Báo cáo của Bộ Khoa học và Công nghệ do Bộ trưởng Vũ Hải Quân trình bày nêu rõ,tổng nguồn kinh phí 2026được bố trí giao cho lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là hơn 103.400 tỷ đồng. Kinh phí còn lại từ nguồn bổ sung năm 2025, chuyển nguồn sang 2026 là hơn 8.400 tỷ đồng để tiếp tục phân bổ, triển khai thực hiện các nhiệm vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quan trọng, trong đó tập trung thực hiện các nhiệm vụ, dự án phục vụ phát triển công nghệ chiến lược.

Tính đến ngày 12/5, tổng số đã giải ngân hơn 7.900 tỷ đồng, đạt 14,78% so với kế hoạch Thủ tướng giao, trong đó, vốn ngân sách trung ương đạt 14,8% kế hoạch, vốn ngân sách địa phương đạt 14,75% kế hoạch.

Về những khó khăn, vướng mắc trong công tác giải ngân vốn ngân sách nhà nước trong lĩnh vực này, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân cho biết cơ chế lập dự toán, phân bổ và quản lý kinh phí khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo cũng là bất cập. Thủ tục đầu tư công và thủ tục triển khai dự án, quy trình thẩm định giao kế hoạch đầu tư công còn nhiều bước, kéo dài thời gian.

Ngoài ra, một số quy định và hạn mức thẩm định nguồn vốn, thủ tục thuê đơn vị thẩm tra, thủ tục đầu tư ứng dụng công nghệ thông tin còn chưa phù hợp, đặc thù công nghệ thay đổi nhanh và yêu cầu triển khai cấp bách.

Cùng với đó chưa có hướng dẫn đầy đủ về mô hình cơ chế hoạt động của các quỹ khoa học công nghệ địa phương và các bộ, ngành.

Tại cuộc họp, đại diện các bộ, ngành địa phương đã nêu thêm những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn quản lý và triển khai thực hiện. Thứ trưởng Bộ Ytế Nguyễn Tri Thức cho rằng khi chỉ định thầu với định giá đó rất nhiều rủi ro.

Bên cạnh thủ tục liên quan đến đầu tư, đấu thầu, mua sắm còn phức tạp, quy định cứng về định mức kinh tế kỹ thuật và đơn giá dẫn đến khó khăn trong việc lập dự toán cũng như thẩm định và tổ chức thực hiện.

Bộ trưởng Bộ giáo dục và đào tạo Hoàng Minh Sơn nêu thực tế việc đầu tư cho phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, đặc biệt là các dự án chuyển đổi số,các phòng thí nghiệm mà cứxây dựng các dự án, rồi triển khai dự án,đấu thầu theo cách hiện nay rất chi tiếttừng máy móc,cấu hìnhthì rất khó, trong bối cảnh nhiều trang thiết bị mua ở nước ngoài, cấu hình thay đổi rất nhanh.

Cạnh đó, chất lượng của trang thiết bị rất khác nhau, trong khi chúng ta chỉ dựa vào những yêu cầu kỹ thuật chung chung và mức giá thì sẽ khó có được những trang thiết bị tốt. Và khi điều chỉnh thì sẽ khó vì phảiđiều chỉnh rất nhiều thứ. Theo ông, nên cần có sự linh hoạt.

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng khẳng định, tiến độ giải ngân vốn ngân sách nhà nước trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chậm hơn nhiều so với mặt bằng chung trong khi đây là động lực phát triển mới của đất nước.

Chỉ rõ nguyên nhân chính là do sự thiếu chủ động, quyết tâm, quyết liệt của các bộ, ngành, địa phương, kỷ luật, kỷ cương trong triển khai thực hiện chưa nghiêm, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đề nghị thủ trưởng các bộ, ngành, các lãnh đạo các địa phương phải xác định trách nhiệmtrong việc giải ngân vốn khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, cấp bách trong năm 2026 cũng như là các năm tiếp theo đểtập trung triển khai thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị.

"Trong nghị quyết cũng xác định rất rõ, không phải ngẫu nhiên mà xác định dành 3% tổng chi ngân sách cho khoa học công nghệ. Tôi đề nghị chúng ta phải kiên quyết giải ngân 100% trong năm 2026", Phó Thủ tướng nhấn mạnh.