Báo cáo tình hình thực hiện các nhiệm vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân nêu rõ năm 2026 được xác định là năm khẳng định vị trí chiến lược của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong mô hình phát triển quốc gia.

Trọng tâm điều hành là đưa khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành động lực chủ yếu của tăng trưởng, từng bước chuyển dịch mô hình phát triển từ dựa vào vốn, tài nguyên, lao động sang dựa vào tri thức, công nghệ và năng suất.

Để thực hiện hóa được vị trí chiến lược đó, Thứ trưởng Vũ Hải Quân cho rằng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải được xác định là động lực chủ yếu của tăng trưởng, không chỉ trong nhận thức mà trong phân bổ nguồn lực và tổ chức thực hiện.

Doanh nghiệp phải là trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; mọi cơ chế, chính sách phải hướng tới thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư cho nghiên cứu làm chủ công nghệ và thương mại hóa sản phẩm. Nhà nước chuyển mạnh từ vai trò quản lý hành chính sáng kiến tạo, phát triển, tạo môi trường thể chế thuận lợi, minh bạch và cạnh tranh công bằng. Đồng thời tập trung nguồn lực vào công nghệ chiến lược, tránh dàn trải, ưu tiên những lĩnh vực có khả năng tạo đột phá và lan tỏa lớn.

Nêu 3 chỉ tiêu vĩ mô trọng tâm trong năm 2026, Thứ trưởng Bộ KHCN Vũ Hải Quân cho rằng:Thứ nhất là tỉ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GDP phấn đấu đạt 14,5%. Thứ hai,tỉ trọng đóng góp của khoa học công nghệ,đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong GDP đạt 17,5% hướng tới. Thứ ba,đóng góp của năng suất nhân tố tổ hợp TFP vào tăng trưởng kinh tế bình quân giai đoạn 2022-2026 đạt 50%. Ba chỉ tiêu này không chỉ là con số mục tiêu mà là thước đo thực chất cho mức độ dịch chuyển mô hình tăng trưởng sang dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Để đạt được ba chỉ tiêu vĩ mô và đảm bảo tăng trưởng dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo thực chất, các ý kiến tại phiên họp đề nghị cần triển khai đồng bộ các trụ cột chiến lược trong giai đoạn 2026-2030, tạo thành nền tảng tổng thể vừa đảm bảo đột phá ngắn hạn vừa xây dựng năng lực dài hạn quốc gia. Theo đó, tập trung phát triển công nghệ chiến lược và lấy đó làm nền tảng tự chủ quốc gia; doanh nghiệp là trung tâm đổi mới sáng tạo; đột phá thể chế theo tinh thần Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị; phát triển hạ tầng số và dữ liệu quốc gia, phủ sóng 5G đạt 70% dân số; cải cách hành chính và quản trị bằng dữ liệu, 100% nhiệm vụ được theo dõi trên hệ thống số.

Về kết quả thực hiện Đề án 06, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an nêu bật những kết quả trong ứng dụng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, căn cước, định danh điện tử phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Theo đó,đã hoàn thành cấp căn cước công dân gắn chip cho 100% công dân đủ điều kiện với hơn 87 triệu thẻ. Nền tảng VNeID cung cấp 50 tiện ích với hơn 500 triệu lượt truy cập. Triển khai phần mềm Quản lý cử tri phục vụ Đại hội XIV tại 34 tỉnh, thành. Đồng thời nghiên cứu triển khai các tiện ích mới như nền tảng bảo vệ trẻ em trên không gian mạng, chi trả trợ cấp thất nghiệp qua VNeID, thi hành án dân sự trên VNeID.

Thượng tướng Nguyễn Văn Long kiến nghịhoàn thiện thể chế, chính sách pháp luật như: Nghị quyết phát triển công dân số, quy định về định danh địa điểm, đấu giá tài sản công trực tuyến; nghiên cứu đề xuất xây dựng Luật định danh và xác thực điện tử; Đẩy nhanh xây dựng Trung tâm dữ liệu quốc gia và các cơ sở dữ liệu; Các bộ, ngành phối hợp Bộ Công an công bố và tích hợp các nền tảng số, ứng dụng số với VNeID, bảo đảm người dân, doanh nghiệp sử dụng một tài khoản định danh thống nhất khi thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến và các dịch vụ số khác.

