Điều chỉnh từ “bắn loạt” xuống “bắn đơn” trước tên lửa Nga

Trong video do Bộ Tư lệnh Không quân phía Tây của Ukraine công bố cuối tuần qua, chỉ huy đơn vị Patriot, ông Oleksandr, cho biết theo học thuyết phòng không tiêu chuẩn, mỗi mục tiêu như tên lửa hành trình hoặc tên lửa đạn đạo thường cần từ hai đến bốn tên lửa đánh chặn. Tuy nhiên, do nguồn dự trữ hạn chế, đơn vị của ông hiện chỉ phóng một tên lửa cho mỗi mục tiêu.

Theo Oleksandr, lực lượng Ukraine đang cố gắng tiết kiệm tối đa số tên lửa đánh chặn, trong khi nhu cầu thực tế vẫn rất lớn để đối phó hiệu quả với các đợt tấn công từ Nga. Hiện chưa rõ cách tiếp cận “một tên lửa mỗi mục tiêu” được áp dụng như thế nào trong các đơn vị Patriot khác.

Thông thường, việc phóng nhiều tên lửa đánh chặn cho một mục tiêu không bị coi là lãng phí, mà là cách né tránh rủi ro và tăng xác suất bắn hạ. Tuy nhiên, trong điều kiện nguồn cung hạn chế, Ukraine buộc phải ưu tiên tiết kiệm đạn dược – một thực tế có thể xảy ra ngay cả với Mỹ và các đồng minh trong kịch bản xung đột cường độ cao.

Ông Yehor Cherniev, Phó Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia, Quốc phòng và Tình báo của Quốc hội Ukraine, cho biết nước này đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng tên lửa đánh chặn Patriot, buộc phải sử dụng một cách tiết kiệm nhất.

Để giảm bớt nguy cơ cạn kiệt kho đạn dược, Ukraine phải tối ưu hóa vận hành hệ thống phòng không. Ông Cherniev lưu ý, điều này đồng nghĩa với việc sử dụng Patriot theo cách “thủ công”, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các chế độ tự động.

Hệ thống phòng không MIM-104 Patriot do Mỹ sản xuất hiện là một trong những năng lực phòng không tiên tiến nhất của Ukraine. Các nước NATO đã cung cấp cho Kiev cả tên lửa PAC-2 và PAC-3. Mỗi quả PAC-3 có giá ước tính gần 4 triệu USD.

Trong bối cảnh các tên lửa và máy bay không người lái của Nga xuyên thủng lưới phòng không, gây thiệt hại đáng kể cho cơ sở hạ tầng của Ukraine, Kiev nhiều lần kêu gọi phương Tây tăng cường viện trợ tên lửa đánh chặn, song nguồn cung loại vũ khí này đang bị cạnh tranh gay gắt trên toàn cầu.

Đáng chú ý, trong một số đợt tấn công, Nga có thể sử dụng hàng trăm tên lửa và UAV cùng lúc, tạo áp lực lớn lên hệ thống phòng không vốn đã bị suy yếu của Ukraine.

Bài học cho Mỹ và đồng minh

Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov thông báo Đức sẽ cung cấp kinh phí để Kiev mua “vài trăm” tên lửa đánh chặn Patriot, trong khuôn khổ gói viện trợ mới trị giá 4 tỷ euro (tương đương 4,7 tỷ USD).

Việc Ukraine buộc phải sử dụng ít tên lửa đánh chặn hơn để đối phó các đợt tấn công của Nga cũng được xem là bài học tiềm năng cho Mỹ và các đồng minh NATO, trong bối cảnh lo ngại gia tăng về khả năng duy trì kho dự trữ trong một cuộc xung đột cường độ cao với đối thủ ngang tầm.

Ông Cherniev cho rằng các nước NATO hiện chưa cần thay đổi học thuyết tác chiến do vẫn có đủ dự trữ và ít khi phải đối mặt với các đợt tập kích tên lửa đạn đạo quy mô lớn. Tuy nhiên, ông cảnh báo tình hình có thể thay đổi nếu xảy ra một cuộc xung đột toàn diện.

Tại Trung Đông, lực lượng Mỹ và đồng minh đã từng đánh chặn hàng nghìn tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái của Iran trong hơn năm tuần giao tranh, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì nguồn dự trữ tên lửa đánh chặn nếu xung đột kéo dài hoặc lan rộng.

Ông Cherniev nhấn mạnh các lực lượng NATO có thể sẽ phải cân nhắc áp dụng chiến lược tiết kiệm đạn dược tương tự Ukraine trong tương lai, đồng thời cho rằng việc học hỏi kinh nghiệm từ chiến trường Ukraine là điều cần thiết để điều chỉnh quy trình tác chiến kịp thời.