"Làm tất cả vì công việc chung thìkhông sợ áp lực"

Công việc ở cấp xã nay đã rất khác, từ việc to việc nhỏ, dân đều chờ cán bộ xã. Đó có thể là cuộc điện thoại của người dân lúc nửa đêm phản ánh việc nóng; là những ngày cuối tuần lội bộ cùng nhà đầu tư trên các lối rừng để tìm chỗ đặt dự án;là một chữ ký đúng lúc, khi người đứng đầu nhận về phần trách nhiệm mà bấy lâu vẫn quen đẩy lên cấp trên.

Mỗi việc ấy là một đòi hỏi rất cụ thể của thực tiễn, buộc mỗi cán bộ phải làm ra kết quả cụ thể. Bộ máy mới không đánh giá cán bộ cách làm tròn quy trình, mà bằng kết quả cuối cùng đến tay người dân và doanh nghiệp.

Trước đây, đêm nào cũng vậy, khúc sông Gianh chảy qua xã Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Trị cũng thức cùng những âm thanh của máy nổ hút cát gầm rú. Đèn pha sáng bừng trên mặt nước. Vòi hút cát chọc xuống lòng sông, máy nổ ầm ầm sát cạnh nhà dân. Người già trở mình mất ngủ. Trẻ nhỏ giật mình giữa khuya. Cả xóm nơm nớp, chẳng biết kêu ai. Mỗi mùa nước lên, bờ sông lại lở, đất sản xuất cứ thế trôi đi.

Vài tháng nay, khúc sông này đã khác hẳn. Đêm xuống, mặt nước lặng, chỉ còn tiếng sóng vỗ nhẹ vào bờ. Ông Nguyễn Ngọc Sinh, Bí thư Chi bộ thôn Bàu, xã Tuyên Hóa, nhà ngay sát mép sông Gianh đã bớt đi nỗi lo.

"Hiện tại, người dân rất phấn khởi và yên tâm khi tiếng ồn ban đêm không còn nữa. Sau đợt cao điểm vừa rồi, nếu không có sự can ngăn kịp thời của xã, thậm chí chị em đã định kéo nhau lên xã để phản ứng, đến nay, tình hình cơ bản đã yên ổn”, ông Sinh cho biết.

Bí thư Đảng ủy xã Tuyên Hóa là ông Mai Văn Minh, nguyên Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Quảng Bình cũ, nguyên Bí thư Huyện ủy Tuyên Hóa. Từ khi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành, việc xử lý khai thác cát trái phép được giao trực tiếp cho xã. Những cuộc gọi lúc 2, 3hsáng từ ven sông Gianh giờ không còn xa lạ với ông.

Truy quét cát tặc là va chạm vào lợi ích của một số người, khó tránh khỏi sự can thiệp này nọ nhưng ông Minh không hề e ngại. “Khi làm tất cả vì công việc chung thì lãnh đạo xã cũng không sợ áp lực, vì điều mình làm không có tư lợi cá nhân. Làm đúng quy trình, nhưng kết quả cuối cùng người dân không được giải quyết thì cũng không có sản phẩm. Người dân tín nhiệm cán bộ chính là ở sản phẩm đó”, theo ông Mai Văn Minh.

Sản phẩm của cán bộ cơ sở không chỉ là giải quyết những việc dân đang lo, mà còn là mở ra những cơ hội phát triển của địa phương. Ở xã miền núi Kim Phú, tỉnh Quảng Trị, tiềm năng nhiều nhưng dự án đầu tư lại chưa tương xứng. Nhà đầu tư không tìm đến các vùng khó, chính quyền phải chủ động đi tìm doanh nghiệp.

Từ các hội nghị xúc tiến đến những cuộc gặp gỡ, kết nối, lãnh đạo xã kiên trì giới thiệu tiềm năng địa phương. Nói thôi chưa đủ, không dưới mười lần, chính quyền xã cùng nhà đầu tư lội rừng khảo sát thực địa. Nhiều chuyến đi men theo suối, băng rừng cả buổi đường mới tới nơi.

Ông Đinh Xuân Hậu, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Huyền Hậu, một trong những nhà đầu tư từng theo cán bộ xãđi thực địađã quyết định đầu tư dự án du lịch sinh thái ở Kim Phú. Theo ông, chính sự nhiệt huyết của bộ máy chính quyền mới đã "truyền lửa" cho doanh nghiệp. Ngay khi vướng mắc ở khâu lập đề án xin chủ trương, lãnh đạo xã đã đứng ra kết nối với các sở, ngành của tỉnh để tháo gỡ, đẩy nhanh thủ tục. Lãnh đạo xã dẫn dắt và trực tiếp gợi ý các ý tưởng quy hoạch thực tế cho doanh nghiệp.

Ông Hoàng Tự Quốc Hùng - người đứng đầu chính quyền xã Kim Phú xác định,xúc tiến đầu tư là cách nhanh nhất để biến các chủ trương từ nghị quyết thành sản phẩm cụ thể. Bước đầu đã có một dự án du lịch sinh thái, mức đầu tư gần 20 tỷ đồng đang hoàn thiện thủ tục và một dự án chế biến sâu khoáng sản hơn 600 tỷ đồng đã triển khai.

Theo ông Hùng, để có được những dự án cụ thể thì quyết tâm thôi vẫn chưa đủ, mà cần phải có cách làm bài bản, thuyết phục hơn. Có những xã muốn phát triển mà không biết bắt đầu từ đâu, nguồn lực không có,quy hoạch cũng không có. Lãnh đạo cứ ngồi phòng lạnh, không chịu lăn lộn với thực tiễn thì sẽ không bao giờ ra được sản phẩm”.