Tại phiên họp, đại điện TP. Hà Nội, TP. Đà Nẵng, TP Hồ Chí Minh nêu bật những kết quả trong triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và đề án 06; nhấn mạnh tập trung thu hút đầu tư công nghệ cao, đào tạo nhân lực, ươm tạo doanh nghiệp và hình thành hệ sinh thái gắn kết sản xuất - nghiên cứu - đổi mới sáng tạo - thị trường; thu hút nhiều tập đoàn lớn trong và ngoài nước.

Sản phẩm thực chất và sự hài lòng của người dân, DN làthước đo hiệu quả cao nhất

Phát biểu tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính biểu dương những nỗ lực, cố gắng và kết quả đạt được của các bộ, ngành, địa phương, người dân, doanh nghiệp, đóng góp quan trọng cho công cuộc phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, góp phần quan trọng vào thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Tuy nhiên, Thủ tướng chỉ rõ tiến độ khai thác dữ liệu, phục vụ cải cách thủ tục hành chính; 4 cơ sở dữ liệu trọng yếu chưa hình thành đầy đủ nền tảng là: an sinh xã hội, nông nghiệp, y tế, xử lý vi phạm hành chính. Hạ tầng số phát triển chưa tương xứng với tiềm năng và tốc độ tăng trưởng kinh tế như: 5G chưa được phủ sóng toàn dân, chưa có những trung tâm dữ liệu lớn.... An ninh mạng, an toàn thông tin, dữ liệu còn nhiều bất cập...

Thủ tướng đề nghị cần chuyển đổi mạnh mẽ tư duy từ triển khai theo đầu việc sang quản trị theo kết quả, lấy sản phẩm thực chất và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả cao nhất; tập trung hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách đột phá, nhất là kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.

"Các bộ khẩn trương xây dựng và trình ban hành văn bản hướng dẫn các Luật Chuyển đổi số, Trí tuệ nhân tạo, An ninh mạng, Thương mại điện tử bảo đảm thời điểm ban hành và hiệu lực thi hành đồng bộ với luật, tránh khoảng trống pháp lý. Bộ Công an nghiên cứu, xây dựng trình Chính phủ ban hành: Nghị định về cơ chế đột phá phát triển của Trung tâm Sáng tạo, khai thác dữ liệu thuộc Trung tâm Dữ liệu quốc gia, hoàn thành trong Quý I/2026", Thủ tướng nhấn mạnh.

Thủ tướng cũng đề nghị đẩy mạnh xây dựng và phát triển hạ tầng số và các cơ sở dữ liệu quan trọng cần phải làm ngay, tạo nền tảng thúc đẩy kinh tế số phát triển mạnh mẽ, sâu rộng; nhanh chóng đưa Trung tâm dữ liệu quốc gia số 1 vận hành chính thức; triển khai các giải pháp thúc đẩy dịch vụ internet vệ tinh quỹ đạo tầm thấp sớm đi vào hoạt động và vận hành thương mại trong năm 2026; chỉ đạo các doanh nghiệp viễn thông đẩy mạnh đầu tư các trạm phát sóng 5G phủ sóng toàn quốc trong năm 2026.

Thủ tướng cũng đề nghị đẩy mạnh triển khai Đề án 06 gắn với cải cách thủ tục hành chính, khắc phục tình trạng các cơ quan, tổ chức yêu cầu người dân, doanh nghiệp: cung cấp lại thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành, và cung cấp bản chứng thực các thông tin cá nhân hoặc giấy tờ đã được tích hợp và được kết nối, chia sẻ trên VNeID. Đồng thời đề nghị bảo đảm nguồn lực, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển nền kinh tế số; bảo đảm duy trì tối thiểu 3% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho chuyển đổi số; lựa chọn, xác định danh mục và giao nhiệm vụ phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên nhất là AI, UAV trong quý I/2026.

Thủ tướng tin tưởng, phát triển kinh tế số với trọng tâm là kinh tế dữ liệu, trí tuệ nhân tạo tự chủ sẽ tiếp tục có những chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện và bền vững, góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững, không ngừng nâng cao đời sống ấm no, hạnh phúc của nhân dân, xây dựng đất nước Việt Nam hùng cường, thịnh vượng.