WHO hiện đánh giá nguy cơ dịch bệnh ở mức "rất cao" đối với CHDC Congo, "cao" đối với Uganda và các quốc gia có chung biên giới với vùng dịch, trong khi nguy cơ đối với phần còn lại của châu Phi và thế giới vẫn ở mức thấp.

Tính đến ngày 7/6, CHDC Congo đã ghi nhận 515 ca nhiễm Ebola, trong đó có 91 trường hợp tử vong. Uganda cũng xác nhận 19 ca mắc, bao gồm 2 ca tử vong, vàtất cả các trường hợp nàyđều có liên quan dịch tễ đến ổ dịch tại CHDC Congo. Tâm điểm dịch là tỉnh Ituri ở miền Đông CHDC Congo, nơi xung đột kéo dài đang cản trở hoạt động ứng phó.

WHO cho biết dịch bệnh vẫn tiếp tục lây lan trong cộng đồng, trong khi công tác kiểm soát gặp nhiều khó khăn do hạn chế về truy vết, cơ sở điều trị, vật tư y tế và nguồn lực tài chính. WHO hiện duy trì tình trạng Khẩn cấp Y tế Công cộng gây quan ngại quốc tế đối với đợt bùng phát này.

Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus đánh giá Uganda đã phản ứng nhanh và hiệu quả với dịch bệnh, đồng thời cho rằng các biện pháp hạn chế đi lại trên diện rộng không phải là giải pháp tối ưu.

“Không cần thiết phải áp đặt các hạn chế đi lại toàn diện như vậy. Một số quốc gia đã áp dụng biện pháp này,nhưng tôi hy vọng họ sẽ xem xét lại biện pháp này. Ebola chủ yếu lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp, không giống như COVID-19. Vì vậy, với các biện pháp phòng ngừa cơ bản, nhiều quốc gia cũng có thể ngăn chặn việc dịch bệnh xuất hiện, hoặc họ có thể kiểm soát nó càng sớm càng tốt”, ông Ghebreyesus nói.

Trong nỗ lực ngăn chặn dịch bệnhlan rộng, Uganda đang tăng cường phối hợp với CHDC Congo. Giám đốc Y tế Công cộng Uganda Daniel Kyabayinze cho biết nước nàysẽ cử các nhóm y tế sang hỗ trợ lực lượng y tế Congo tại những điểm nóng của dịch bệnh. Theo đó, Uganda đang hợp tác với chính phủ CHDC Congo. Thông qua sự hợp tác này, Uganda sẽ cử các nhóm y tế tới hỗ trợ lực lượng y tế tại CHDC Congo, nơi đang ghi nhận số ca mắc cao nhất.

Về cuộc đua phát triển vaccine chống Ebola, khác với chủng Zaire từng gây các đợt bùng phát trước đây, hiện chưa có vaccine hay thuốc điều trị đặc hiệu nào được phê duyệt đối với chủng Bundibugyo. WHO cho biết một số ứng viên vaccine đang được nghiên cứu nhưng cần thêm nhiều tháng trước khi có thể đưa vào thử nghiệm lâm sàng.

Trước mắt, WHO và các tổ chức nhân đạo tiếp tục nhấn mạnh vai trò của các biện pháp y tế công cộng truyền thống cũng như nâng cao nhận thức cộng đồng trong phòng chống dịch bệnh. Bà Marie Roseline Darnycka Belizaire, Giám đốc Ứng phó Khẩn cấp khu vực châu Phi của WHO, cho biết công tác chuẩn bị giúp cứu sống nhiều người. Khi xảy ra tình huống khẩn cấp hoặc một đợt bùng phát dịch, các nước không thể vừa ứng phó vừa thiết lập một Trung tâm Quản lý Ebola (EMC) có khả năng cung cấp chất lượng chăm sóc cần thiết.

“Thông điệp của tôi hôm nay là lời kêu gọi tất cả các quốc gia, không chỉ Uganda, tiếp tục đầu tư cho công tác chuẩn bị. Đồng thời, lời kêu gọi này cũng dành cho tất cả các nước, không chỉ ở châu Phi mà trên toàn thế giới. Khi chúng ta chuẩn bị tốt, chúng ta có thể phát hiện sớm, ứng phó nhanh chóng và cứu được nhiều sinh mạng hơn”, bà Belizaire nói.

WHO cũng đang phối hợp với các đối tác triển khai kế hoạch huy động 518 triệu USD nhằm hỗ trợ các quốc gia châu Phi chuẩn bị, phát hiện và ứng phó với dịch Ebola. Các chuyên gia cảnh báo nếu tình hình an ninh tại miền Đông CHDC Congo không được cải thiện và các biện pháp kiểm soát dịch không được tăng cường khẩn cấp, nguy cơ Ebola tiếp tục lan rộng trong khu vực Trung và Đông Phi là rất đáng lo ngại.