Mong muốn sớm được di dời

Di dời dân quanh Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân là chủ trương đang được tỉnh Lâm Đồng đẩy nhanh nhằm giải quyết tình trạng khói bụi, tiếng ồn và mùi khét kéo dài nhiều năm. Bên cạnh việc bố trí nơi ở mới, địa phương cũng nghiên cứu phương án tái định cư gắn với sinh kế để người dân ổn định cuộc sống lâu dài.

“Di dời dân đi chỗ khác đi, chứ bây giờ chỗ đây bụi, tiếng ồn làm sao mà chịu nổi. Bây giờ ở như vầy rồi sao mà ở được, nhất là trẻ nhỏ, người già đây nè".

"Người dân chúng tôi ở đây đa phần muốn di dời để né bớt bụi. Bản thân như tôi già rồi sao cũng được chỉ tội cho lứa tuổi trẻ sau này nó ảnh hưởng bệnh hoạn, tội nghiệp”.

Đó là ý kiến của bà Nguyễn Thị Sương và ông Trần Đào ở thôn Vĩnh Phúc, xã Vĩnh Tân, huyện Tuy Phong, tỉnh Bình Thuận trước đây, nay là thôn Vĩnh Tân, xã Vĩnh Hảo, tỉnh Lâm Đồng - những người đang sinh sống gần khu vực giáp ranh Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân.

Theo bà con sinh sống ở đây, vào thời điểm gió mùa Đông Bắc (từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau), khu vực này liên tục có gió giật mạnh, gió xoáy, bụi đen, xám thường xuyên phát tán vào nhà của một số hộ sống gần khu vực giáp ranh Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân.

Ông Phan Cúc, Phó trưởng thôn Vĩnh Tân, xã Vĩnh Hảo, thành viên của Tổ giám sát công tác bảo vệ môi trường tại Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân cho biết:“Qua đi khảo sát hết địa bàn thôn Vĩnh Phúc (cũ), hiện nay là thôn Vĩnh Tân, xã Vĩnh Hảo, nhiều người dân trên địa bàn có nguyện vọng muốn di dời ra khỏi khu vực gần các Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân”.

Cụ thể, qua khảo sáthơn 400 hộ ở thôn Vĩnh Phúc thì có 178 hộ (chiếm trên 44%) mong muốn được di dời; 148 hộ có nguyện vọng ở lại,chiếm trên 36%; số còn lại chấp hành theo chủ trương của Nhà nước.

Ông Phạm Duy Linh, ở thôn Vĩnh Tân, xã Vĩnh Hảo cho biết, trước tình trạng ô nhiễm gây ảnh hưởng đến sức khỏe, ông cũng như nhiều hộ dân khác có nhà ở gần Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân mong muốn sớm được di dời đến nơi khác sinh sống.

“Người dân khiếu nại từ khi còn tỉnh Bình Thuận cũ từ năm 2023 đến năm 2026 cũng chưa giải quyết. Cán bộ cũng xuống khảo sát, ghi tên những hộ muốn di dời, rồi lập tổ khảo sát khói, bụi, rồi công an cũng xác minh rõ ràng, chụp hình, chụp ảnh, nhưng đến nay chưa giải quyết cho dân” - ông Linh nói.

Đẩy nhanh tiến độ triển khai

Để sớm giải quyết nguyện vọng của người dân, ngày 23/7 vừa qua, UBND tỉnh Lâm Đồng ban hành Công văn số 11992 về công tác chuẩn bị đầu tư thực hiện dự án di dời các hộ dân bị ảnh hưởng bởi bụi, mùi khét, tiếng ồn từ Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân.

Theo đó, UBND tỉnh Lâm Đồng giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 2 chủ trì, phối hợp với các sở, UBND xã Vĩnh Hảo và các đơn vị liên quan khẩn trương khảo sát vị trí, đồng thời, lập hồ sơ, thủ tục, công tác chuẩn bị đầu tư dự án theo quy định.

Ông Nguyễn Thanh Sang, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Hảo cho biết, trên cơ sở kết quả khảo sát ban đầu, địa phương đã báo cáo và đề xuất Khu dân cư Động Từ Bi, thôn Vĩnh Tiến là vị trí dự kiến nghiên cứu thực hiện dự án.

Tuy nhiên, theo ông Sang việc xác định vị trí tái định cư phải gắn với sinh kế trước mắt và lâu dài của người dân, nhất là các hộ làm nghề khai thác, dịch vụ hậu cần nghề cá.

“Về vị trí ở có thể di dời xuống Khu dân cư Động Từ Bi, lúc trước cũng đã có tái định cư cho mấy chục hộ rồi, hiện nay quỹ đất ở đó vẫn còn. Nhưng vấn đề chính và quan trọng nhất là phải lo được an sinh. Chẳng hạn ghe thuyền bà con chuyển xuống đó thì phải nạo vét, rồi tạo vũng, tạo luồng để neo đậu. Cho nên bây giờ vấn đề chính yếu là phải có nguồn kinh phí tương đối để vừa bố trí ổn định nơi ở, nhưng phải vừa lo sinh kế cho người dân để bà con yên tâm”, ông Sang nói.

Hiện Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân có 4 nhà máy nhiệt điện đã đi vào vận hành thương mại với 7 tổ máy, tổng công suất phát điện 4.284 MW. Đại diện một nhà máy ở đây cho biết, mỗi năm 4 nhà máy trung bình đóng góp cho ngân sách tỉnh khá lớn (hơn 1.000 tỷ đồng).

Ông Vũ Thanh Hải, Giám đốc Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 4 cho biết,những năm qua, các nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân cũng đã tích cực đầu tư các công trình, triển khai các giải pháp bảo vệ môi trường để ngăn ngừa, giảmthiểu tác động tiêu cực ảnh hưởng đến môi trường xung quanh.

“Các nhà máy đều có những chính sách về nâng cao giải pháp bảo vệ môi trường theo quy chuẩn chung mới về môi trường. Như Nhà máy Vĩnh Tân 2 đang nghiên cứu để lắp đặt, nâng việc xử lý khí thải lên, ví dụ sẽ lắp đặt hệ thống xử lý khí thải mới, khói thải mới, tức là bụi tĩnh điện. Còn Vĩnh Tân 4 đang lắp mái kho than. Đấy là các giải pháp để khắc phục tình trạng bụi”, ông Hải cho biết thêm.

Mặc dù các đơn vị đã nỗ lực phối hợp xử lý các vấn đề môi trường, đồng thời đóng góp cho an sinh xã hội, tạo việc làm cho địa phương, tuy nhiên, thực tế cho thấy ô nhiễm môi trường từ các nhà máy đã gây ảnh hưởng đến sức khỏe và đời sống của người dân khu vực giáp ranh.

Chủ trương di dời đã có, vấn đề còn lại là tiến độ và cách triển khai. Vì vậy, UBND xã Vĩnh Hảo cùng các sở, ngành liên quan cần khẩn trương thực hiện các nhiệm vụ theo Công văn số 11992 của UBND tỉnh Lâm Đồng, từ đánh giá mức độ ảnh hưởng, xác định phạm vi di dời đến hoàn thiện quy hoạch khu tái định cư gắn với sinh kế bền vững cho người dân.

Khi các giải pháp được triển khai đồng bộ và quyết liệt, bài toán ô nhiễm kéo dài nhiều năm tại Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân mới có thể được giải quyết dứt điểm, đáp ứng mong mỏi chính đáng của người dân.