Nhận lời mời của Tổng thống Philippines,Chủ tịch ASEAN 2026 Ferdinand R. Marcos Jr., Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lê Minh Hưng dẫn đầu Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu từ ngày 7 - 8/5/2026.

Nhân dịp này, Đại sứ Việt Nam tại Philippines Lại Thái Bình trả lời phỏng vấn củaphóng viên VOV ý nghĩa chuyến công tác của Thủ tướng và mối quan hệ hợp tác song phương Việt Nam - Philippines cũng như đóng góp vào lộ trình phát triển chung của Cộng đồng ASEAN.

PV: Thưa Đại sứ,Việt Nam - Philippines đang kỷ niệm mốc son 50 năm thiết lập quan hệ (1976 - 2026). Mối quan hệ hợp tác bền chặt này có ý nghĩa thế nào đối với nỗ lực hiện thực hóa mục tiêu chung của cộng đồng ASEAN?

Đại sứ Lại Thái Bình: Năm 2026 đánh dấu cột mốc 50 năm Việt Nam và Philippines thiết lập quan hệ ngoại giao - một hành trình phản ánh rõ nét sự trưởng thành và chiều sâu của quan hệ song phương, nhất là trong bối cảnh khu vực và thế giới nhiều biến động hiện nay.

Từ những nền tảng hợp tác ban đầu, hai nước đã không ngừng vun đắp và nâng tầm quan hệ Đối tác Chiến lược, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực. Tin cậy chính trị ngày càng được củng cố, hợp tác kinh tế - thương mại chuyển biến theo hướng thực chất, hiệu quả hơn, trong khi giao lưu nhân dân ngày càng sôi động, góp phần củng cố nền tảng gắn kết giữa hai quốc gia.

Về chính trị - ngoại giao, các kênh tiếp xúc cấp cao được duy trì thường xuyên, linh hoạt thông qua trao đổi đoàn, điện mừng và các cuộc gặp bên lề diễn đàn đa phương, qua đó củng cố vững chắc nền tảng tin cậy chính trị. Trên lĩnh vực quốc phòng - an ninh, hợp tác không ngừng được mở rộng cả về phạm vi lẫn chiều sâu, với nội dung hợp tác ngày càng thiết thực, bao gồm chia sẻ thông tin, kinh nghiệm và triển khai các chương trình trong các lĩnh vực giàu tiềm năng như quân y, công nghệ quốc phòng, huấn luyện, cứu trợ nhân đạo và ứng phó thảm họa.

Hợp tác kinh tế tiếp tục phát triển với nhiều bước đột phá. Kim ngạch thương mại song phương duy trì đà tăng trưởng ấn tượng, trung bình hơn 10% mỗi năm trong giai đoạn 2015 - 2025, từ 2,92 tỷ USD lên 7,8 tỷ USD. Đáng chú ý, riêng trong năm 2025, đầu tư của Việt Nam vào Philippines đạt hơn 92 triệu USD, chiếm phần lớn trong tổng vốn đăng ký tích lũy từ trước đến nay, cho thấy xu hướng gia tăng hiện diện ngày càng rõ nét của doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường Philippines.

Lĩnh vực du lịch cũng ghi nhận bước phát triển vượt bậc, khi lượng du khách Philippines đến Việt Nam tăng hơn bốn lần trong chưa đầy một thập kỷ (từ 110.967 lượt vào năm 2016 lên 482.173 lượt vào năm 2025), đưa Philippines trở thành một trong những thị trường khách du lịch hàng đầu của Việt Nam trong ASEAN.

Những thành quả tích cực đó đã tạo ra nền tảng vững chắc để hai nước tiếp tục mở rộng và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác trong thời gian tới, đặc biệt ở các lĩnh vực mới giàu tiềm năng như khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, giáo dục - đào tạo và giao lưu nhân dân.

Trên bình diện khu vực, Việt Nam và Philippines tiếp tục là những đối tác tích cực, phối hợp chặt chẽ trong khuôn khổ ASEAN nhằm duy trì đoàn kết nội khối và phát huy vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực đang định hình.

Hai bên chia sẻ quan điểm về tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh và an toàn hàng hải ở Biển Đông, ủng hộ các tiến trình đối thoại và xây dựng lòng tin, trong đó có việc thúc đẩy xây dựng Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông (COC) thực chất, hiệu lực, hiệu quả, phù hợp với luật pháp quốc tế. Đồng thời, hai nước cũng tăng cường trao đổi và phối hợp về các thách thức chung của khu vực như phát triển bền vững, chuyển đổi số, ứng phó với biến đổi khí hậu và các vấn đề an ninh phi truyền thống.

Trải qua chặng đường 50 năm, quan hệ Việt Nam - Philippines đã từng bước chuyển mình mạnh mẽ, vượt ra khỏi mối quan hệ hợp tác thông thường để phát triển thành mối quan hệ đối tác thực chất với tầm nhìn chiến lược dài hạn. Thành quả này không chỉ đem lại lợi ích cho nhân dân hai nước, mà còn lan tỏa tác động tích cực đến cục diện hòa bình, ổn định và phát triển của toàn khu vực.