Kéo được nhà đầu tư về với địa phương chỉ là bước khởi đầu. Dự án có rồi, bài toán kế tiếp là giải phóng mặt bằng. Đây là một trong những điểm nghẽn khiến nhiều dự án chậm tiến độ. Cứ liên quan đất đai, thủ tục đầu tư, không ít cán bộ chọn cách an toàn vì sợ sai, sợ trách nhiệm. Xã Vạn Tường, tỉnh Quảng Ngãi đã chọn cách làm khác, mang lại hiệu quả rõ hơn.

Xã Vạn Tường nằm giữa Khu Kinh tế Dung Quất có 7 trong số 22 dự án trọng điểm của tỉnh, với khoảng 3.000 hacần giải phóng mặt bằng. Nhiều công trình công nghiệp lớn triển khai cùng lúc, áp lực được đo bằng tiến độ từng ngày. Nơi đây, mặt bằng cho nhiều dự án được bàn giao đúng hẹn.

Riêng dự án Nhà máy sản xuất ray đường sắt và thép đặc biệt Hòa Phát - Dung Quất có tổng mức đầu tư hơn 10.000 tỷ đồng, xã đã bàn giao gần 12 ha trên tổng số 14 hachỉ trong một tháng, kịp khởi công vào cuối năm 2025.

Nhưng để có được kết quả ấy, Chủ tịch UBND xã phải trực tiếp ký quyết định giao đất, cho thuê đất cho doanh nghiệp, khi mà trước đây thẩm quyền này thuộc cấp huyện, cấp tỉnh.Ông Ung Đình Hiền, Chủ tịch UBND xã Vạn Tường là một trong những Chủ tịch xã đầu tiên của tỉnh Quảng Ngãi mạnh dạn làm việc này.

“Khi chuyển văn bản cho cấp phó ký thì cấp phó cũng sợ. Tôi nói, để đó tôi ký.Tôi ký để Tập đoàn Hòa Phát thuê đất, miễn tiền thuê đất 18 năm. Ký xong thì Tập đoàn Hòa Phát khởi công. Họ mừng, mà chúng tôi cũng mừng”, ông Hiền chia sẻ.

Gắn bó với nhiều dự án trên địa bàn này, ông Trương Quang Hiệp, Phó Giám đốc đối ngoại Công ty Thép Hòa Phát Dung Quất thấy rõ sự khác biệt của đội ngũ cán bộ địa phương nơi đây.

Ông cho biết, điều nổi bật nhất là tinh thần chủ động và dám chịu trách nhiệm; quá trình xử lý nhanh và sát thực tế hơn rất nhiều. Nhiều việc phát sinh được lãnh đạo xã trực tiếp ra hiện trường, đưa phương án xử lý ngay trong ngày, từ đótạo niềm tin rất mạnh cho nhà đầu tư.

Phân cấp, phân quyền giúp nhiều việc lớn được xử lý ngay tại cơ sở

Khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, cấp xã đã tham gia ngay từ đầu trong quá trình chuẩn bị, thẩm định và triển khai các dự án động lực quy mô hàng chục nghìn tỷ đồng.

Tại phường Hải Vân, thành phố Đà Nẵng, chính quyền trực tiếp tham gia thẩm định, phê duyệt một số nội dung quy hoạch chi tiết 1/500 của Cảng Liên Chiểu, Khu phức hợp Du lịch và Đô thị Nghỉ dưỡng Làng Vân và Khu thương mại tự do.

Ông Hoàng Thanh Hòa, Bí thư Đảng ủy phường Hải Vân khẳng định, việc phân cấp, phân quyền theo mô hình mới đã giúp nhiều công việc lớn được xử lý ngay tại cơ sở.

“Các khó khăn về hiện trạng đất đai, dân cư, hạ tầng hay nhu cầu tái định cư được cập nhật nhanh và sát thực tế hơn. Kiến nghị của người dân và doanh nghiệp được tiếp nhận, xử lý kịp thời hơn”, ôngHoàng Thanh Hòa chia sẻ.

Tại kỳ họp cuối năm 2025, Quốc hội thẳng thắn nhìn nhận tình trạng sợ sai, né tránh trách nhiệm trong một bộ phận cán bộ chậm được khắc phục. Một phần vì khối lượng công việc dồn xuống cấp xã ngày càng lớn, trong khi cán bộ chuyên môn còn thiếu.

Quyền được trao về xã, điều quyết định không còn nằm ở cơ chế mà ở năng lực thực thi của đội ngũ cán bộ, công chức và thước đo cuối cùng vẫn là sản phẩm. Tháng 5/2026, Ban Tổ chức Trung ương hướng dẫn đánh giá cán bộ lãnh đạo theo từng quý, căn cứ vào kết quả và sản phẩm đầu ra. Nếu trong 2 quý liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ, cán bộ sẽ bị xem xét thay thế, không chờ đến hết nhiệm kỳ.

Tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng yêu cầu chính quyền các cấp lựa chọn đúng việc, triển khai nhanh, làm đến nơi đến chốn, đo lường bằng kết quả và trực tiếp chịu trách nhiệm về phần việc được giao.

“Xác định năm 2026 là năm nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở, nhất là về trình độ chuyên môn, kỹ năng thực thi công vụ và thái độ phục vụ. Kiên quyết thay thế cán bộ yếu kém, đùn đẩy, thiếu trách nhiệm, không hoàn thành nhiệm vụ và khen thưởng, quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung”, Thủ tướng cho biết.

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đang dần hoàn thiện. Thành công của cuộc cải cách này không chỉ ở việc sắp xếp lại tổ chức bộ máy, mà xa hơn đó là đổi mới cách lãnh đạo, quản trị, điều hành và tổ chức thực hiện ở cơ sở.