Trung tâm dịch vụ tổng hợp xã Tuyên Lâm, tỉnh Quảng Trị thành lập vào tháng 11/2025, sau khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động. Những ngày này, thời tiết nắng nóng, các cán bộ trung tâm phân công nhau về cơ sở hỗ trợ bà con. Người thì cùng nông dân chống hạn cho trồng trọt, người tham gia cùng lực lượng chức năng phòng chống cháy rừng, người hỗ trợ phòng dịch bệnh vật nuôi cho bà con. Khối lượng công việc tại cơ sở rất nhiều nhưng trung tâm chỉ có 3 cán bộ phụ trách.

Ông Cao Ngọc Tâm, cán bộ phụ trách lĩnh vực nông nghiệp, Trung tâm dịch vụ tổng hợp xã Tuyên Lâm có chuyên môn về lĩnh vực trồng trọt. Thực hiện nhiệm vụ mới, ông Tâm phụ trách tất cả các lĩnh vực về nông nghiệp như trồng trọt, chăn nuôi, khuyến nông, lâm nghiệp, ngư nghiệp, phòng chống dịch bệnh. Ông Tâm kiêm thêm các phần việc về văn hóa, thể thao, thông tin truyền thông của xã. Để thực hiện tốt nhiệm vụ, cán bộ tại trung tâm này vừa làm, vừa học hỏi kinh nghiệm từ những người có chuyên môn trong từng lĩnh vực.

Khó khăn lớn nhất đó là địa bàn có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Khối lượng công việc ở cơ sở nhiều nhưng cán bộ thì mỏng nên rất khó để đảm đương được hết.

Theo ông Cao Ngọc Tâm, để thực hiện tốt thì cán bộ trực tiếp về với bà con, phối hợp Bí thư Chi bộ, Trưởng bản để giúp đỡ người dân: "Việc trước tiên đó là phối hợp với các cán bộ phòng kinh tếtrước đây có phụ trách lĩnh vực nông nghiệp của xã, các cán bộ bán chuyên trách phụ trách thú y để quá trình triển khai công việc luôn phối hợp nhịp nhàng. Có những việc mình chưa biết thì phải tham khảo chuyên môn người khác, trong quá trình làm thì chịu khó học hỏi thêm để làm việc tốt hơn".

Trung tâm dịch vụ tổng hợp xã là đơn vị "tích hợp" thực hiện các dịch vụ công thiết yếu như: Triển khai công tác khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư; phòng chống dịch bệnh trên cây trồng, vật nuôi; quản lý chất lượng nông - lâm - thủy sản; thực hiện các nhiệm vụ về văn hóa, thể thao, du lịch và thông tin truyền thông.

Thực tế tại xã Tuyên Lâm hiện nay, 2 cán bộ chuyên môn lĩnh vực Truyền thông - Văn hóa, Thể thao và 1 cán bộ chuyên môn trồng trọt. Những ngày đầu vận hành trung tâm, có nhiều khó khăn khách quan. Nhiều lĩnh vực đòi hỏi chuyên môn sâu nhưng cán bộ vẫn phải kiêm nhiệm.

Ông Nguyễn Văn Chung, Phó Giám đốc Trung tâm dịch vụ tổng hợp xã Tuyên Lâm tâm sự, 3 anh em làm việc ở trung tâm đều đi làm xa nhà 20km, đi lại đường đèo núi rất khó khăn. Do vậy, 3 người xin bố trí 1 nhà công vụ ở cùng nhau để dễ dàng làm việc, trao đổi kinh nghiệm và phân công những nhiệm vụ đột xuất. Hiện nay, các cán bộ trong trung tâm đều có thể thay nhau phụ trách các phần việc, cán bộ phụ trách nông nghiệp cũng có thể làm nhiệm vụ thông tin tuyên truyền, đảm nhiệm được công tác tổ chức văn hóa, thể thao và ngược lại.

Ông Nguyễn Văn Chung cho biết thêm, khối lượng công việc tăng trong khi nhân lực hạn chế khiến áp lực dồn lên đội ngũ cán bộ cơ sở: "Xác định được khó khăn nên anh em đơn vị cũng rất cố gắng, đặc biệt hạn chế việc đi về gia đình mà ở lại cơ sở, có phòng gần đó đưa máy móc về phòng, ăn uống làm việc, nghỉ ngơi tại chỗ, vưa làm việc vừa động viên nhau. Thực tế có những khó khăn như lĩnh vực nông nghiệp mình chưa biết, cán bộ trong phòng đi cơ sở thì mình cũng đi theo học hỏi, để biết công việc thế nào sau này còn làm, sắp xếp công việc hợp lý".

