Sau nhiều năm bị truy lùng gắt gao, trùm ma túy quyền lực nhất Mexico Nemesio “El Mencho” Oseguera cuối cùng bị phát hiện và tiêu diệt vì một chi tiết không ai ngờ tới: chuyến ghé thăm của bạn gái. Cuộc gặp ngắn ngủi tại thị trấn nghỉ dưỡng Tapalpa đã mở đường chochiến dịch quân sự quy mô lớnkhiến trùm ma túy Nemesio “El Mencho” Oseguera thiệt mạng.

Những vụ tấn công trả thù của băng đảng ma tuý sau cái chết của ông trùm “El Mencho” Oseguera.

Mắt xích bất ngờ trong chiến dịch săn lùng

Trong nhiều năm, cả Mexico và Mỹ đều xem Oseguera - thủ lĩnh băng đảng ma túy Jalisco New Generation Cartel (CJNG) - là mục tiêu ưu tiên hàng đầu. Người đàn ông 59 tuổi này gần như biến mất khỏi tầm kiểm soát của lực lượng chức năng, liên tục thay đổi nơi ẩn náu và được bảo vệ bởi đội cận vệ vũ trang hạng nặng.

Bước ngoặt xảy ra khi các điều tra viên Mexico theo dõi người phụ nữ được xác định là bạn gái của ông trùm. Theo Bộ trưởng Quốc phòng Mexico Ricardo Trevilla, các điều tra viên đã lần theo trợ thủ thân cận của cô và phát hiện cuộc gặp mặt ngắn ngủi của cả hai tại thị trấn nghỉ dưỡng Tapalpa, bang Jalisco.

Người phụ nữ này được trợ thủ thân cận đưa tới Tapalpa - khu nghỉ dưỡng vùng núi cách Guadalajara khoảng 130 km - để gặp “El Mencho”. Sau khi cô rời đi, quân đội xác nhận trùm ma tuý vẫn ở lại cùng lực lượng cận vệ. Thông tin tình báo bổ sung từ Mỹ giúp nhà chức trách nhanh chóng khoanh vùng mục tiêu.

Các đơn vị thuộc quân đội Mexico và Lực lượng Vệ binh Quốc gia đã thiết lập vòng phong tỏa trên bộ, trong khi 6 trực thăng cùng các đơn vị đặc nhiệm đã trong trạng thái sẵn sàng tại các bang giáp ranh Jalisco.

Theo tướng Trevilla, không quân Mexico cũng tham gia hỗ trợ bằng hoạt động trinh sát và điều động máy bay. Rạng sáng Chủ nhật, sau khi xác nhận được vị trí mục tiêu, chiến dịch chính thức được triển khai. Trong suốt quá trình này, Tổng thống Claudia Sheinbaum vẫn liên tục được cập nhật tình hình khi đang công du tại miền bắc Mexico.

Khi binh sĩ tiến vào khu Tapalpa, các tay súng CJNG lập tức nổ súng dữ dội. Giới chức mô tả đây là một trong những cuộc đụng độ ác liệt nhất trong nhiều năm, khi những kẻ thuộc băng đảng sử dụng vũ khí hạng nặng, bao gồm cả bệ phóng rocket - loại từng được chúng dùng để bắn rơi trực thăng quân đội năm 2015.

“El Mencho” bị phát hiện trong bụi rậm

Giữa hỗn loạn,Osegueracùng hai vệ sĩ tìm cách chạy vào khu rừng ở ngoại ô Tapalpa để lẩn trốn. Tuy nhiên, vòng vây nhanh chóng khép kín. Lực lượng đặc nhiệm phát hiện hắn đang ẩn nấp trong bụi rậm, dẫn tới cuộc đấu súng thứ hai khiến trùm ma túy bị thương nặng.

Các tay súng CJNG vẫn bắn trúng một trực thăng quân đội, buộc máy bay phải hạ cánh khẩn cấp, cho thấy mức độ chống trả quyết liệt của lực lượng bảo vệ ông trùm. Ba binh sĩ bị thương sau vụ đụng độ.

