Bộ Quốc phòng Ukraine cho biết, lực lượng nước này đang sử dụng hơn 70 hệ thống khác nhau tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ thị giác máy tính để thực hiện nhiệm vụ tấn công các mục tiêu đối phương.

Tích hợp AI trên các hệ thống không người lái

Hơn 200 công ty tại Ukraine đang phát triển và sản xuất các loại máy bay không người lái (UAV) tích hợp AI. Bên cạnh đó, lực lượng phòng thủ Ukraine có thể tiếp cận 46 giải pháp AI thông qua nền tảng Brave1 Market, trong đó có các mô-đun nhận diện mục tiêu, hệ thống ổn định hình ảnh quang học và công nghệ tự động theo dõi, dẫn đường tới mục tiêu.

Bộ Quốc phòng Ukraine cho biết việc ứng dụng các công nghệ này đang làm thay đổi phương thức sử dụng hệ thống không người lái trên chiến trường. Các thuật toán có thể đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ, từ định vị, nhận diện vật thể đến hỗ trợ quá trình tấn công mục tiêu. Tuy nhiên, quyết định cuối cùng về việc lựa chọn và tấn công mục tiêu vẫn do người điều khiển đưa ra.

Các thuật toán thị giác máy tính có khả năng phân tích địa hình và những điểm mốc bên dưới UAV, sau đó đối chiếu với dữ liệu bản đồ được nạp sẵn. Nhờ đó, UAV có thể xác định vị trí với độ chính xác cao ngay cả khi không có tín hiệu hay GPS, cả vào ban ngày lẫn ban đêm. Các mạng nơ-ron cũng có thể phân tích hình ảnh để nhận diện khí tài và nhân lực của đối phương.

Để hoạt động hiệu quả, các thuật toán AI cần được huấn luyện trên lượng lớn dữ liệu đã qua kiểm chứng. Một phần dữ liệu được cung cấp thông qua Brave1 Dataroom, môi trường bảo mật cho phép các nhà phát triển tiếp cận những bộ dữ liệu có cấu trúc nhằm kiểm định, huấn luyện và tinh chỉnh các giải pháp AI phục vụ mục đích quân sự.

Tỷ lệ tấn công chính xác lên tới 80%

Hiện nay, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trên máy bay không người lái (UAV) của Ukraine chủ yếu tập trung vào“chặng cuối”, tức làquá trình tiếp cận mục tiêu. Thông qua công nghệ thị giác máy tính, hệ thống AI có thể đảm nhiệm vai trò như một “phi công kỹ thuật số”, giúp UAV tiếp tục nhận diện và bám mục tiêu ngay cả khi kết nối vô tuyến với người điều khiển bị các hệ thống tác chiến điện tử gây nhiễu hoặc cắt đứt.

Một số báo cáo cho biết, hệ thống AI có thể được kích hoạt khi UAV tiến đến gần mục tiêu, ở khoảng cách khoảng 15 m, để hỗ trợ nhận diện và dẫn đường trong giai đoạn cuối.

Khi Nga gia tăng sử dụng UAV điều khiển bằng cáp quang khó bị đánh chặn bằng các biện pháp gây nhiễu điện tử từ tháng 4/2025, Ukraine phải tìm kiếm những phương thức khác để duy trì hiệu quả tác chiến của UAV. Trong bối cảnh đó, khả năng tự động nhận diện và bám mục tiêu được xem là một hướng phát triển quan trọng.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), công nghệ dẫn đường tự động ở “chặng cuối” có thể giúp tăng đáng kể hiệu quả các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine. Tỷ lệ đánh trúng mục tiêu được báo cáo tăng từ khoảng 10-20% lên tới 80%, tương đương hiệu quả cao hơn khoảng 3-4 lần. Công nghệ này đồng thời giúp giảm sự phụ thuộc vào những người điều khiển UAV có trình độ chuyên môn cao. Trước khi rời nhiệm sở, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cho biết, trong tương lai, các hệ thống robot có thể đảm nhiệm phần lớn hoạt động chiến đấu, qua đó làm giảm đáng kể sự hiện diện của con người tại khu vực giao tranh.

Ông David Kirichenko, nhà phân tích quân sự và phóng viên chiến trường chuyên về tác chiến bằng robot và chiến lược trong xung đột Ukraine nhận định, việc phát triển các hệ thống không người lái có thể giúp Ukraine giải quyết một phần bài toán nhân lực. Theo ông, nếu một binh sỹ có thể điều khiển đồng thời nhiều UAV thì hiệu quả tác chiến của người đó có thể được nâng lên đáng kể, đồng thời tạo điều kiện để giảm số lượng nhân sự phải trực tiếp hoạt động tại tiền tuyến.