Bổ sung nhiều cảng hàng không, nâng cấp hạ tầng

Theo dự thảo điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 của Cục Hàng không Việt Nam, đến năm 2030, cả nước dự kiến có 33 cảng hàng không, gồm 17 cảng quốc tế và 16 cảng nội địa. Đến năm 2050, mạng lưới sẽ mở rộng lên 36 cảng hàng không, trong đó có 19 cảng quốc tế và 17 cảng nội địa.

Dự báo đến năm 2030, hệ thống cảng hàng không sẽ phục vụ khoảng 236,3 triệu lượt hành khách và 3,75 triệu tấn hàng hóa mỗi năm, với tổng công suất thiết kế khoảng 262,1 triệu hành khách. Mục tiêu đặt ra là trên 95% dân số có thể tiếp cận một cảng hàng không trong phạm vi 100km.

Đến năm 2050, Việt Nam hướng tới hình thành hai trung tâm vận tải hàng không và trung chuyển quốc tế quy mô khu vực tại vùng Thủ đô Hà Nội và vùng Thành phố Hồ Chí Minh, đồng thời nâng tỷ lệ dân số tiếp cận cảng hàng không trong bán kính 100 km lên khoảng 97%.

Trong dự thảo, Cục Hàng không Việt Nam đề xuất bổ sung các cảng hàng không Gia Bình, Thổ Chu, Vân Phong, Măng Đen và Ninh Bình vào quy hoạch. Trong đó, Gia Bình và Thổ Chu đã được Bộ Xây dựng phê duyệt quy hoạch trước đó.

Theo định hướng, Cảng hàng không Gia Bình sẽ trở thành đầu mối hàng không quan trọng của vùng Thủ đô, chia sẻ vai trò với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài.

Đối với Cảng hàng không Ninh Bình, cơ quan quản lý đề xuất bổ sung vào quy hoạch sau năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 nhằm góp phần hoàn thiện hệ thống hạ tầng chiến lược của địa phương. Tuy nhiên, việc đầu tư sẽ tiếp tục được nghiên cứu, đánh giá trong quá trình lập quy hoạch chi tiết do khu vực Đồng bằng sông Hồng đã có nhiều sân bay hiện hữu và các dự án quy hoạch mới.

Cảng hàng không Măng Đen được định hướng đáp ứng nhu cầu vận tải hàng không trong nước và quốc tế, tạo động lực phát triển Khu du lịch Măng Đen. Trong khi đó, Cảng hàng không quốc tế Vân Phong được quy hoạch gắn với phát triển Khu kinh tế Vân Phong, hướng tới trở thành trung tâm dịch vụ du lịch, vui chơi giải trí tổng hợp cao cấp với khả năng cạnh tranh quốc tế.

Bên cạnh việc bổ sung các sân bay mới, dự thảo cũng đề xuất nâng cấp một số cảng hàng không hiện có. Theo đó, Cảng hàng không Quảng Trị được nâng từ cấp 4C lên cấp 4E, đủ điều kiện tiếp nhận các dòng máy bay thân rộng như Boeing 777, Boeing 787 và Airbus A350.

Cảng hàng không Côn Đảo cũng được đề xuất nâng từ cấp 4C lên cấp 4E và chuyển đổi từ sân bay nội địa thành sân bay quốc tế. Trong tầm nhìn đến năm 2050, Cảng hàng không Cao Bằng được định hướng nâng lên cấp 4E và trở thành cảng hàng không quốc tế.

Đề xuất đưa Biên Hòa và Hải Phòng ra khỏi quy hoạch

Cùng với việc mở rộng mạng lưới cảng hàng không, Cục Hàng không Việt Nam đề xuất đưa Cảng hàng không Biên Hòa và Cảng hàng không quốc tế Hải Phòng ra khỏi quy hoạch hệ thống cảng hàng không dân dụng.

Đối với Sân bay Biên Hòa, lãnh đạo Cục Hàng không Việt Nam cho biết sau khi rà soát, khu vực Đông Nam Bộ hiện có ba sân bay nằm trong phạm vi khoảng cách tương đối gần gồm Biên Hòa, Tân Sơn Nhất và Long Thành. Theo định hướng phát triển hệ thống cảng hàng không toàn quốc, Tân Sơn Nhất và Long Thành sẽ có quy mô khai thác lớn, giữ vai trò trung tâm của mạng vận tải hàng không khu vực phía Nam.

Theo đánh giá của Cục Hàng không Việt Nam, việc bổ sung hoạt động hàng không dân dụng tại Sân bay Biên Hòa có thể làm gia tăng mức độ phức tạp trong công tác tổ chức, điều hành hoạt động bay, ảnh hưởng đến hiệu quả khai thác vùng trời cũng như năng lực khai thác của hệ thống cảng hàng không trong khu vực.

Cơ quan này cũng cho rằng Sân bay Biên Hòa nằm trong khu vực có tốc độ đô thị hóa cao, mật độ dân cư lớn nên việc phát triển hoạt động hàng không dân dụng cần được xem xét thận trọng trên các phương diện quốc phòng, an ninh, quản lý vùng trời, môi trường và quy hoạch đô thị.

Đối với Cảng hàng không quốc tế Hải Phòng, quy hoạch hiện hành từng định hướng xây dựng sân bay quốc tế mới tại Tiên Lãng với công suất khoảng 12 triệu hành khách mỗi năm vào năm 2050. Tuy nhiên, theo lãnh đạo Cục Hàng không Việt Nam, khu vực Đồng bằng sông Hồng hiện đã có các cảng hàng không quy mô lớn gồm Nội Bài, Gia Bình và Cảng hàng không số 2 phía Nam vùng Thủ đô, đủ khả năng đáp ứng nhu cầu vận tải hàng không của toàn vùng.

Bên cạnh đó, Cảng hàng không quốc tế Cát Bi theo quy hoạch đến năm 2050 có thể đạt công suất khoảng 18 triệu hành khách mỗi năm.

"Vì vậy, Cục Hàng không Việt Nam đánh giá vai trò của Cảng hàng không quốc tế Hải Phòng sẽ không còn thật sự cần thiết trong định hướng phát triển hiện nay", dự thảo nêu.

Trên cơ sở đó, Cục Hàng không Việt Nam kiến nghị xem xét đưa Cảng hàng không quốc tế Hải Phòng ra khỏi Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc để tập trung nguồn lực đầu tư cho các công trình hạ tầng giao thông chiến lược khác có sức lan tỏa lớn hơn như hệ thống cảng biển và các trung tâm logistics.