Thay mặt Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, bà Bùi Thị Minh Hoài, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã ký ban hành Kết luận số 01/KL-MTTW-ĐCT về đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội trong công tác dân tộc giai đoạn mới.

Theo Kết luận số 01, trong 10 năm qua, công tác dân tộc của MTTQ Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả tích cực, đảm bảo đúng các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước.

Việc tuyên truyền, vận động thực hiện chính sách dân tộc được thực hiện thường xuyên; việc xây dựng và phát huy vai trò của người có uy tín trong công tác tuyên truyền, vận động, đoàn kết, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa của các dân tộc thiểu số được thực hiện hiệu quả; việc chăm lo, đảm bảo an sinh xã hội cho đồng bào các dân tộc thiểu số được quan tâm.

Tuy nhiên, công tác dân tộc của MTTQ, các tổ chức chính trị-xã hội còn có mặt hạn chế như: công tác nắm tình hình tư tưởng, đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số ở một số nơi chưa chủ động, kịp thời. Việc triển khai các phong trào thi đua, các cuộc vận động; xây dựng, nhân rộng mô hình, điển hình trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số và công tác giám sát việc thực hiện chính sách dân tộc ở một số địa phương chưa hiệu quả.

Đội ngũ cán bộ làm công tác dân tộc của MTTQ còn bất cập, thiếu ổn định, một bộ phận chưa đáp ứng yêu cầu. Nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ, các tổ chức CT-XH của một số địa phương chưa thực sự đổi mới, chưa đáp ứng yêu cầu của thực tiễn.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu công tác tập hợp, đoàn kết đồng bào, cộng đồng các dân tộc ở nước ta trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng, phát triển đất nước giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, Đoàn Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam thống nhất phương hướng, nhiệm vụ và giải pháp đổi mới nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ, các tổ chức chính trị-xã hộitrong công tác dân tộc giai đoạn từ nay đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Đáng chú ý, Kết luận số 01 nêu rõ phương hướng đổi mới tư duy và cách tiếp cận trong công tác dân tộc, chuyển mạnh từ tư duy “chăm lo, hỗ trợ” sang đồng hành, khơi dậy nội lực, phát huy vai trò chủ thể của đồng bào dân tộc thiểu số trong phát triển kinh tế - xã hội. Xác định đồng bào dân tộc thiểu sốvừa là đối tượng vận động, vừa là chủ thể tham gia xây dựng và thực thi chính sách.

Nâng cao hiệu quả giám sát, phản biện xã hội

Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, kết luận nêu rõ 5 nhóm giải pháp cụ thể. Trong đó, đổi mới toàn diện nội dung, phương thức công tác tuyên truyền, vận động nhân dân, tập hợp đoàn viên, hội viên vùng đồng bào dân tộc thiểu số tham gia xây dựng và hoàn thiện các chủ trương, chính sách về dân tộc và công tác dân tộc.

Cùng với đó, nâng cao hiệu quả giám sát, phản biện xã hội, giám sát việc thực hiện chính sách dân tộc và đầu tư công ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số; theo dõi, đôn đốc việc giải quyết kiến nghị sau giám sát.

Tăng cường phối hợp với các bộ, ngành, lực lượng vũ trang trong công tác dân tộc, bảo đảm an ninh, trật tự và đối ngoại nhân dân ở vùng biên giới.

Giải pháp tiếp theo được đề cập là đổi mới việc lựa chọn nội dung hoạt động, phương thức phối hợp và thống nhất hành động trong công tác dân tộc theo hướng phân công thực hiện rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, tránh chồng chéo nhiệm vụ. Đẩy mạnh các phong trào thi đua, các cuộc vận động; xây dựng và nhân rộng các mô hình hiệu quả, phù hợp với đặc điểm dân tộc, địa bàn.

Kết luận cũng nêu rõ, chăm lo công tác tổ chức, cán bộ, đào tạo đội ngũ cán bộ dân tộc; nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách phát huy vai trò người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số.

Về tổ chức thực hiện, Kết luận 01 yêu cầuBan Thường trực Ủyban Trung ương MTTQ Việt Nam, Thường trực các tổ chức chính trị-xã hội xây dựng hướng dẫn, chương trình, kế hoạch hành động để quán triệt, triển khai thực hiện Kết luận tới Uỷ ban MTTQ Việt Nam, các tổ chức chính trị-xã hội các cấp.

Hàng năm, Ban Thường trực Ủyban Trung ương MTTQ Việt Nam, Thường trực các tổ chức chính trị -xã hội bố trí nguồn lực thoả đáng cho công tác dân tộc; kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện Kết luận tại các địa phương. Định kỳ tiến hành sơ, tổng kết đánh giá, rút kinh nghiệm và biểu dương, khen thưởng các tổ chức, cá nhân có nhiều thành tích trong việc thực hiện.