Hiện nay, cấp xã đảm nhận nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc cấp huyện như quản lý đất đai, đầu tư công, quy hoạch, thủ tục hành chính, an sinh xã hội. Khối lượng công việc tăng, áp lực dồn lên đội ngũ cán bộ cơ sở. Nhiều lĩnh vực đòi hỏi chuyên môn sâu như quy hoạch, giải phóng mặt bằng, chuyển đổi số, quản lý tài nguyên môi trường, y tế… nhưng cán bộ vẫn phải kiêm nhiệm. Thực tế cho thấy, đặc thù vùng đồng bào dân tộc thiểu số đặt ra yêu cầu cao hơn đối với cán bộ cơ sở.

Xã Tuyên Lâm, tỉnh Quảng Trị được thành lập trên cơ sở sáp nhập xã Lâm Hóa và xã Thanh Hóa, huyện Tuyên Hóa, tỉnh Quảng Bình trước đây. Đây là địa bàn miền núi rộng, dân cư phân tán, tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo còn cao, điều kiện phát triển kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn. Mặc dù còn nhiều khó khăn, nhưng công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số tại địa phương này có bước tiến rõ nét; tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt trên 85%, hồ sơ giải quyết đúng hạn đạt 99%.

Ông Đinh Xuân Thương, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Tuyên Lâm cho biết, có thể đánh giá hiệu quả thông qua Trung tâm Phục vụ hành chính công của xã. Hiện nay, trung tâm vận hành ổn định, từng bước nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

"Trước đây, liên quan 2 xã Thanh Hóa và Lâm Hóa cũ thì những kiến nghị của người dân liên quan đất đai, chế độ chính sách rất nhiều, nhiều trường hợp đơn thư kéo dài. Sau khi hoạt động mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, chúng tôi xác định rõ nguyên nhân ở đâu, tập trung xử lý dứt điểm, chẳng hạn đã cấp đất cho người dân, giải quyết các chế độ chính sách cho người dân. Do vậy, các khiếu kiện khiếu nại kéo dài, các điểm nóng liên quan nội dung này đến nay đã chấm dứt", ông Đinh Xuân Thương nhấn mạnh.

Thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Quảng Trịcó 78 đơn vị hành chính cấp xã. Hiện nay, tỉnh đang khắc phục tình trạng thừa, thiếu cục bộ cán bộ, công chức ở một số xã, phường; chú trọng công tác quy hoạch cán bộ, tăng cường cán bộ có chuyên môn cho cấp xã ở miền núi, biên giới.

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ thực tiễn còn một số vấn đề vướng mắc, khó khăn cần sớm tháo gỡ, như tổ chức bộ máy chưa hoàn thiện, còn thiếu nhiều công chức ở một số lĩnh vực chuyên ngành; hạ tầng và trang thiết bị về trụ sở, phương tiện làm việc, thiết bị công nghệ thông tin còn thiếu, chất lượng chưa ổn định; công tác quy hoạch, định hướng phát triển của từng địa phương còn khó khăn.

Theo đánh giá, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, cải cách hành chính và chuyển đổi số của tỉnh còn bất cập; đời sống của người dân nhìn chung còn nhiều khó khăn; năng lực tổ chức thực hiện vẫn là điểm hạn chế cần tập trung khắc phục.

Ông Nguyễn Văn Phương, Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị cho biết, Thường trực Tỉnh ủy, Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh tiếp tục khắc phục những tồn tại hạn chế trong thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Trong thời gian tới,tỉnh phân cấp, phân quyền, ủy quyền cho cấp xã; có cơ chế hỗ trợ, hướng dẫn, kiểm tra kịp thời; khẩn trương nâng cao năng lực cán bộ cấp xã.

Theo ông Nguyễn Văn Phương,các xã cần "tối ưu hóa" nguồn nhân lực, cùng với đó là phát huy tốt hơn nữa năng lực công tác của đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã: "Tiếp tục cập nhật liên tục các chủ trương, chính sách của Trung ương để dần hoàn thiện các vấn đề còn tồn tại. Địa phương phải tiếp tục chủ động, sáng tạo bởi kỳ vọng của Trung ương và của tỉnh là ở cấp địa phương có những sáng tạo trong công việc để phục vụ cho người dân, doanh nghiệp, và đây chính là nền móng cho không gian phát triển".