Đắk Lắk đẩy mạnh nông nghiệp số, hướng tới nền nông nghiệp giá trị cao

Chỉ với vài thao tác trên điện thoại thông minh, hệ thống tưới tự động tại vùng nguyên liệu 50 ha của Hợp tác xã Xanh Cao Nguyên, xã Cư M'gar, tỉnh Đắk Lắk vận hành đồng loạt. Nước tưới và phân bón được điều chỉnh theo nhu cầu sinh trưởng của cây trồng thay vì dựa vào kinh nghiệm như trước. Ông Nguyễn Văn Thanh Bình, Giám đốc Hợp tác xã cho biết, công nghệ số giúp hợp tác xã quản lý toàn bộ quy trình sản xuất, từ chăm sóc, nhật ký canh tác đến truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

"Hoạt động ứng dụng công nghệ số đã góp phần giảm chi phí nhân công, nâng cao hiệu quả quản lý sản xuất và kiểm soát chất lượng. Với quy mô mỗi trang trại từ 5 - 10 ha, hợp tác xã thuận lợi trong việc tổ chức sản xuất, sơ chế, bảo quản và chế biến sâu. Qua đó, sản phẩm được nâng cao cả về sản lượng lẫn chất lượng, đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu", ông Bình nói.

Xu hướng nâng cao giá trị gia tăng thông qua ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển nông nghiệp tuần hoàn đang ngày càng rõ nét tại Đắk Lắk. Theo ông Đặng Bá Đàn, Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia khu vực Tây Nguyên – Nam Trung Bộ, đây là yêu cầu tất yếu đối với địa phương có quy mô nông nghiệp hàng đầu cả nước khi Đắk Lắk có khoảng 214.000 hacà phê với sản lượng gần 590.000 tấn mỗi năm, cùng gần 79.000 ha cây ăn quả giá trị cao.

Ông Đặng Bá Đàn cho rằng, hiện nay nền tảng chính sách cho chuyển đổi số trong nông nghiệp đã tương đối đầy đủ, vấn đề quan trọng là đưa các kết quả nghiên cứu và mô hình ứng dụng đến với người dân một cách nhanh hơn, dễ hiểu và dễ làm.

“Chúngtaphải kết nối được tất cả để tạo nên sức mạnhvà nhanh hơn đểđưa chuyển đổi số từ kết quả nghiên cứuđếncác mô hình đến với người dân một cách tốt nhấtvà dễ dàng nhất để người dân có thể ứng dụng được.Chúngta muốn bón phần cho cây trồng nào đó, muốn biết sản phẩm như thế nào đó thì chỉ cần ứng dụng công nghệ số truy xuất ngồn gốc đảm bảo thông số chính xác nhất với công nghệ hiện nay mà Việt Nam và thế giới đang tiếp cận”, ông Đặng Bá Đàn đề xuất.

Theoông Nguyễn Thanh Hiền, Phó Trưởng Ban Quản lý Khu Nông nghiệp Công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh, bên cạnh lợi thế về đất đai, khí hậu để phát triển nền nông nghiệp chất lượng cao, quy mô lớn, trong bối cảnh triển khai Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cùng Nghị quyết 68 về phát triển kinh tế tư nhân, Đắk Lắk có thêm điều kiện để đẩy mạnh ứng dụng các công nghệ tiên tiến như tự động hóa sản xuất, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu số vào sản xuất nông nghiệp.

"ĐắkLắk cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ vào, chuyển từ tư duy làm nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp. Các ngành nhất là Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Nông nghiệp và Môi trường tăng cường công tác nghiên cứu, ứng dụng vào sản xuất, tăng giá trị nông sản cũng như tăng quy mô sản xuất hàng hoá lớn có thể tiến tới các thị trường xuất khẩu như tinh thần các nghị quyết của Trung ương”, ông Hiền nói.

Tuy nhiên, để hình thành nền nông nghiệp công nghệ cao thực sự, việc ứng dụng công nghệ ở từng mô hình riêng lẻ là chưa đủ. Điều quan trọng là xây dựng các vùng sản xuất tập trung, hạ tầng đồng bộ và quỹ đất đủ lớn để thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến sâu.

Với gần 827.000 hec-ta đất sản xuất nông nghiệp cùng hệ sinh thái cây trồng đa dạng, Đắk Lắk có nhiều điều kiện để phát triển các chuỗi giá trị nông sản quy mô lớn. Bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk cho biết, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2025-2030 xác định phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp xanh và kinh tế tuần hoàn là hướng đi chiến lược. Địa phương đang tập trung quy hoạch các vùng sản xuất ứng dụng công nghệ cao gắn với lợi thế từng địa phương, đồng thời chuẩn bị hạ tầng và quỹ đất sạch để thu hút các nhà đầu tư lớn.

"Chúng tôi ưu tiên thu hút đầu tư, hợp tác về hạ tầng trong các chuỗi cung ứng, các nguồn lực để hỗ trợ về vốn, hỗ trợ máy móc sơ chế và bảo quản, cũng như kết nối chuỗi giá trị các sản phẩm để cho sản phẩm sẽ đạt chuẩn theo thị trường. Khi hình thành được một hệ thống đồng bộ thì mục tiêu tăng trưởng hai con số là khả thi, đồng thời tạo động lực phát triển kinh tế nông nghiệp trong thời gian tới" - bà Đặng Thị Thuỷ cho biết.

Từ những mô hình ứng dụng công nghệ số trên đồng ruộng đến định hướng hình thành các vùng sản xuất quy mô lớn và chuỗi giá trị hoàn chỉnh, Đắk Lắk đang từng bước chuyển từ tăng trưởng theo chiều rộng sang phát triển theo chiều sâu. Đây được xem là nền tảng để địa phương nâng cao giá trị nông sản, tăng sức cạnh tranh và hướng tới trở thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao của khu vực Tây Nguyên.