Vì đối với họ, Lễ hành hươngHajjkhông chỉ là nghĩa vụ tôn giáo, mà còn là kết quả đỉnh cao của cả cuộc đời rèn luyện, đức tin bền bỉ cùng sự kiên trì cho mục tiêu tâm linh.

Sinh sống trong một khu trọ giá rẻ ở Đông Jakarta, với công việc bận rộn ở quán café có mức lương 6 triệu Rupiah (tương đương khoảng 9 triệu VNĐ), nhưng cô gái trẻ Fairuz vẫn không ngừng mong ước được đặt chân đến thành địa Mecca. Bố mẹ cô chia tay từ sớm, tự đi làm để kiếm tiền đi học buổi tối, nhưng cô vẫn không quên dành dụm mấy chục nghìn Rupiah mỗi ngày từ thu nhập của mình để một ngày nào đó đủ tự tin đăng ký tham gia hành hương đến Mecca. Vì đối với cô, đây là một giấc mơ cả đời để thực hiện:

"Hajj là một trong những trụ cột của đạo Hồi, tôi chắc chắn mình đã có kế hoạch nhưng bạn biết đấy, nếu bạn muốn đi Hajj, bạn phải đăng ký và phải tự lo chi phí. Đối với tôi nó thực sự rất đắt đỏ, hơn nữa bạn còn phải chờ ít nhất 5 đến 10 năm sau khi đăng ký".

Lễ hành hương Hajj là một trong năm trụ cột của Hồi giáo (gồm đức tin, cầu nguyện, bố thí, nhịn ăn, hành hương đến Mecca) mà các tín đồ có bổn phận phải hoàn thành ít nhất một lần trong đời nếu họ có đủ khả năng.Với một cô gái chỉ mới 23 tuổi, giấc mơ của Fairuz sẽ có nhiều cơ hội để thực hiện.

Tuy nhiên đối với ông Edi Bahtiar- một tài xế lái xe gia đình ở Jakarta có mức lương khoảng 7 triệu rupiah, nuôi sống gia đình 5 người bao gồm 4 đứa con nhỏ và một bà vợ nội trợ, việc chạy lo từng bữa ăn đối với ông giờ quan trọng hơn. Gác lại giấc mơ đến Mecca nhưng thời gian đối với ông Edi không chỉ để duy trì kế sinh nhai, mà ông vẫn đang âm thầm để thực hiện mục tiêu tâm linh của mình:

"Có lẽ, tôi sẽ có thể thực hiện chuyến đi sau khi tất cả những đứa con của tôi học xong- Điều đó giờ quan trọng hơn. Hajj là một giấc mơ cả đời, nhưng có lẽ chỉ thực hiện khi chúng tôi có đủ tài chính. Hiện giờ tôi không có nên sẽ gác giấc mơ này lại”.

Là quốc gia có đa số dân theo đạo Hồi lớn nhất thế giới, Indonesia nhận được hạn ngạch Hajj lớn nhất toàn cầu, khoảng 220.000 người hành hương mỗi năm. Tuy nhiên, cầu vượt xa nguồn cung. Với khoảng 5,7 triệu người trong danh sách chờ, một số người hành hương phải chờ đến 26 năm mới đến lượt mình.

Hệ thống cho phép người đăng ký đặt cọc trước một khoản tiền, thường được tích lũy qua nhiều năm tiết kiệm, trước khi thanh toán toàn bộ chi phí gần ngày khởi hành. Năm 2026, chi phí trung bình tự trả cho chương trình Hajj thông thường vào khoảng 55 triệu rupiah (khoảng 3.150 USD), một khoản tiền khá lớn đối với nhiều người lao động ở Indonesia.

Ông Rudy Hartono sinh sống tại Kalimantan rất may mắn đã được đến Mecca 3 lần, bằng tự chi trả cũng như theo chương trình của cơ quan nơi ông làm việc, chia sẻ:

"Hành hương Hajj là ước mơ của tất cả người Hồi giáo trên toàn thế giới, vì đây là trụ cột thứ 5 của đạo Hồi dành cho những người có khả năng chi trả. Hiện tại, ở Indonesia, người ta có thể phải chờ từ 10 đến 20 năm để được đi Hajj. Chính phủ đã ấn định chi phí cho chuyến hành hương Hajj năm 2026 vào khoảng 55 triệu rupiah. Điều này có nghĩa là nếu bạn đã trả 25 triệu rupiah khi đăng ký, những người hành hương phải trả thêm 30 triệu rupiah nữa. Khoản phí này phải được thanh toán đầy đủ 3 tháng trước khi khởi hành".

Tuy nhiên tài chính cũng chưa phải là điều duy nhất cần chuẩn bị, ông Rudy cũng cho biết phải chuẩn bị nhiều điều kiện khác nhau, đặc biệt là vấn đề sức khỏe:

"Việc chuẩn bị cho chuyến hành hương Hajj bao gồm trả phí Hajj, chuẩn bị các giấy tờ như hộ chiếu, tiêm phòng viêm màng não và các giấy tờ cầu nguyện hoặc thủ tục Hajj. Cần phải chuẩn bị quần áo và thuốc men. Đặc biệt những người hành hương cũng phải duy trì sức khỏe thể chất và tinh thần, bao gồm tập thể dục đi bộ và các hoạt động khác. Thể lực tốt là vô cùng quan trọng trong suốt chuyến hành hương Hajj, vì cuộc hành hương kéo dài hơn một tháng".

Một mùa hành hương nữa lại đến với Indonesia -Hajj 2026, với nhóm hành hương đầu tiên khởi hành vào ngày 22 tháng 4 tới. Đối với những người Indonesia, mỗi đồng xu để dành không chỉ là tiền bạc; còn là một bước tiến gần hơn đến ước mơ cả đời của họ. Sau mỗi chuyến hành hương, những người trở về sẽ chuẩn bị một buổi lễ tạ ơn đơn giản với những thân đã chứng kiến hành trình thực hiện giấc mơ trong nhiều thập kỷ- một khoảnh khắc tự hào cần được chia sẻ.

Cuộc hành hương đến Thánh địa Mecca có thể chỉ kéo dài vài tuần, nhưng đối với hàng triệu người Indonesia, hành trình thực sự bắt đầu từ nhiều năm trước. Với giấc mơ được nhen nhóm từ các quầy hàng ở chợ hay xe đẩy bên đường, đến việc đứng trước Kaaba- cấu trúc hình khối bằng đá cao khoảng 15m ở trung tâm Nhà thờ Hồi giáo của Mecca, là minh chứng cho lòng tận tụy bền bỉ và đức tin bền bỉ của những người Hồi giáo Indonesia. Câu chuyện của những người hành hương Indonesia chứng minh một thực tế rằng với sự kiên nhẫn, niềm tin và sự kiên trì, ngay cả những giấc mơ xa vời nhất cũng có thể trở thành hiện thực.