Xây dựng quy trình rào cản để ép doanh nghiệp

Viện Kiểm sátnhân dân Tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố cựu Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (LĐTBXH) Nguyễn Bá Hoan và 27 bị can liên quan trong vụ án “Nhận hối lộ”, “Môi giới hối lộ” và “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”.

Theo đó, ông Nguyễn Bá Hoan bị truy tốvề tội Nhận hối lộ. Cũng trong vụ án,bị can Tống Hải Nam, cựu Cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước; Phạm Viết Hương và Nguyễn Gia Liêm (đều là Cục phó); Lê Thanh Hà (Trưởng phòng Hàn Quốc) cùng 3 người khác đều bị truy tố về tội Nhận hối lộ.

Theo cáo trạng, để gây khó khăn, tạo rào cản cho các doanh nghiệp khi làm thủ tục đăng ký hợp đồng cung ứng lao động đi làm viêc tại Hàn Quốc, buộc các doanh nghiệp phải đưa tiền "chi phí", cựu Cục trưởng Tống Hải Nam báo cáo và được cựu Thứ trưởng Nguyễn Bá Hoan đồng ý cho xây dựng và áp dụng "Quy trình" thẩm định hồ sơ đăng ký hợp đồng và chuẩn bị nguồn xuất khẩu lao động E7 trái quy định.

Để tạo "hàng rào" này, tháng 10/2022, Tống Hải Nam chỉ đạo Nguyễn Gia Liêm (cựu Phó Cục trưởng) và Lê Thanh Hà (Trưởng phòng Hàn Quốc) trực tiếpxây dựng Quy trình nêu trên. Đến tháng 2/2023, Lê Thanh hà có tờ trình kèm theo quy trình thẩm định hồ sơ chuẩn bị nguồn và đăng ký hợp đồng lao động Visa E7.

Trong đó có nội dung yêu cầu doanh nghiệp phải cung cấp "Giấy giới thiệu tuyển dụng chính thức của MOTIE (Bộ Thương mại, công nghiệp và Năng lượng Hàn Quốc) hoặc tài liệu chứng minh hạn mức tuyển dụng lao động nước ngoài của Công ty sử dụng Hàn Quốc".

Đây là những loại giấy tờ mà doanh nghiệp không thể tự xin phía Hàn Quốc cấp xác nhận, buộc phải chủ động đưa tiền "chi phí" để được hỗ trợ xin xác nhận hạn mức tuyển dụng và "phê duyệt nhanh" hồ sơ đăng ký hợp đồng xuất khẩu lao động Visa E7.

Hàng loạt doanh nghiệp phải nộp tiền

Cáo trạng xác định, từ năm 2021 đến tháng 4/2025, khi làm thủ tục đề nghị cấp Phiếu trả lời để xuất khẩu lao động diện Visa E7, Nghiêm Quốc Hưng (Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Hoàng Long), Nguyễn Đức Nam (Chủ tịch HĐQT Công ty Sona) và Nghiêm Văn Định (Giám đốc Công ty Incoop3) đến trụ sở cơ quan Cục Quản lý lao động nước ngoài, Bộ Lao động– Thương binh và Xã hội đưa tổng cộng hơn 6,8 tỷ đồng cho Nguyễn Bá Hoan, Tống Hải Nam, Nguyễn Gia Liêm, Phạm Viết Hương để được tạo điều kiện và cấp Phiếu thực hiện đơn xuất khẩu 548 lao động diện Visa E7.

Định mức chi phí "bôi trơn" rơi vào khoảng 500 USD/1 lao động. Cơ quan tố tụng xác định Nguyễn Bá Hoan nhận tiền 3 lần tổng số hơn 4 tỷ đồng. Tống Hải Nam nhận 11 lần tổng số hơn 1,8 tỷ đồng. Nguyễn Gia Liêm nhận 2 lần tổng số 164,5 triệu đồng. Lê Thanh Hà nhận tổng số 298,5 triệu đồng. Phạm Viết Hương nhận 1 lần tương đương 465 triệu đồng.

Ngoài vụ việc nói trên, cơ quan tố tụng còn xác định Nguyễn Bá Hoan còn nhiều lần nhận tiền do Tống Hải Nam đưa để ký Giấy phép cho các doanh nghiệp. Tống Hải Nam đã 9 lần đưa tiền, quà cho Nguyễn Bá Hoan để duyệt, ký nhanh 14 Giấy phép cho doanh nghiệp, tổng trị giá 1,4 tỷ đồng.

Viện kiểm sát xác định,trong thời gian từ 2020 đến 2025, Nguyễn Bá Hoan đã nhiều lần nhận hối lộ tổng số hơn16,3 tỷ đồng. Tống Hải Nam nhận hối lộ 14,3 tỷ đồng, hưởng lợi 7,9 tỷ đồng.

Cựu Phó Cục trưởng Nguyễn Gia Liêm bị xác định đã thực hiện chỉ đạo của Tống Hải Nam, xây dựng quy trình, rào cản với doanh nghiệp và nhận tiền hối lộ 164,5 triệu đồng. Cựu Phó Cục trưởng Phạm Viết Hương mặc dù không tham gia xây dựng quy trình rào cản nhưng biết và tiếp tục thực hiện quy trình này và đã nhận 465,3 triệu đồng tiền hối lộ.