6 nhóm chính sách lớn tạo đòn bẩy cho công nghiệpvăn hóa

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh cho hay, việc ban hành Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là cần thiết nhằm hoàn thiện khung pháp lý, khơi thông nguồn lực, thúc đẩy sáng tạo, phát triển thị trường và đưa công nghiệp văn hóa trở thành một động lực tăng trưởng của đất nước.

Về nội dung cơ bản của dự án luật, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho biết, Dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa bao gồm 9 chương, 53 điều với 7 nhóm chính.

Thứ nhất, về phát triển hệ sinh thái công nghiệp văn hóa, dự thảo luật quy định 4 nhóm chính, đó là cơ chế pháp lý để phát triển hệ thống bộ công cụ sáng tạo cho các ngành công nghiệp văn hóa; chủ thể tham gia vào hoạt động hỗ trợ hệ sinh thái công nghiệp văn hóa; các hoạt động hỗ trợ về thông tin, chuỗi giá trị, sở hữu trí tuệ, định giá tài sản trí tuệ, chuyển đổi số và xây dựng thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa; thử nghiệm ứng dụng khoa học công nghệ và triển khai sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới trong công nghiệp văn hóa.

Thứ hai, về tài sản trí tuệ trong ngành công nghiệp văn hóa, dự thảo luật quy định về mã định danh tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa; hồ sơ tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa; công cụ hỗ trợ xác thực chủ thể, kết nối dữ liệu đăng ký quyền sở hữu trí tuệ và lập hồ sơ; các biện pháp để nâng cao năng lực định giá tài sản trí tuệ.

Thứ ba, về nhân lực công nghiệp văn hóa, dự thảo luật quy định 4 nhóm nội dung: khung năng lực trong các ngành công nghiệp văn hóa; chính sách phát huy nghệ sĩ, nghệ nhân, chuyên gia, nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục trong các ngành công nghiệp văn hóa; hỗ trợ học bổng, miễn giảm học phí và chính sách tín dụng đối với người học các ngành nghề ưu tiên về công nghiệp văn hóa; thu hút, trọng dụng nhân lực chất lượng cao và nhân tài công nghiệp văn hóa.

Thứ 4, về hạ tầng công nghiệp văn hóa, dự thảo luật quy định về tiêu chí xác lập sản phẩm công nghiệp văn hóa có bản sắc Việt Nam; xác lập tài sản trí tuệ gốc trọng điểm, sản phẩm công nghiệp văn hóa trọng điểm; hỗ trợ nâng cao năng lực cho doanh nghiệp công nghiệp văn hóa; các nội dung nền tảng để xác lập và vận hành sàn giao dịch công nghiệp văn hóa; chính sách thúc đẩy tiêu dùng như thẻ văn hóa quốc gia và chương trình kích cầu tiêu dùng.

Thứ năm, về thị trường công nghiệp văn hóa, dự thảo quy định 5 nhóm nội dung: Tiêu chí xác lập sản phẩm công nghiệp văn hóa có bản sắc Việt Nam; xác lập tài sản trí tuệ gốc trọng điểm, sản phẩm công nghiệp văn hóa trọng điểm; hỗ trợ nâng cao năng lực cho doanh nghiệp công nghiệp văn hóa; các nội dung nền tảng để xác lập và vận hành sàn giao dịch công nghiệp văn hóa; chính sách thúc đẩy tiêu dùng như thẻ văn hóa quốc gia và chương trình kích cầu tiêu dùng.

Thứ sáu, về tài chính và hỗ trợ ưu đãi đầu tư, Dự thảo luật quy định 4 nhóm nội dung, gồm: Nguồn tài chính cho phát triển công nghiệp văn hóa theo hướng không thành lập quỹ mới, tiếp tục sử dụng các nguồn kinh phí hiện hành; chính sách hỗ trợ ưu đãi đầu tư phát triển hạ tầng và sản phẩm công nghiệp văn hóa; chính sách hoàn thuế giá trị gia tăng đối với tổ chức, cá nhân nước ngoài đến quay phim tại Việt Nam; miễn thuế thu nhập cá nhân trong 5 năm đối với nhân lực công nghiệp văn hóa chất lượng cao.