Nhìn lại chặng đường 50 năm qua, có thể thấy, quan hệ Việt Nam - Philippines đã vượt qua khuôn khổ hợp tác song phương thông thường để trở thành mối quan hệ Đối tác Chiến lược gắn bó sâu sắc, thực chất và có tầm nhìn dài hạn. Các thành quả của hợp tác song phương không chỉ mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước, mà còn góp phần trực tiếp củng cố đoàn kết, liên kết nội khối, hướng tớihiện thực hóa các mục tiêu chung của Cộng đồng ASEAN.

PV:Xin Đại sứ đánh giá ý nghĩa chuyến công tác của Thủ tướng Lê Minh Hưngcũng như những đóng góp của Việt Nam trong năm chủ tịch ASEAN 2026?

Đại sứ Lại Thái Bình: Chuyến công tác của Thủ tướng Chính phủLê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, Philippines từ ngày 7 - 8/5/2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Đối với Việt Nam, đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên và cũng là lần đầu tiên Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN trên cương vị mới.

Đối với ASEAN, Hội nghị diễn ra vào thời điểm chuyển tiếp quan trọng khi ASEAN bắt đầu đi vào triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 và các Kế hoạch Chiến lược sau 2025 trên các trụ cột Chính trị - An ninh, Kinh tế, Văn hóa - Xã hội và Kết nối.

Trong bối cảnh thế giới biến động phức tạp, Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 là cơ hội để ASEAN củng cố đoàn kết nội khối, khẳng định khả năng thích ứng linh hoạt thông qua các giải pháp hợp tác hiệu quả, phát huy vai trò của một trong những hình mẫu hợp tác khu vực thành công nhất hiện nay.

Việc Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao ASEANlần thứ 48 tại Cebu là minh chứng đậm nét cho đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại theo tinh thần Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Chuyến công tác không chỉ khẳng định vị trí ưu tiên chiến lược hàng đầu của ASEAN trong tổng thể chính sách đối ngoại của Việt Nam, mà còn thể hiện rõ nét tâm thế của một quốc gia thành viên chủ động, tích cực và trách nhiệm, sẵn sàng tham gia và đóng góp thực chất vào tiến trình phát triển chung của Cộng đồng ASEAN.

PV: Đại sứ kỳ vọng thế nào về các sáng kiến của Chủ tịch ASEAN 2026 Philippines chèo lái con thuyền ASEAN vượt qua những biến động hiện nay?

Đại sứ Lại Thái Bình:Thế giới đang trải qua một giai đoạn biến động sâu sắc và đa tầng, nơi các cú sốc địa chính trị, kinh tế và công nghệ đan xen, tạo ra những hệ lụy lan tỏa trên quy mô toàn cầu. Cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc ngày càng quyết liệt, đặc biệt trong các lĩnh vực then chốt như công nghệ cao, an ninh kinh tế và ảnh hưởng địa chính trị.

Cùng với đó, chủ nghĩa bảo hộ trỗi dậy và xu hướng phân cực gia tăng đang bào mòn các nền tảng quan trọng nhất của chủ nghĩa đa phương.

Những diễn biến phức tạp của xung đột quân sự tại Trung Đông không chỉ làm gia tăng bất ổn an ninh mà còn tác động trực tiếp đến chuỗi cung ứng, giá năng lượng và đời sống thường nhật của người dân trên toàn thế giới.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu củng cố đoàn kết khu vực, nâng cao sức chống chịu của các nền kinh tế và thúc đẩy hợp tác nội khối ASEAN trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Trên cương vị Chủ tịch ASEAN năm 2026, Philippines đang chủ động thúc đẩy hợp tác toàn diện trên các trụ cột then chốt, hướng tới xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm, phù hợp với định hướng của Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045.

Đồng thời, Philippines phát huy vai trò điều phối, dẫn dắt nỗ lực chung của khu vực trong ứng phó với những tác động từ xung đột Trung Đông thông qua việc tổ chức các cơ chế tham vấn quan trọng, bao gồm các Hội nghị đặc biệt của Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN, Hội đồng Cộng đồng Kinh tế ASEAN và Bộ trưởng Năng lượng ASEAN, nhằm thảo luận và đề xuất các giải pháp phối hợp kịp thời, hiệu quả.

Trong một thế giới đầy bất định, ASEAN tiếp tục được nhìn nhận như một hình mẫu tiêu biểu của hợp tác khu vực - nơi đối thoại và đồng thuận được đặt lên trên hết bất chấp các khác biệt về thể chế, lịch sử, tôn giáo và trình độ phát triển.

Với chủ đề "Cùng chèo lái tương lai chung" cùng các sáng kiến xoay quanh ba trụ cột hòa bình, thịnh vượng và con người, trên cương vị Chủ tịch ASEAN 2026, Philippines đang cùng các quốc gia thành viên nỗ lực dẫn dắt khu vực thích ứng linh hoạt trước những biến động toàn cầu, đồng thời củng cố hơn nữa sự gắn kết và năng lực tự cường của ASEAN.

PV: Xin cảm ơn Đại sứ!