"Hóa giải" điểm nóng đô thị và luồng gió mới nơi nông thôn

Phường Nam Hoa Lư tỉnh Ninh Bìnhlà địa bàn đô thị sầm uất gắn liền với vùng di sản nhưng áp lực hành chính luôn đi kèm với những khiếu kiện phức tạp về đất đai. Trước đây việc giải quyết đơn thư nhiều vụ việc rơi vào bế tắc, khiến tâm lý người dân căng thẳng, bức xúc. Tuy nhiên, mô hình chính quyền hai cấp đã tạo ra cơ chế "một đầu mối" quyết liệt.

Ông Nguyễn Nam Giang, Phó Chủ tịch UBND phường Nam Hoa Lư cho biết, thay vì xử lý theo quy trình qua nhiều khâu trung gian, chính quyền phường đã chủ động tiếp cận trực tiếp, xuống tận cơ sở để đối thoại với người dân. Việc ban hành các nghị quyết chuyên đề, gắn trách nhiệm cụ thể tới từng bí thư chi bộ, tổ trưởng tổ dân phố đã góp phần kiểm soát hiệu quả tình trạng vi phạm, lấn chiếm tại các điểm “nóng”. Khi cán bộ thể hiện tinh thần cầu thị, giải quyết dứt điểm từng vụ việc với thời hạn rõ ràng, tâm lý hoài nghi trong nhân dân dần được tháo gỡ, thay vào đó là sự đồng thuận, hợp tác, thậm chí là những cái bắt tay cởi mở, chia sẻ.

Khácvới nhịp sống đô thị, xã Vạn Thắng lại mang đến một lát cắt khác về hiệu quả của mô hình mới tại khu vực nông thôn. Tại đây, Trung tâm Hành chính công xã đã trở thành "cánh tay nối dài" thực thụ của chính quyền đến với bà con. Trước đây, một thủ tục hành chính có thể phải trải qua nhiều khâu trung gian cấp huyện, gây mất thời gian đi lại. Hiện nay, việc phân cấp, phân quyền mạnh mẽ đã cho phép cấp xã chủ động hoàn toàn, giúp rút ngắn tối đa thời gian xử lý hồ sơ.

Ông Hoàng Đăng Khoa, Phó Giám đốc Trung tâm hành chính công xã Vạn Thắng cho biết, đặc thù địa phương là người trẻ thường đi làm xa, ở nhà chủ yếu là người trung tuổi và cao tuổi. Để không ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình chuyển đổi số, xã đã linh hoạt cho phép người thân thực hiện thay thủ tục qua tài khoản định danh điện tử, đồng thời huy động đoàn thanh niên xuống tận nhà văn hóa thôn xóm để hướng dẫn theo hình thức "cầm tay chỉ việc". Sự gần dân, sát dân này đã xóa đi rào cản về công nghệ, giúp người dân vùng xa hưởng lợi trực tiếp từ việc tinh gọn bộ máy.

Đánh giá về sự thay đổi đồng bộ này, ông Nguyễn Xuân Tuyển, Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Ninh Bình đánh giá: "Hiệu quả rõ nhất là bộ máy được tinh gọn, minh bạch và đặc biệt là chính quyền gần dân hơn. Việc giảm từ 3 cấp xuống còn 2 cấp đã giúp rút ngắn quy trình, tạo sự chủ động tối đa cho cán bộ sát dân, sát việc".

Cần cơ chế đặc thù thu hút cán bộ về vùng sâu, vùng xa

Dù mô hình mới mang lại luồng sinh khí mạnh mẽ, nhưng lãnh đạo Sở Nội vụ Ninh Bình cũng thẳng thắn chỉ ra thách thức, đó là bài toán nhân sự tại các địa bàn xa xôi. Thực tế hiện nay, việc điều chuyển cán bộ từ trung tâm về các địa bàn khó khăn như Kim Sơn, Phát Diệm, Nho Quan, Cồn Thoi, với khoảng cách từ 40 - 45 km, đang gặp không ít rào cản. Nhiều cán bộ khi được điều động bày tỏ tâm lý e ngại, xin được xem xét, bố trí lại công tác.

Để tháo gỡ "nút thắt" này, ông Nguyễn Xuân Tuyển cho biết, Sở đang tập trung tham mưu xây dựng đề án về cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thu hút cán bộ về vùng sâu, vùng xa. Mục tiêu là tạo ra sự công bằng và động lực cho những người dấn thân về cơ sở. Việc rà soát, bố trí nhân sự sẽ được thực hiện theo nhiều đợt, dựa trên năng lực và sở trường của từng người để đảm bảo "đúng người, đúng việc".

Cùng với đó, trong bối cảnh biên chế đã ổn định, giải pháp trọng tâm mà Ninh Bình hướng tới chính là "đào tạo, bồi dưỡng và đào tạo lại". Tỉnh xác định không tuyển mới ồ ạt mà tập trung nâng cao chất lượng đội ngũ hiện có, đặc biệt là kỹ năng thực tiễn. Một trong những yêu cầu cấp thiết nhất hiện nay là rèn luyện kỹ năng tiếp dân và văn hóa công vụ.

Ông Tuyển phân tích, muốn tỉnh mạnh thì cơ sở phải mạnh. Máy móc, công nghệ nếu không có con người vận hành hiệu quả thì cũng không phát huy được. Nhiều cán bộ trẻ có trình độ nhưng trước đây chưa từng trực tiếp đối thoại với dân. Ở cấp cơ sở, hằng ngày họ phải xử lý những tình huống thực tế phức tạp, nếu thiếu kỹ năng giao tiếp chuẩn mực thì rất dễ phát sinh vấn đề.

Do đó, Sở Nội vụ sẽ đẩy mạnh các lớp tập huấn kỹ năng mềm, bồi dưỡng thái độ cầu thị và khả năng đối thoại thẳng thắn cho cán bộ. Những cán bộ dày dạn kinh nghiệm sẽ được huy động để truyền đạt kiến thức thực tế cho lớp trẻ, đảm bảo tinh thần phục vụ "không vòng vo, không để người dân đi lại nhiều lần"

Bên cạnh đó, Ninh Bình sẽ tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số gắn với đầu tư thiết bị tại nhà văn hóa thôn, xóm và đổi mới công tác đánh giá cán bộ dựa trên mức độ hài lòng của nhân dân. Sự kết hợp giữa cơ chế thu hút đặc thù và đào tạo kỹ năng thực chất chính là chìa khóa để mô hình chính quyền hai cấp tại Ninh Bình không chỉ là một cuộc cải cách về sơ đồ tổ chức, mà thực sự là một cuộc cách mạng về chất lượng phục vụ, đưa niềm tin của nhân dân trở thành nền tảng vững chắc cho sự phát triển của tỉnh.