Những "nút thắt" lớn“thiếu hụt đội ngũ”

Tại phiên chất vấn Kỳ họp thứ 4, HĐND tỉnh Thanh Hóa khóa XIX, nhiệm kỳ 2026-2031, lĩnh vực giáo dục và đào tạo tiếp tục nhận được nhiều sự quan tâm của đại biểu. Có 13 câu hỏi chất vấn gửi tới Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đỗ Đức Quế, tập trung vào các vấn đề thiếu giáo viên, tiến độ mua sắm trang thiết bị dạy học tối thiểu và tình trạng thiếu phòng học, phòng bộ môn.

Trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đỗ Đức Quế nhìn nhận, khó khăn lớn nhất của ngành hiện nay là thiếu đội ngũ giáo viên và nhân viên trường học. Theo ông Quế, toàn tỉnh đang thiếu 17.023 cán bộ, giáo viên, nhân viên hành chính, trong đó thiếu khoảng xấp xỉ 9.000 giáo viên đứng lớp. Tình trạng này khiến nhiều cơ sở giáo dục phải bố trí giáo viên dạy vượt định mức, ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy.

Người đứng đầu ngành giáo dục cho biết, Sở sẽ đẩy mạnh tuyển dụng giáo viên, đồng thời thực hiện ký hợp đồng lao động theo các nghị định của Chính phủ nhằm bổ sung nguồn nhân lực, từng bước khắc phục tình trạng thiếu giáo viên.

Về mục tiêu đến năm 2030, ngành giáo dục Thanh Hóa đặt ra ba chỉ tiêu trọng tâm gồm: 88,5% trường học đạt chuẩn quốc gia; phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 đến 4 tuổi; bình quân mỗi năm có từ 1 đến 2 học sinh đạt giải quốc tế.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo khẳng định, nếu không hoàn thành các chỉ tiêu đã cam kết, người đứng đầu ngành sẽ chịu trách nhiệm trước Ban Thường vụ Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh. Đối với công tác xây dựng trường chuẩn quốc gia, ngành sẽ không chạy theo thành tích, kiên quyết không công nhận lại những trường không đáp ứng đầy đủ các tiêu chí sau thời gian duy trì.

Liên quan đến việc mua sắm trang thiết bị dạy học tối thiểu, nhiều đại biểu cho rằng tiến độ triển khai còn chậm. Theo kế hoạch, việc mua sắm phải hoàn thành trong năm học 2024-2025, tuy nhiên đến nay mới thực hiện đối với các khối lớp 1, 2, 3, 6, 7 và 10.

Giải trình nội dung này, ông Đỗ Đức Quế thừa nhậnThanh Hóa là một trong những địa phương có tiến độ triển khai chậm. Nguyên nhân được xác định do việc ban hành tiêu chuẩn kỹ thuật từ Bộ chậm. Sở Giáo dục và Đào tạo cam kết hoàn thành mua sắm trang thiết bị cho các khối lớp còn lại trong hai năm học 2026-2027 và 2027-2028.

Đối với cơ sở vật chất, toàn tỉnh hiện thiếu hơn 5.000 phòng học, phòng chức năng và phòng học bộ môn. Theo Giám đốc Sở, nguyên nhân chủ yếu do quy mô học sinh tăng nhanh, trong khi việc đầu tư xây dựng chưa đáp ứng yêu cầu.

Để khắc phục, ngành giáo dục đã tham mưu triển khai nhiều chương trình đầu tư, gồm: chương trình kiên cố hóa trường lớp tại 16 xã biên giới với tổng kinh phí gần 3.000 tỷ đồng; đầu tư 423 tỷ đồng cho 41 trường mầm non và phổ thông đến năm 2027; đề án 1.871 tỷ đồng nâng cấp, sửa chữa phòng học cho 514 trường chuẩn quốc gia giai đoạn 2026-2030. Ngành giáo dục xác định ưu tiên cải tạo các phòng học xuống cấp, không bảo đảm an toàn, nhất là tại khu vực thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai.

Quyết tâm xóa bỏ tình trạng "dạy chay, học chay"

Kết luận nội dung chất vấn, ông Nguyễn Hồng Phong, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Thanh Hóa, đánh giá ngành giáo dục đã đạt nhiều kết quả tích cực nhưng vẫn còn những tồn tại cần sớm khắc phục như quy hoạch mạng lưới trường lớp chưa theo kịp tốc độ đô thị hóa, cơ sở vật chất ở vùng bãi ngang còn khó khăn, tình trạng dạy thêm, học thêm và áp lực thành tích vẫn còn.

Chủ tịch HĐND tỉnh yêu cầu ngành giáo dục khẩn trương rà soát, hoàn thiện quy hoạch mạng lưới trường lớp giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2035 và trình cấp có thẩm quyền phê duyệt trong quý III/2026.

Đồng thời, các địa phương chủ động bố trí quỹ đất dành cho trường học, huy động nguồn lực xã hội hóa giáo dục; đẩy nhanh tiến độ mua sắm trang thiết bị dạy học tối thiểu, phấn đấu hoàn thành trong năm học 2026-2027.

Đối với đội ngũ giáo viên, ngành giáo dục được yêu cầu tuyển dụng đủ biên chế được giao, chủ động điều động, biệt phái giáo viên giữa các địa bàn, bảo đảm bước vào năm học 2026-2027 không còn tình trạng có môn học nhưng thiếu giáo viên giảng dạy; đồng thời thực hiện đầy đủ các chính sách đối với giáo viên công tác tại vùng khó khăn.

Lãnh đạo HĐND tỉnh cũng yêu cầu ưu tiên bố trí nguồn lực kiên cố hóa trường lớp, sửa chữa các phòng học xuống cấp; rà soát, đánh giá hiệu quả các cơ chế, chính sách giáo dục hiện hành để đề xuất chính sách phù hợp cho giai đoạn 2026-2030. UBND tỉnh sẽ nghiên cứu, kiến nghị Trung ương hỗ trợ nguồn lực đầu tư cho giáo dục vùng bãi ngang, ven biển và các địa bàn đặc biệt khó khăn trong năm 2026.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo được giao chịu trách nhiệm trước HĐND tỉnh về tiến độ thực hiện các nội dung đã cam kết và báo cáo kết quả với Thường trực HĐND tỉnh trước thời điểm khai giảng năm học 2026-2027.