Thông qua Sáng kiến tìm kiếm quân nhân Việt Nam mất tích trong chiến tranh, Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ đang tích cực thúc đẩy kết nối hồ sơ, dữ liệu, nhân chứng và công nghệ phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Những kết quả đạt được cho thấy hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh tiếp tục là điểm sáng nhân đạo, góp phần hàn gắn vết thương chiến tranh và củng cố lòng tin giữa hai nước.PV Đài TNVN thường trútại Mỹ phỏng vấn Đại sứĐặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Hoa KỳNguyễn Quốc Dũng về vấn đề này.

PV:Thưa Đại sứ, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ Việt Nam tại Hoa Kỳ được Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ triển khai như thế nào và đến nay đã đạt được những kết quả gì?

Đạisứ Nguyễn Quốc Dũng:Công tác khắc phục hậu quả chiến tranh, trong đó có tìm kiếm quân nhân mất tích của cả hai phía, là một điểm sáng trong quan hệ Việt Nam-Hoa Kỳ. Đây không chỉ là vấn đề nhân đạo, mà còn góp phần hàn gắn vết thương chiến tranh, củng cố lòng tin và thúc đẩy hòa giải giữa hai dân tộc.

Trên cơ sở Bản ghi nhớ về Sáng kiến tìm kiếm quân nhân Việt Nam mất tích trong chiến tranh, gọi tắt là VWAI, được hai Bộ Quốc phòng ký năm 2021, kết thúc năm tài khóa 2025, phía Hoa Kỳ đã cung cấp cho Việt Nam 46 bộ hồ sơ; Việt Nam đã tiếp nhận, xác minh 45 bộ hồ sơ.

Riêng 6 tháng đầu năm 2026, Đại học Công nghệ Texas cho biết đã cung cấp cho Việt Nam 600 trang tài liệu và 50 bộ hồ sơ tìm kiếm liệt sĩđược lựa chọn, xử lý và phân tích trên 200 hồ sơ đã được số hóa liên quan đến 1.500 quân nhân Việt Namtrên các tài liệu lưu trữ của phía Mỹ. Hoa Kỳ cũng đã trao trả hơn 40 kỷ vật chiến tranh cho phía Việt Nam.

Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ đóng vai trò thúc đẩy, vận động chính quyền, quốc hội, các cơ quan, tổ chức liên quan của Hoa Kỳ, làm cầu nối giữa các cơ quan trong nước, đặc biệt là Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia 515, với các cơ quan, tổ chức và đối tác Hoa Kỳ. Chúng tôi tập trung vận động chính giới Hoa Kỳ, kết nối các cơ quan lưu trữ, trường đại học, tổ chức cựu chiến binh và khu vực doanh nghiệp để mở rộng nguồn thông tin, ứng dụng công nghệ và thúc đẩy hợp tác thực chất.

Trong khuôn khổ Chiến dịch 500 ngày đêm, Đại sứ quán đang thúc đẩy Hoa Kỳ tiếp tục ưu tiên nguồn lực cho VWAI giai đoạn 2025-2030, đồng thời đẩy mạnh số hóa dữ liệu, chia sẻ hồ sơ, nghiên cứu không ảnh, bản đồ và áp dụng các công nghệ như radar xuyên đất, viễn thám, khảo cổ học pháp y trong công tác tìm kiếm.

Các kết quả này cho thấy sự hợp tác ngày càng thực chất, nhân văn và là minh chứng rõ nét cho tinh thần gác lại quá khứ, hướng tới tương lai của quan hệ hai nước.

PV:Xin Đại sứ chia sẻ về những thuận lợi và khó khăn trong quá trình này?

Đạisứ Nguyễn Quốc Dũng:Thuận lợi lớn nhất là quan hệ Việt Nam-Hoa Kỳ tiếp tục phát triển tích cực, trong đó hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranh luôn nhận được sự quan tâm của hai bên. Nhiều cơ quan, tổ chức và cá nhân Hoa Kỳ, từ Bộ Quốc phòng, các trường đại học, tổ chức cựu chiến binh đến một số nghị sĩ, đều thể hiện thiện chí và sẵn sàng đồng hành cùng Việt Nam.

Đại sứ quán cũng nhận được sự chỉ đạo sát sao của các cơ quan trong nước và sự phối hợp tích cực của các đối tác như USABC, Mission POW/MIA, Đại học Texas Tech, Đại học Georgia, DPAA và các cơ quan lưu trữ của Hoa Kỳ.

Tuy nhiên, đây là công việc rất khó khăn. Thời gian đã trôi qua lâu, nhiều nhân chứng ngày càng ít, tài liệu có thể phân tán hoặc chưa được tiếp cận đầy đủ. Nguồn lực, công nghệ và cơ chế phối hợp, xử lý thông tin giữa các đầu mối trong và ngoài nước cũng cần tiếp tục được hoàn thiện.

Vì vậy, điều quan trọng là phải tăng cường số hóa dữ liệu, mở rộng tiếp cận các kho tư liệu, tận dụng công nghệ mới và xây dựng cơ chế phối hợp, phản hồi thông tin nhanh chóng, hiệu quả hơn.

PV:Trong thời gian tới, Đại sứ quán Việt Nam tại Hoa Kỳ sẽ tiếp tục triển khai mảng công việc này theo những trọng tâm nào, thưa Đại sứ?

Đạisứ Nguyễn Quốc Dũng:Thời gian tới, Đại sứ quán sẽ tập trung vào ba nhóm việc chính. Thứ nhất, xây dựng hệ thống hồ sơ và mạng lưới đối tác phục vụ tìm kiếm: từ các trung tâm lưu trữ, nhân chứng là cựu chiến binh, đến các trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và các nghị sĩ có thiện cảm với Việt Nam.

Thứ hai, tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Văn phòng Ban Chỉ đạo 515 và các đối tác Hoa Kỳ để triển khai hiệu quả Sáng kiến VWAI. Trọng tâm là nghiên cứu, chia sẻ hồ sơ lưu trữ; đào tạo cán bộ Việt Nam về công nghệ radar xuyên đất, khảo cổ học pháp yvà vận động cựu chiến binh Hoa Kỳ cung cấp thông tin, hỗ trợ trao trả kỷ vật chiến tranh.

Thứ ba, đẩy mạnh thông tin đối ngoại về Chiến dịch 500 ngày đêm và về ý nghĩa nhân đạo, hòa giải của hợp tác Việt Nam-Hoa Kỳ trong khắc phục hậu quả chiến tranh.

Chúng tôi tin rằng, với quyết tâm của các cơ quan Việt Nam và sự đồng hành của các đối tác Hoa Kỳ, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ sẽ tiếp tục đạt những kết quả thiết thực, đáp ứng mong mỏi chính đáng của thân nhân liệt sĩ và nhân dân Việt Nam.

PV: Xin chân thành cảm ơn Đại sứ!