Giữa những biến động thất thường của thời tiết cao nguyên, Hợp tác xã (HTX) Nông Xanh tại bản Hang Trùng 1, xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La vẫn duy trì những luống rau củ xanh tốt nhờ mô hình nông nghiệp xanh, tuần hoàn và ứng dụng công nghệ vi sinh. Không chỉ làm chủ quy trình canh tác an toàn, HTX còn trở thành “điểm sáng” thay đổi tư duy sản xuất và tạo việc làm ổn định cho đồng bào dân tộc thiểu số nơi đây.

Từ hệ thống tưới nhỏ giọt trong gian nhà màng thoáng đãng của HTX Nông Xanh tại bản Hang Trùng 1, xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La, tiếng nước róc rách lâu lâu lại vang lên nhịp nhàng, êm ái. Dưới làn nước mát lành ấy, từng luống rau cải xoăn, cải kale, cần tây, súp lơ, bắp cải, dưa chuột, mướp đắng… đang vươn mình xanh tốt, sẵn sàng cho vụ thu hoạch để bước ra thị trường.

Anh Lưu Tùng Định – Giám đốc HTX cho biết,HTX đã triển khai hoạt động sản xuất tại đây hơn 2 năm; với tổng diện tích đất canh tác hơn 7ha, trong đó có hơn 1ha nhà màng cứng, hơn 1 ha nhà màng tạm. Trước áp lực của biến đổi khí hậu và yêu cầu khắt khe từ thị trường tiêu thụ, ngay từ đầu, HTX đã lựa chọn con đường nông nghiệp xanh – tuần hoàn, đó là ứng dụng công nghệ vi sinh, hạn chế tối đa các yếu tố can thiệp hóa học. Cụ thể là đất được cải tạo bằng phân gà, phân bò hoai mục và phân hữu cơ dạng viên; quy trình ủ phân được thực hiện nghiêm túc, đất sau khi làm luống sẽ được phủ màng trắng để xử lý cỏ dại tự nhiên, giúp hạn chế xáo trộn hệ sinh thái đất; quy trình làm cỏ cũng được thực hiện thủ công, giúp đất giữ được hệ vi sinh tự nhiên, tơi xốp và giàu dinh dưỡng. Hệ thống tưới thì sử dụng nguồn nước tự nhiên, duy trì đều đặn hàng ngày, an toàn, mỗi lần tưới từ 15–20 phút tùy theo giai đoạn sinh trưởng của cây…

Nhờ chăm sóc hoàn toàn theo quy trình khép kín, ứng dụng công nghệ vi sinh và tưới tiết kiệm nước, sản phẩm của HTX rất được thị trường ưa chuộng; khoảng 300 - 500 tấn rau củ quả an toàn hiện đang được xuất bán tới nhiều tỉnh, thành trong cả nước.

"Ngoài Hà Nội là thị trường chính, hợp tác xã đang có cáckênh tiêu thụ ở các tỉnh đồngbằng sông Hồng. Bên cạnh đócó Hải Phòng, Quảng Ninh, NamĐịnh, Bắc Ninh, Hà Nam, Phú Thọ,Vĩnh Phúc; đi sâu hơn nữa thìcó Thanh Hóa, Nghệ An và HàTĩnh là những điểm tiêu thụ quenthuộc của hợp tác xã quanh năm", anh Định cho biết.

Không chỉ thay đổi phương thức canh tác, HTX Nông Xanh còn tạo việc làm ổn định, nâng cao thu nhập cho nhiều lao động là người dân tộc thiểu số tại địa phương. Chị Đặng Thị Hương, dân tộc Dao, người dân ở bản Hang Trùng 1, xã Vân Hồ, tỉnh Sơn La chia sẻ, trước khi vào hợp tác xã, thu nhập của cả nhà chỉ trông chờ vào một ítnương, rẫy, quanh năm vất vả mà cũng chỉđủ ăn. Vàohợp tác xã Nông Xanh vớicôngviệc hằng ngàylàchăm sóc rau màu; buổi sáng thìtưới; giữa giờlàm cỏ; cuối chiềulại vận hành hệ thống tưới ẩm.... Được trảhơn200 nghìn mỗingày; mỗithángchị cũng có thu nhập từ 6 - 8 ttiệu đồng; nguồn thu nhập này giúpgia đình đủchi tiêu hằngngày và ổn định cuộc sống.

Theo ôngNguyễn Huy Anh, Bí thư Đảng uỷ xã Vân Hồ, hiệu quả thực tế từ HTX Nông Xanh ở bản Hang Trùng 1 đã, đang mang lại "giá trị kép” một là chứng minh được rằng canh tác vi sinh, tuần hoàn hoàn toàn có thể mang lại năng suất cao và giá trị kinh tế vượt trội so với phương thức truyền thống. Thứ 2 quan trọng hơn, là HTX đã tiên phong thay đổi tư duy “sản xuất chạy theo sản lượng” sang “sản xuất an toàn, thuận tự nhiên” cho đông đảo bà con dân tộc thiểu số trên địa bàn.

"Hợptác xã Nông xanh là một trongnhững đơn vị đồng hành cùngxã và Mặt trận Tổ quốc trong việctuyên truyền, vận động cho một sốbản có tiềm năng về đất đai,có điều kiện khí hậu thuận lợiđể chúng tôi hướng cho bà conhọc và làm theo. Hiện nay,chúng tôi đang triển khai ở tấtcả các bản tăng cường kết hợp với các HTX trong sản xuất, tiêu thụ sản phẩn, không riêng với HTX Nôngxanh, mà còn với các HTX kháctrên địa bàn; làm sao giúp bà con tiêu thụsản phẩm, đểvừa có thể đượcmùa, được giá, tránh ảnh hưởng đến thu nhập và đời sốngcủa bà con", ông Nguyễn Huy Anh nói.

Chia sẻ về định hướng phát triển trong thời gian tới, anh Lưu Tùng Định – Giám đốc HTX Nông Xanh cho biết, hợptác xã sẽ thành lập thêm cáctổ hợp tác trồng rau chuyêncanh theo mùa vụ trên địa bàn; đồng thờitìm các vị trí thích hợpđể mởthêm các vườn rauở các bản khác ngoài Hang Trùng 1, như bản Suối Bon, Sao Đỏ 1, Sao Đỏ 2... vì đểlàm một vườn rau chuyên canh thìngười dân ban đầu cũng chưa thểlàm được do lâu nay vốn chỉ quen với kiểu canh tác truyền thống. Chình vì vậy, Nông Xanhsẽ phát triển cácvườn của HTX tới các bảnđể làm mẫu cho bà connhìn thấy và làm theo; làm sao bà con làm được tốt hơn,chuyên nghiệp hơn nữa, để làm ra những sảnphẩm chất lượng và phát triển.

Từ hiệu quả của HTX Nông Xanh, có thể thấy sản xuất xanh - tuần hoàn và ứng dụng công nghệ vi sinh chính là chìa khóa vàng cho nông nghiệp vùng cao trong thời đại mới. Mô hình không chỉ mang lại giá trị kinh tế cao, đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng, giúp bà con nâng cao thu nhập, mà còn bảo vệ môi trường sống cho mai sau. Đây thực sự là một điểm sáng cần được nhân rộng.