Wall Street Journal dẫn lời một quan chức Mỹ cho biết, Washington đã sử dụng số lượng lớn bom xuyên phá, cho thấy mục tiêu nhắm tới các công trình kiên cố hoặc nằm sâu dưới lòng đất.

Ông Trump sau đó đăng tải trên nền tảng Truth Social một đoạn video ghi lại các vụ nổ trong đêm mà các quan chức Mỹ xác nhận là liên quan đến cuộc tấn công tại Isfahan. Hình ảnh cho thấy nhiều vụ nổ liên tiếp, kèm theo các đám cháy lớn và cột khói dày, gợi ý khả năng xảy ra nổ thứ cấp do đạn dược lưu trữ tại hiện trường.

Vì sao Isfahan bị nhắm mục tiêu?

Isfahan được xem là một trong những trung tâm chiến lược quan trọng của Iran, nơi tập trung nhiều cơ sở quân sự và công nghiệp quốc phòng. Thành phố này cũng là địa điểm có một trong ba cơ sở làm giàu uranium từng bị Mỹ không kích trong cuộc xung đột kéo dài 12 ngày giữa Iran và Israel hồi tháng 6/2025.

Theo một số đánh giá, một phần lượng uranium làm giàu cao của Iran có thể đã được chuyển và lưu trữ tại các cơ sở ngầm ở Isfahan. Đây được cho là một trong những lý do khiến khu vực này trở thành mục tiêu ưu tiên trong các chiến dịch tấn công. Trước đó, phía Mỹ cũng từng phát tín hiệu về khả năng kiểm soát các cơ sở nhạy cảm này nếu cần thiết.

Hình ảnh vệ tinh chụp trước thời điểm xung đột bùng phát cho thấy Iran đã vận chuyển một lô vật liệu được cho là uranium làm giàu cao tới Trung tâm Công nghệ Hạt nhân Isfahan. Ảnh từ vệ tinh Pleiades Neo của Airbus Defence & Space ghi nhận một xe tải chở 18 thùng chứa đi vào khu vực đường hầm của cơ sở này vào ngày 9/6/2025.

Theo phân tích của Francois Diaz-Maurin, mỗi thùng có thể chứa tới 534 kg uranium làm giàu ở mức 60% – ngưỡng được đánh giá là tiến gấn đến mức độ làm giàu cấp vũ khí (khoảng 90%). Ông nhận định khả năng Iran đã tập trung phần lớn kho uranium làm giàu cao tại Isfahan thông qua đợt vận chuyển này.

Mỹ đã tiến hành không kích Isfahan cùng hai địa điểm hạt nhân khác vào tháng 6/2025. Giới phân tích cho rằng mục tiêu có thể nhằm vào các cơ sở lưu trữ hoặc hạ tầng liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran. Tuy nhiên, cho đến nay chưa có xác nhận về rò rỉ phóng xạ hay ô nhiễm tại khu vực sau các đợt tấn công.

Bom xuyên hầm là gì?

Bom xuyên hầm là loại vũ khí được thiết kế để xuyên thủng các mục tiêu kiên cố trước khi phát nổ, thường được sử dụng nhằm vào các cơ sở quân sự ngầm, hầm trú ẩn hoặc địa điểm liên quan đến hạt nhân.

Một trong những loại mạnh nhất là bom xuyên phá cỡlớn (MOP), nặng khoảng 13,6 tấn, do Boeing phát triển. Bom xuyên hầm có cấu tạo vỏ thép cường lực, cho phép xuyên qua nhiều lớp đất và bê tông trước khi kích nổ ở độ sâu định sẵn. Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở sức công phá, mà còn ở khả năng tính toán thời điểm phát nổ chính xác, giúp tấn công những mục tiêu mà các loại bom thông thường khó có thể tiếp cận.

MOP chỉ có thể được triển khai bằng máy bay ném bom tàng hình B-2 Spirit – loại máy bay được thiết kế để vượt qua các hệ thống phòng không hiện đại và tấn công mục tiêu được bảo vệ nghiêm ngặt. Dù cuộc không kích tại Isfahan được cho là sử dụng các phiển bản nhỏ hơn, mục tiêu của Mỹ vẫn là vô hiệu hóa các cơ sở hạ tầng nằm sâu trong lòng đất của Iran.

Trong trường hợp các nỗ lực này không đạt kết quả, Mỹ có thể thúc đẩy các đồng minh châu Âu và vùng Vịnh đóng vai trò lớn hơn trong việc đảm bảo an ninh và khôi phục hoạt động tại eo biển Hormuz.

Thông điệp cứng rắn của Mỹ

Cuộc không kích diễn ra chỉ một ngày sau khi Tổng thống Donald Trump cảnh báo sẽ tiến hành các đòn tấn công quy mô lớn nhằm vào hạ tầng năng lượng và những mục tiêu chiến lược khác của Iran, trong đó cả cơ sở hạt nhân và hệ thống cấp nước, nếu các bên không đạt được một thỏa thuận chấm dứt xung đột trong “thời gian ngắn”.

Động thái này được xem là tín hiệu cho thấy Washington sẵn sàng thực hiện các hành động mạnh tay trong bối cảnh cuộc đối đầu đã bước sang tháng thứ hai, đồng thời tạo sức ép đáng kể lên môi trường an ninh khu vực và thị trường toàn cầu.

Tuy nhiên, diễn biến mới cũng làm gia tăng lo ngại về nguy cơ căng thẳng vượt tầm kiểm soát, trong khi một số quốc gia như Pakistan, Ai Cập, Saudi Arabia và Thổ Nhĩ Kỳ đang thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm giải pháp hạ nhiệt.

Về phía Iran, nước này đã phong tỏa eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược nơi trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Đồng thời, một ủy ban của quốc hội Iran đã thông qua đề xuất áp phí đối với tàu thuyền qua lại khu vực này và cấm hoàn toàn tàu mang cờ Mỹ và Israel.

Các chuyên gia năng lượng cảnh báo, nếu Mỹ triển khai chiến dịch trên bộ hoặc Iran mở rộng các biện pháp đáp trả, giá dầu thế giới có thể tăng vọt, tiệm cận hoặc vượt các mức từng ghi nhận trong giai đoạn năm 2008.