Xe hợp đồng trá hình làm "méo mó" thị trường vận tải

Nhiều năm tham gia kinh doanh vận tải hành khách trên tuyến Hà Nội- Ninh Bình, anh Vũ Văn Tú thường xuyên chứng kiến tình trạng một số doanh nghiệp vận tải xin cấp phù hiệu xe tuyến cố định, bỏ bến ra chạy hợp đồng, nhưng lộ trình trùng lặp hoàn toàn với tuyến cố định. Việc không phải vào bến khiến các doanh nghiệp này tránh được nhiều loại thuế phí, giờ chạy xe cũng tùy tiện, gây mất trật tự, an toàn giao thông.

Ông Chu Ngọc Long, Công ty Cổ phần 27/7 Đống Đa - chạy tuyến Hà Nội - Ninh Bình cũng đồng tình với đề xuất xử phạt nặng, thu hồi giấy phép kinh doanh với các xe hợp đồng trá hình, cạnh tranh không lành mạnh với xe tuyến cố định, gây mất an toàn giao thông.

Ông Long cho hay: “Theo quyết định xử phạt hành chính, xử phạt như bây giờ tôi nghĩ là thấu đáo, để răn đe với những người vi phạm luật giao thông. Có quy định này ra thì khả năng nó cũng đỡ được, hạn chế xe dù, bến cóc, xe trá hình”.

Ông Lê Văn Viết, nhà xe Minh Quý, chạy tuyến Hà Nội - Thanh Hóa cũng bày tỏ, việc thu hồi giấy phép kinh doanh là một bước tiến so với trước đây, khi chỉ thu hồi phù hiệu với những xe chạy hợp đồng trá hình. Điều này sẽ tăng tính răn đe với các doanh nghiệp có phương tiện vi phạm.

Tăng chế tài, siết trách nhiệm doanh nghiệp vận tải

Theo ông Đỗ Quốc Phong, Phó trưởng Phòng Quản lý vận tải, phương tiện và người lái, Cục Đường bộ Việt Nam, hiện nay, toàn quốc có khoảng 956.000 phương tiện vận tải hành khách, trong đó xe hợp đồng chiếm khoảng trên 70%, làm mất cân đối giữa các loại hình vận tải hành khách, dẫn đến tình trạng cạnh tranh không lành mạnh.

Xe hợp đồng không phải vào bến xe, không mất các loại phí, do đó một số doanh nghiệp không vào bến và đăng ký xe hợp đồng, nhưng chạy như tuyến cố định, dẫn đến tình trạng các tụ điểm xe dù, bến cóc và gây nên tình trạng lộn xộn và mất trật tự vận tải, tiềm ẩn nguy cơ gây ra tai nạn giao thông.

"Khi chính sách này đưa vào thì phục vụ tốt cho việc tuần tra, kiểm soát của lực lượng công an. Từ truyền dữ liệu về Bộ Công an thì sẽ chia sẻ cho Bộ Xây dựng, chia sẻ cho Bộ Tài chính, bao gồm cơ quan thuế, cơ quan hải quan, rồi địa phương, UBND tỉnh, mà trực tiếp là các Sở Xây dựng…. Từ đấy sẽ quản lý, giám sát, theo dõi, kèm theo việc quản lý anh chạy có lặp đi lặp lại hay có vi phạm quy định. Như vậy sẽ tác động lớn đến doanh nghiệp là doanh nghiệp được quyền lựa chọn các hình thức kinh doanh phù hợp",ông Phong cho biết.

Thực tế, lâu nay, trước cổng các bến xe, các khu vực tập trung đông dân cư, các khu vực có nhiều trường đại học thường xuyên xuất hiện các xe dù, xe hợp đồng trá hình, đón trả khách không ththeo quy định.

Thiếu tá Nguyễn Quang Vinh, Đội phó Đội CSGT số 6, Phòng CSGT, Công an TP. Hà Nội cho biết, đơn vị đã triển khai rất nhiều giải pháp, từ điều tra cơ bản, xác định tuyến địa bàn thường xuyên vi phạm để bố trí lực lượng tuần tra, kiểm soát, xử lý, tập trung vào các hành vi dừng đỗ, đón trả khách không đúng nơi quy định. Kết quả, từ 1/6 đến 8/7/2026, Đội CSGT số 6 đã xử lý 450 trường hợp xe khách vi phạm, phạt tiền hơn 248 triệu đồng, trong đó lỗi dừng đỗ sai nơi quy định là 417 trường hợp, chạy quá tốc độ 16 trường hợp, vượt đèn đỏ 7 trường hợp…

Việc tăng nặng chế tài, thu hồi giấy phép kinh doanh đối với doanh nghiệp cố tình tổ chức xe hợp đồng trá hình, thay vì thu hồi phù hiệu như trước đây, không chỉ là xử lý một hành vi vi phạm, mà còn là thông điệp mạnh mẽ về trách nhiệm trong kinh doanh vận tải. Khi lợi nhuận không còn có thể đánh đổi bằng sự coi thường pháp luật và an toàn của hành khách, môi trường cạnh tranh sẽ minh bạch hơn, trật tự hơn.

Chỉ khi những chế tài đủ sức răn đe, xử lý trách nhiệm của doanh nghiệp, xe hợp đồng trá hình mới có thể bị ngăn chặn, góp phần bảo đảm trật tự an toàn giao thông và kinh doanh lành mạnh.