Giáo dục và Đào tạochỉ ra những hạn chế trong công tác tổ chức thi, từ in sao đề thi, phòng chống gian lận đến xử lý các vi phạm nghiêm trọng tại một số điểm thi.

Từ thực tế này, Bộ GD&ĐT đề xuất nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Quy chế thi theo hướng tăng cường phòng, chống gian lận từ khâu chuẩn bị, tổ chức thi đến kiểm tra, giám sát và hậu kiểm.

Từ sai phạm ở Tuyên Quang nhìn lại công tác tổ chức thi

Theo báo cáo tại hội nghị, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục. Công tác in sao đề thi tại một số địa phương chưa được rà soát kỹ, dẫn đến sai sót ở một số mã đề. Cụ thể, tỉnh Vĩnh Long có một mã đề môn Địa lí, tỉnh Lào Cai có một mã đề môn Hóa học bị lỗi. Các trường hợp này phải được Ban Chỉ đạo thi hướng dẫn xử lý trong quá trình coi thi.

Đáng chú ý, tình trạng sử dụng công nghệ cao để gian lận thi cử tiếp tục diễn biến phức tạp. Năm 2026, có 89 thí sinh vi phạm Quy chế thi, tăng 48 trường hợp so với năm 2025, khi có 41 thí sinh vi phạm.

Bên cạnh các vi phạm của thí sinh, một số điểm thi xảy ra sai phạm nghiêm trọng, có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Tại điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang, ngày 7/7/2026, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Tuyên Quang khởi tố vụ án hình sự về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”. Ngày 17/7/2026, Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an rút vụ án để trực tiếp điều tra. Theo thông tin Bộ Công an công bố, đến đầu tháng 10, cơ quan điều tra đã khởi tố 41 bị can về tội danh này theo Điều 356 Bộ luật Hình sự.

Vụ việc khiến toàn bộ kết quả thi của 328 thí sinh tại điểm thi này bị hủy và các em phải tham gia kỳ thi lại trong hai ngày 14 và 15/8/2026.

Tại điểm thi Trường THPT Lê Trực, tỉnh Quảng Trị, cơ quan chức năng khởi tố 2 bị can, xác định 6 thí sinh vi phạm quy chế. Tại điểm thi Trường THPT Lương Tài, tỉnh Bắc Ninh, 2 bị can bị khởi tố, 3 thí sinh được xác định vi phạm. Các thí sinh liên quan đã bị hội đồng thi xử lý kỷ luật theo quy định.

Ngoài ra, qua xác minh thông tin tố giác liên quan đến việc sử dụng điện thoại di động để gian lận, kết quả thi của 14 thí sinh tại Khánh Hòa, Đắk Lắk, Đồng Nai, Cà Mau và Ninh Bình đã bị hủy.

Nghiên cứu bố trí thí sinh nhiều trường tại cùng điểm thi

Từ những hạn chế trong kỳ thi năm 2026, Bộ GD&ĐT đề xuất nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Quy chế thi tốt nghiệp THPT, trong đó có phương án thay đổi cách bố trí thí sinh tại các điểm thi.

Hiện nay, giám đốc sở GD&ĐT quyết định việc sắp xếp điểm thi phù hợp với điều kiện thực tế và đặc thù của địa phương, đồng thời tạo thuận lợi cho thí sinh đi lại.

Theo định hướng sửa đổi được nêu tại hội nghị, Bộ GD&ĐT nghiên cứu phương án bố trí thí sinh của nhiều trường khác nhau tại cùng một điểm thi. Trường hợp không thể bố trí thí sinh từ các trường khác nhau chung một điểm thi, phương án tổ chức sẽ được xem xét trên cơ sở ý kiến của Ban Chỉ đạo thi cấp tỉnh.

Đề xuất này được đưa ra sau những sai phạm nghiêm trọng tại một số điểm thi, đặc biệt là vụ việc ở Trường THPT chuyên Tuyên Quang. Tuy nhiên, phương án cụ thể cần tiếp tục được nghiên cứu, đánh giá để bảo đảm tính khả thi, phù hợp với điều kiện đi lại và tổ chức thi tại từng địa phương.

Bên cạnh việc sắp xếp điểm thi, Bộ GD&ĐT đề xuất tăng cường hệ thống camera giám sát phòng thi và khu vực thi. Dữ liệu camera được định hướng sử dụng phục vụ công tác hậu kiểm, xác minh và xử lý vi phạm.

Bộ cũng đề xuất siết chặt việc lựa chọn, bố trí và quản lý cán bộ tham gia kỳ thi; tăng cường kiểm tra chéo, giám sát ở các khâu tổ chức thi, đồng thời xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm quy định.

Việc rà soát quy chế được thực hiện nhằm nhận diện những kẽ hở có thể bị lợi dụng, bổ sung biện pháp phòng ngừa từ sớm. Công tác giáo dục pháp luật, đạo đức cho học sinh và bồi dưỡng trách nhiệm nghề nghiệp cho đội ngũ nhà giáo cũng được chú trọng.

Không để tái diễn sai phạm nghiêm trọng

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ GD&ĐT Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh, sai phạm tại điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang là vụ việc đặc biệt nghiêm trọng, có tổ chức, có sự bàn bạc và phân công công việc rõ ràng, ảnh hưởng đến uy tín của kỳ thi và niềm tin của xã hội.

Thứ trưởng yêu cầu nhìn nhận đúng bản chất của hành vi vi phạm, xử lý nghiêm theo quy định pháp luật, bảo đảm tính răn đe và cảnh tỉnh đối với toàn ngành Giáo dục. Theo ông, không nên xem nhẹ những hành vi cố ý vi phạm pháp luật, quy chế thi của người được giao nhiệm vụ tổ chức kỳ thi.

Đối với kỳ thi năm 2027, lãnh đạo Bộ GD&ĐT yêu cầu không để tái diễn những sai phạm nghiêm trọng như vụ việc tại Tuyên Quang. Giải pháp không chỉ là phát hiện, xử lý sau khi vi phạm xảy ra mà phải chủ động quản trị rủi ro, nhận diện nguy cơ và xây dựng cơ chế kiểm soát phù hợp.

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cũng lưu ý, dù công nghệ hỗ trợ giám sát có hiện đại đến đâu, yếu tố con người vẫn giữ vai trò quyết định. Vì vậy, bên cạnh việc đầu tư thiết bị, cần nâng cao trách nhiệm của những người trực tiếp tham gia tổ chức kỳ thi, ngăn chặn hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn để tiếp tay cho gian lận.

Trước đó, ngày 20/10/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 37 về tăng cường phòng, chống gian lận thi cử, kiểm tra, đánh giá trong giáo dục và đào tạo. Chỉ thị yêu cầu chuyển mạnh từ tập trung phát hiện, xử lý vi phạm sang chủ động quản trị rủi ro, phòng ngừa từ sớm, từ xa; đồng thời rà soát, hoàn thiện quy chế, tăng cường ứng dụng công nghệ và phân định rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan.

Việc sửa đổi Quy chế thi tốt nghiệp THPT được đặt trong yêu cầu tăng cường kỷ cương, bảo đảm tính nghiêm túc, công bằng và khách quan của kỳ thi. Các đề xuất của Bộ GD&ĐT sẽ tiếp tục được nghiên cứu, hoàn thiện trước khi trở thành quy định chính thức.