Theo tướng Ricardo Trevilla Trejo, khi trùm ma túy tìm cách chạy trốn vào rừng, các vệ sĩ của hắn đã đấu súng với binh sĩ Mexico, khiến 8 thành viên băng đảng thiệt mạng.

Sau khi bị bắt giữ, Oseguera cùng hai vệ sĩ được trực thăng đưa tới bệnh viện ở Guadalajara. Tuy nhiên, cả ba đã tử vong trên đường đi do vết thương quá nặng. Thi thể sau đó được chuyển thẳng về Mexico City để tránh nguy cơ các nhóm bảng đảng tổ chức giải cứu hoặc trả đũa.

Cùng ngày, lực lượng an ninh truy lùng và tiêu diệt Hugo H., biệt danh “El Tuli” - cánh tay phải phụ trách hậu cần và tài chính của CJNG. Người này bị cáo buộc đã treo thưởng 20.000 peso (khoảng 30 triệu đồng) cho mỗi binh sĩ bị sát hại. Hắn cũng đứng sau hàng loạt vụ tấn công trả đũa trên toàn bang Jalisco, nơi 25 thành viên Vệ binh Quốc gia, một cán bộ trại giam, một nhân viên văn phòng công tố và một phụ nữ được cho là dân thường thiệt mạng, cùng 30 nghi phạm.

Tại bang Michoacán lân cận, thêm 4 tay súng bị tiêu diệt và 15 nhân viên an ninh bị thương.

Cái chết châm ngòi làn sóng bạo lực toàn quốc

Sau cái chết của trùm ma túy El Mencho, băng đảng Jalisco New Generation Cartel (CJNG) đã phát động loạt tấn công trả đũa, khiến nhiều thành phố miền tây Mexico rơi vào tình trạng hỗn loạn.

Ngày 22/2, các tay súng CJNG đồng loạt nhắm vào nhiều khu vực công cộng, trong đó có sân bay quốc tế Guadalajara. Nhà cửa và phương tiện bị phóng hỏa trên đường phố, trong khi các cuộc đấu súng với lực lượng an ninh liên tiếp xảy ra.

Tại các bang Tamaulipas, Guanajuato, Aguascalientes, Jalisco, Michoacan, Colima, các nhóm vũ trang đốt xe buýt và ô tô, dựng rào chắn bằng phương tiện đang cháy để phong tỏa nhiều tuyến đường. Ở thành phố Guadalajara, xe bị thiêu rụi chắn kín các trục giao thông lớn, buộc nhiều cửa hàng phải đóng cửa khẩn cấp.

Khói đen dày đặc cũng bốc lên tại Puerto Vallarta - khu nghỉ dưỡng nổi tiếng cách sân bay Guadalajara khoảng 320 km. Du khách được khuyến cáo ở yên trong khách sạn. Công dân Mỹ mắc kẹt tại đây cho biết anh tận mắt thấy xe buýt cháy giữa đường và một người có vũ trang ra hiệu yêu cầu mọi người quay đầu.

Thống đốc bang Jalisco, ông Pablo Lemus Navarro, đã ban bố tình trạng “báo động đỏ”, tạm dừng giao thông công cộng và kêu gọi người dân hạn chế ra ngoài. Lực lượng an ninh liên bang được điều động tăng viện nhằm khôi phục trật tự, trong khi trường học đóng cửa và các sự kiện đông người bị hoãn cho đến khi tình hình ổn định.

Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum khẳng định chiến dịch hoàn toàn do Mexico thực hiện, dù có sự chia sẻ thông tin tình báo từ phía Mỹ. Giới phân tích nhận định việc tiêu diệt "El Mencho" là đòn giáng mạnh nhất vào CJNG trong nhiều năm, song cũng có thể mở ra cuộc tranh giành quyền lực mới giữa các phe nhóm thuộc băng đảng.

Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng kêu gọi Mexico đẩy mạnh các biện pháp trấn áp băng đảng ma túy, vấn đề mà ông đã liên tục gây sức ép với chính quyền nước này trong nhiều tháng qua.