Cơ hội xuất khẩu cho nông sản

Trong bối cảnh thị trường xuất khẩu đang gặp nhiều khó khăn, thị trường Các tiểu Vương quốc Arab Thống nhất (UAE) được nhiều doanh nghiệp đánh giá rất có tiềm năng, nhất là khi hiệp định CEPA có hiệu lực.Vì Trung Đông phải nhập khẩu từ 85-90% nhu cầu lương thực, thực phẩm, nên đây là cơ hội tốt cho doanh nghiệp.Tuy nhiên, hiện mới chỉ có khoảng 0,2% doanh nghiệp Việt Nam có sản phẩm đạt chứng nhận Halal để xuất khẩu sang thị trường này.

Ông Võ Tuấn Anh, Phó Giám đốc Xúc tiến thương mạiCông ty Ban Me Goldcho biết khi xuất sang thị trường UAE, thuế suất ưu đãi 0% đốivới nông sản, thực phẩmlà một lợi thế lớn cho doanh nghiệp khi chi phí sản xuất, kinh doanh đang tăng dần. Để nắm bắt cơ hội này, doanh nghiệp đã đi trước mộtbước, các sản phẩm cà phê xuất khẩu đã có giấy chứng nhận Halal xuất sang các thị trường gần như: Malaysia, Hàn Quốc, Thái Lan... Đây cũng là bước thử nghiệm trước khi xuất sang Trung Đông. Hiện nay, mỗi tháng doanh nghiệp này xuất 500 tấn cà phê hòa tan, cà phê sấy lạnh, cà phê phin giấy… sang các thị trường nêu trên và tiêu thụ trong nước.

Doanh nghiệp cũng đang xây dựng nhà máy mới quy mô 1 ha tại xã Tam An (huyện Long Đất, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ) sản xuất theo tiêu chuẩn xanh, có chứng chỉ Halal để xuất khẩu sản phẩm cà phê, trái cây sấy dẻo, hạt trái cây...sang khu vực Trung Đôngthời gian tới.

Ông Võ Tuấn Anh chia sẻ: “Chúng tôi đã đưa sản phẩm qua Tham tán thương mại tại Trung Đông trưng bày mẫu trước một thời gian. Bước tiếp là chúng tôi xây dựng nhà máy đủ tiêu chuẩn sạch, xanh, đạt những tín chỉ Halal theo yêu cầu ở bên đó. Đối với thị trường Halal ở Trung Đông, khách hàng quan tâm nhiều sản phẩm cà phê của Việt Nam. Nếu doanh nghiệp cung cấp sản phẩm qua Trung Đông, các nhà phân phối có thể xuất đi các nước trên thế giới nữa. Đó là một lợi thế khi chúng tôi tiếp cận khách hàng tại Trung Đông, nhất là thị trường Halal”.

Tổ chức lại sản xuất

Để xuất khẩu sang thị trường này, không chỉ cần “giấy thông hành” Halal mà doanh nghiệp còn phải đáp ứng yêu cầu logistics Halal - toàn bộ hệ thống vận chuyển và lưu trữ phải được tách biệt để tránh nhiễm chéo.

Tiêu chuẩn Halal áp dụng cho toàn bộ quá trình từ nguyên liệu đến vận chuyển. Trong khi đó, nhiều doanh nghiệp ở Việt Nam vẫn phụ thuộc vào nhà cung cấp trung gian nên việc truy xuất nguyên liệu gặp khó khăn. Halal không phải là một tiêu chuẩn bổ sung trên nền tảng tiêu chuẩn quốc tế sẵn có, mà là một hệ tiêu chuẩn riêng, doanh nghiệp phải tổ chức lại sản xuất từ đầu.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Hằng, Giám đốc Marketing Văn phòng chứng nhận Halal Việt Nam (HCA Việt Nam) cho biết,khó khăn lớn nhất là sự đa dạng tiêu chuẩn giữa các thị trường Halal khiến doanh nghiệp lúng túng. Vì vậy, khi xâm nhập thị trường này,doanh nghiệpcần có một kế hoạch bài bản, tìm hiểu thông tin để chọn tiêu chuẩn cũng như chọn được tổ chức chứng nhận phù hợp.

“Khi chọn được tổ chức được công nhận tại thị trường thì chúng ta sẽ liên hệ với các tổ chức chứng nhận Halal đã được công nhận đó để họ có thể hướng dẫn cụ thể. Cụ thể ở HCA Việt Nam là tổ chức đã được công nhận tại tất cả các quốc gia Hồi giáo. Chúng tôi có hướng dẫn cho doanh nghiệp cụ thể khi xây dựng tiêu chuẩn Halal hoặc kết nối cho các doanh nghiệp tìm những nhà cung cấp nguyên liệu phù hợp, cũng như hướng dẫn doanh nghiệp để doanh nghiệp có thể tải các tiêu chuẩn về và áp dụng cho nhà máy của mình”, bà Hằng nói.

Bà Lý Kim Chi - Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm TP.HCM cho rằng, làm sản phẩm cho thị trường Halal đối với doanh nghiệp không phải không làm được. Nhưng để sản phẩm đạt yêu cầu thì doanh nghiệp phải đáp ứng từng tiêu chuẩn, quy định của Halal, vì vậy, rất cần sự hỗ trợ của các cơ quan, bộ, ngành chức năng về vấn đề này.

Bà Hồ Thị Quyên - Phó Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) cho biết, đơn vị đã tổ chức đoàn doanh nghiệp tham gia các triển lãm quốc tế lớn về sản phẩm Halal ở Malaysia, Indonesia, Dubai và các vùng Trung Đông... ITPC cũng tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp kết nối giao thương để đưa sản phẩm Halal vào các thị trường này.

Thị trường Halal rất quan trọng và nhiều tiềm năng, chứ không phải thị trường ngách. Để doanh nghiệp bước chân vào thị trường này và bứt phá trong xuất khẩu thì cần phải có sự chuẩn bị kĩ, bài bản, dài hơi và đáp ứng các yêu cầu khắt khe. Nếu đợi có đơn hàng mới làm thìdoanh nghiệpsẽ chậm chân, dễ mất cơ hội.