Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định 2116/QĐ-TTg ngày 5/11/2026 phê duyệt Định hướng phát triển đô thị thông minh quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035.

Theo đó, đến năm 2030, Việt Nam hướng tới tạo chuyển biến căn bản trong phương thức quản trị và phát triển đô thị, chuyển từ quản lý, xử lý sự vụ và ứng dụng công nghệ riêng lẻ sang quản trị dựa trên dữ liệu. Các đô thị từng bước có khả năng phân tích, dự báo, điều phối và đo lường hiệu quả bằng kết quả, tác động; nâng cao năng lực giải quyết các vấn đề đô thị, chất lượng dịch vụ và mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp.

Định hướng đặt mục tiêu hình thành cơ bản nền tảng thể chế, kiến trúc, dữ liệu, hệ sinh thái ứng dụng, dịch vụ và năng lực quản trị đô thị thông minh thống nhất, liên thông từ Trung ương đến địa phương. Phát triển đô thị thông minh được tích hợp trong các khâu quy hoạch, đầu tư, xây dựng và vận hành đô thị.

Cùng với đó, hình thành nhóm đô thị dẫn dắt và các mô hình đô thị thông minh có khả năng đánh giá, nhân rộng; tích hợp mục tiêu phát triển xanh, phát thải các-bon thấp, sử dụng hiệu quả tài nguyên và thích ứng biến đổi khí hậu.

Về chỉ tiêu cụ thể, đến năm 2030, 100% thành phố tổ chức xây dựng, thực hiện đề án phát triển đô thị thông minh; từng bước lồng ghép chuyển đổi số với chuyển đổi xanh. Các tỉnh tổ chức xây dựng, thực hiện đề án theo nhu cầu.

100% thành phố xây dựng cơ sở dữ liệu đô thị dùng chung theo kế hoạch, ưu tiên chuẩn hóa, làm sạch dữ liệu nền về địa lý, đất đai, dân cư, quy hoạch và hạ tầng đô thị trước khi kết nối, chia sẻ theo quy định. Các thành phố cũng từng bước thí điểm nền tảng quản lý tích hợp không gian đô thị dựa trên dữ liệu.

Đồng thời, 100% thành phố xây dựng cơ sở dữ liệu quy hoạch đô thị, hạ tầng và không gian đô thị trên nền tảng hệ thống thông tin địa lý (GIS) theo kế hoạch và danh mục ưu tiên của địa phương. Dữ liệu được cập nhật, kết nối; thí điểm ứng dụng bản sao số để giải quyết các bài toán đô thị cụ thể. Các tỉnh lựa chọn đô thị thuộc tỉnh để triển khai theo nhu cầu.

Tầm nhìn đến năm 2035, phương thức quản trị và phát triển đô thị dựa trên dữ liệu cơ bản được hình thành tại các đô thị lớn, đô thị trung tâm. Dữ liệu được kết nối, chia sẻ và khai thác như một nguồn lực phục vụ quy hoạch, đầu tư, xây dựng, vận hành và phát triển đô thị. Các quyết định quản trị từng bước được hỗ trợ bởi phân tích, dự báo, mô phỏng và công nghệ số tiên tiến.

Định hướng cũng hướng tới hình thành hệ sinh thái dữ liệu đô thị liên thông, an toàn và được khai thác hiệu quả; nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm, điều phối liên ngành và phản ứng chính sách. Các đô thị cần có khả năng duy trì hoạt động của hạ tầng, dịch vụ thiết yếu trong tình huống khẩn cấp, đáp ứng yêu cầu phòng thủ dân sự, quốc phòng, an ninh và phát triển bền vững.

Để thực hiện các mục tiêu, Quyết định xác định 9 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu: hoàn thiện thể chế, tiêu chuẩn và mô hình quản trị; hoàn thiện dữ liệu đô thị và nền tảng số dùng chung; quản lý quy hoạch đô thị thông minh; phát triển hạ tầng số, hạ tầng kỹ thuật thông minh và thử nghiệm có kiểm soát; phát triển khu đô thị thông minh, dịch vụ và tiện ích đô thị thông minh; đổi mới điều hành đô thị thông minh; giải quyết bài toán lớn, đổi mới sáng tạo và huy động nguồn lực; giám sát, đánh giá và nhân rộng; phát triển nguồn nhân lực và hợp tác quốc tế.

Trong đó, việc xây dựng dữ liệu đô thị được thực hiện theo nguyên tắc đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất và dùng chung. Các địa phương cần xác định dữ liệu chủ, tiêu chuẩn kết nối, chất lượng, tần suất cập nhật và trách nhiệm quản trị. Cơ sở dữ liệu đô thị dùng chung được hình thành theo nhu cầu quản trị, ưu tiên dữ liệu về quy hoạch, xây dựng và hạ tầng đô thị; khai thác dữ liệu chuyên ngành từ cơ quan quản lý dữ liệu nguồn theo thẩm quyền, tránh tạo ra các kho dữ liệu trùng lặp.

Định hướng yêu cầu kết nối, chia sẻ dữ liệu theo Khung kiến trúc dữ liệu quốc gia, nền tảng chia sẻ, điều phối dữ liệu và quy định pháp luật; tránh xây dựng cơ chế kết nối riêng biệt làm phát sinh tình trạng cát cứ dữ liệu.

Mỗi địa phương lựa chọn bài toán đô thị ưu tiên, xác định số liệu nền, mục tiêu, đối tượng thụ hưởng, dữ liệu đầu vào, chỉ số kết quả, chi phí vòng đời và cơ chế vận hành. Đồng thời, thúc đẩy phát triển, làm chủ các nền tảng dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), bản sao số, an ninh mạng và sản phẩm công nghệ chiến lược phù hợp.

Các địa phương được khuyến khích phát huy hợp tác ba nhà, mô hình đối tác công tư, thuê dịch vụ, vốn xanh và đặt hàng, mua sắm theo kết quả; tăng cường sự tham gia của doanh nghiệp, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, viện nghiên cứu và cơ sở giáo dục đại học.