Ưu tiên chuyển đổi công năng

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, phường Long Hoa thuộc tỉnh Tây Ninh (cũ) và phường Kiến Tường (tỉnh Long An cũ) đang khẩn trương rà soát, xây dựng phương án khai thác trụ sở, tài sản công dôi dư nhằm tránh lãng phí, tạo thêm nguồn lực phát triển.

Phường Long Hoa (trước đây là thị xã Hòa Thành), địa phương hiện có 11 cơ sở nhà, đất dôi dư. Phần lớn các khu đất này có diện tích từ hơn 100 m² đến 930 m², nằm ở khu vực trung tâm thị xã cũ nên mang giá trị thương mại rất cao.

Phường đã giao Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công lập lập phương án quản lý, cho thuê, ưu tiên sử dụng đúng quy hoạch.

Thực tế, nhiều doanh nghiệp đã lên tiếng quan tâm, đơn cử như khu đất 930 m² được đề xuất làm trung tâm ngoại ngữ, hay cơ sở trên đường Hùng Vương đang được các ngân hàng khảo sát mở điểm giao dịch.

Dù có tiềm năng, nhưng việc khai thác vẫn đang phải chờ Sở Tài chính thẩm định. Khó khăn lớn nhất hiện nay là việc xác định giá cho thuê theo Nghị quyết 31 của Chính phủ, cũng như làm rõ quy trình có bắt buộc đấu giá hay không.

Một số cơ sở mới tiếp nhận như, trụ sở Bảo hiểm xã hội cũ vốn được thiết kế cho mục đích hành chính, khi muốn chuyển đổi sang giáo dục hay dịch vụ lại vướng mắc về kết cấu và chi phí cải tạo.

Chia sẻ về vấn đề này,Phó Chủ tịch phường Long HoaTrần Trung Hiếu cho biết: “Trụ sở Bảo hiểm xã hội tại cơ sở Dương Minh Châu, thuộc bảo hiểm xã hội tỉnh hơn 330m2, vị trí rất đẹp, mới đưa vào sử dụng được hơn 1 năm. Sau khi thực hiện sáp nhập, tài sản này được giao về cho phường quản lý. Phường đang xây dựng phương án cho thuê. Tuy nhiên, cái khó hiện nay là công năng của cơ sở lúc xây dựng nhằm phục vụ cơ quan Nhà nước, giờ nếu cải tạo để làm trường học hoặc cơ sở giáo dục thì gây khó khăn cho đơn vị thuê…”.

Còn tại phường Kiến Tường (trước đây là thị xã Kiến Tường, tỉnh Long An), địa phương đang quản lý 73 trụ sở và tài sản công.

Trong đó, 34 trụ sở tiếp tục sử dụng, 14 cơ sở cho thuê, 5 tài sản cho mượn, 11 tài sản có phương án thanh lý, 5 trụ sở dôi dư đang sắp xếp và 4 trụ sở đã chuyển đổi công năng.

Các cơ sở như bệnh viện cũ, trụ sở quốc phòng được định hướng cải tạo thành trung tâm hội nghị, cơ sở lưu trú, thiết chế văn hóa hoặc không gian cộng đồng.

Tài sản không còn phù hợp sẽ được đem thanh lý, đấu giá gắn với quyền sử dụng đất nhằm tạo nguồn thu tái đầu tư.

Ông Lê Thanh Đông, Bí thư Đảng ủy phường Kiến Tường, cho biết:“Chúng tôi kiến nghị tỉnh một số khu đất quốc phòng, an ninh không còn nhu cầu sử dụng nữa, thì trên tinh thần của phường xin bàn giao về cho địa phương để phát triển thành các khu văn hóa công cộng, vui chơi phục vụ nhân dân. Đồng thời, thực hiện hoán đổi những vị trí đảm bảo phù hợp nhằm phục vụ hiệu quả cho sự phát triển kinh tế cho địa phương”.

Nguồn lực khổng lồ chờ tháo gỡ

Theo Sở Tài chính tỉnh Tây Ninh, quá trình xử lý nhà, đất dôi dư đang bộc lộ nhiều vướng mắc. Điển hình là khó khăn trong việc rà soát tiêu chuẩn, định mức với cơ sở tiếp tục sử dụng, hoàn thiện hồ sơ pháp lý, xác định giá trị tài sản trên sổ sách và xây dựng phương án khai thác sau chuyển giao.

Theo danh mục tài sản công chuyển giao công bố ngày 12/8, toàn tỉnh có 65 xã, phường có cơ sở nhà, đất dôi dư.

Phường Tân Ninh dẫn đầu với 31 cơ sở, tiếp đến là các xã Bến Cầu 25 cơ sở, Tân Thạnh 24 cơ sở, Tân Hưng 17 cở sở và Châu Thành là 16 cở sở.

Các xã, phường như: Long Hoa, Kiến Tường, Bến Lức, Cần Giuộc, Tân Trụ sở hữu trung bình từ 5 đến 12 cơ sở.

Đa phần đây là trụ sở cũ, trường học, trạm y tế không còn sử dụng sau sáp nhập. Về quy mô, Khu đất và nhà Trạm Kiểm lâm xã Tân Biên có diện tích lớn nhất (43.694 m²), tiếp đó là Điểm ấp Cái Tôm - Trường TH & THCS Thạnh An, xã Thạnh Hóa (20.731 m²) và Trụ sở Trạm Y tế Phường 2 cũ tại phường Kiến Tường (7.311,2 m²).

Hiện phần lớn các cơ sở này được chuyển giao cho Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công hoặc Ban Quản lý dự án cấp xã quản lý, khai thác.

Nói về hướng xử lý, ông Trần Văn Vũ, Phó Giám đốc Sở Tài chính tỉnh Tây Ninh, thông tin:Đối với các cơ sở không còn nhu cầu sử dụng, đã xuống cấp định hướng là kêu gọi đầu tư xã hội hóa.

Tỉnh có giao UBND các xã, phường rà soát các cơ sở nhà đất các cơ quan trung ương, tỉnh chuyển giao, cũng như các cơ sở do địa phương quản lý đã xuống cấp để có phương án.

“Trên cơ sở đó phối hợp với Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Môi trường điều chỉnh quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn, xác định chỉ tiêu sử dụng đất. Từ đó, thực hiện thanh lý tài sản theo quy định để tạo quỹ đất sạch, để thuận lợi trong thu hút, mời gọi đầu tư. Trước mắt, có thể chưa thu hút được, thì sẽ chỉnh trang thành không gian công cộng phục vụ người dân, đảm bảo mỹ quan đô thị theo chủ trương", ông Vũ cho biết.

Tính đến đầu tháng 8/2026, Tây Ninh đã phê duyệt phương án sắp xếp 3.387 cơ sở nhà, đất. Cụ thể, giữ lại sử dụng 2.511 cơ sở, điều chuyển 456 và chuyển giao khai thác 420 cơ sở.

Tỉnh đã chuyển giao 393 cơ sở, ban hành 52 quyết định điều chuyển. Riêng với 145 tài sản do Trung ương chuyển giao đã có 87 cơ sở hoàn tất điều chuyển. Hàng loạt tài sản mới tiếp nhận từ Bộ Quốc phòng, Công an, Y tế và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đang tiếp tục được rà soát để lên phương án xử lý.