Thứ bảy, về nội dung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, nội dung phân quyền, phân cấp, dự thảo Luật không trực tiếp quy định các thủ tục hành chính mà giao trực tiếp các nội dung thuộc thẩm quyền của Chính phủ, các bộ, ngành; tăng cường phân cấp cho địa phương; quy định cụ thể chính sách được quy định tại dự thảo Luật, bảo đảm có thể triển khai ngay trên thực tế một cách đồng bộ, thống nhất và hiệu quả.

Dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa dự kiến được trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.

Tiếp tục rà soát, bảo đảm tính thống nhất

Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Thường trực Ủy ban tán thành sự cần thiết ban hành Luật, đồng thời đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục rà soát, bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật; tiếp tục rà soát các quy định về phân quyền, phân cấp, những nội dung có phạm vi điều chỉnh trong cả nước và yếu tố quốc tế thì giao Chính phủ và các Bộ quy định, chỉ phân quyền, phân cấp cho địa phương các nội dung phù hợp, khả thi.

Chủ nhiệm Nguyễn Đắc Vinh cho hay, về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng của dự thảo luật, Thường trực Ủy ban cơ bản nhất trí và đề nghị tiếp tục rà soát xác định rõ đối tượng áp dụng trong nước và ngoài nước.

Liên quan đến 6 nhóm chính sách của Dự thảo Luật, Thường trực Ủy ban đề nghị lưu ý một số vấn đề. Về phát triển hệ sinh thái công nghiệp văn hóa, Thường trực Ủy ban cơ bản nhất trí với các quy định về hệ sinh thái công nghiệp văn hóa, bộ công cụ sáng tạo, thử nghiệm có kiểm soát, đồng thời đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo lưu ý quy định về thử nghiệm có kiểm soát (Điều 10) là vấn đề mới, đề nghị chỉnh lý theo hướng Chính phủ quy định, trừ các trường hợp đã được quy định tại các luật khác có liên quan và văn pháp luật khác quy định.

Đối với tài sản trí tuệ trong các ngành công nghiệp văn hóa, Thường trực Ủy ban đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo chỉ bổ sung quy định mới đặc thù trong hoạt động công nghiệp văn hóa; đánh giá tác động kỹ hơn, xác định tính khả thi của các chính sách góp vốn, thế chấp, giao dịch tài sản trí tuệ.

Về phát triển nhân lực công nghiệp văn hóa, Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành các chính sách phát triển nhân lực công nghiệp văn hóa, đồng thời đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát tránh chồng chéo với Luật Giáo dục, Luật Nhà giáo và các Luật liên quan, bảo đảm thống nhất; rà soát khái niệm tài năng, nhân tài, trình độ cao bảo đảm cơ sở; thiết kế các quy định mang tính linh hoạt; rà soát chính sách hỗ trợ tín dụng, học bổng, học phí, chi phí sinh hoạt, chính sách ưu đãi thuế thu nhập cá nhân,...

Về thị trường công nghiệp văn hóa, Thường trực Ủy ban cơ bản tán thành quy định về sản phẩm công nghiệp văn hóa có bản sắc văn hóa Việt Nam, tài sản trí tuệ gốc, trọng điểm, sản phẩm công nghiệp văn hóa tiêu biểu và hoạt động hỗ trợ nâng cao năng lực doanh nghiệp công nghiệp văn hóa (Điều 31). Tuy nhiên, Thường trực Ủy ban đề nghị thiết kế chính sách hỗ trợ trọng điểm công nghiệp văn hóa thống nhất, không tạo cơ chế xin - cho, làm rõ giá trị pháp lý, cơ chế bảo hộ. Bên cạnh đó, cân nhắc áp dụng ngay các hình thức hỗ trợ, ưu đãi trên giấy tờ chứng minh như căn cước công dân, thẻ học sinh, sinh viên,...

“Đây là dự án Luật mới, còn nhiều ý kiến khác nhau, cần thời gian để nghiên cứu tiếp thu kỹ lưỡng, đề nghị xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XVI”, Chủ nhiệm Nguyễn Đắc Vinh nêu rõ.