Sự cố bất thường vớiT-38 Talon

Trong các vụ tai nạn hoặc sự cố hàng không quân sự, việc kiểm tra riêng chiếc máy bay gặp nạn là quy trình thông thường. Tuy nhiên, khi toàn bộ phi đội bị đình chỉ hoạt động, điều đó thường cho thấy nhà chức trách lo ngại nguy cơ lỗi kỹ thuật có thể ảnh hưởng trên diện rộng đối với toàn bộ dòng máy bay.

Đây là điều đang xảy ra với T-38 Talon - dòng máy bay huấn luyện chủ lực của Không quân Mỹ dành cho phi công chiến đấu cơ và máy bay ném bom. Ngày 12/5, một chiếc T-38 đã rơi trong lúc thực hiện nhiệm vụ huấn luyện thường lệ tại khu vực nông thôn bang Alabama. Chiếc máy bay thuộc Phi đội Huấn luyện Bay số 14, đóng tại Căn cứ Không quân Columbus, bang Mississippi.

Cả hai phi công đều kịp nhảy dù và sống sót. Tuy nhiên, một học viên phi công người Nhật Bản thuộc Lực lượng Phòng vệ trên không Nhật Bản bị gãy chân trong vụ việc.

Điều đáng chú ý là vào cùng thời điểm xảy ra tai nạn, một chiếc T-38C khác được cho là đã phát tín hiệu 7700 trên bộ phát đáp -mã khẩn cấp chung mà phi công sử dụng để thông báo tình trạng nguy hiểm trên không. Dù Không quân Mỹ chưa xác nhận hai máy bay có hoạt động cùng nhau hay không, việc xảy ra hai sự cố riêng biệt trong cùng một ngày đã làm dấy lên nhiều nghi vấn.

Một tuần sau, ngày 19/5, Không quân Mỹ quyết định tạm đình chỉ hoạt động toàn bộ phi đội T-38 Talon. Trong thông cáo báo chí, lực lượng này cho biết quyết định được đưa ra nhằm tạo điều kiện để Ủy ban An toàn tiếp tục điều tra và đánh giá các bằng chứng thu thập từ hiện trường vụ tai nạn.

Đến nay, thời gian đình chỉ hoạt động vẫn chưa được xác định. Tuy nhiên, các máy bay sẽ dần được đưa trở lại khai thác sau khi hoàn tất kiểm tra an toàn. Trong thời gian đó, các phi công sẽ tiếp tục sử dụng thiết bị mô phỏng để duy trì kỹ năng và số giờ bay cần thiết.

Vì sao T-38 Talon vẫn giữ vai trò quan trọng?

Kể từ khi được đưa vào biên chế năm 1961, T-38 Talon đã trở thành dòng máy bay huấn luyện siêu âm đầu tiên của nhiều thế hệ phi công quân sự Mỹ. Điều đáng chú ý là tuổi đời của mẫu máy bay này thậm chí còn lớn hơn phần lớn các phi công hiện đang điều khiển nó.

Hãng Northrop đã sản xuất hơn 1.100 chiếc T-38, trong đó hơn 450 chiếc vẫn đang phục vụ trong Không quân Mỹ. Dù không được thiết kế cho nhiệm vụ tác chiến, T-38 vẫn giữ vai trò đặc biệt quan trọng vì đây là máy bay huấn luyện phản lực tiên tiến duy nhất trong biên chế Không quân Mỹ hiện nay. Các phi công trước khi chuyển sang điều khiển những chiến đấu cơ hiện đại như F-22 Raptor hay máy bay ném bom tàng hình B-2 Spirit đều phải trải qua quá trình huấn luyện lái T-38.

Phiên bản mới nhất của dòng máy bay này là T-38C, được đưa vào hoạt động từ năm 2001. Biến thể này được nâng cấp với buồng lái kỹ thuật số, cùng nhiều cải tiến ở động cơ nhằm tăng lực đẩy khi cất cánh. Tuy nhiên, về cơ bản, khung thân máy bay vẫn giữ thiết kế nguyên bản từ thập niên 1960.

T-38C được trang bị hai động cơ phản lực General Electric J85, cho phép đạt tốc độ vượt Mach 1 và bay ở độ cao hơn 16.700m. Những thông số này giúp học viên phi công làm quen với môi trường bay tốc độ cao và độ cao lớn trước khi chuyển sang các dòng máy bay chiến đấu hiện đại hơn.

Không quân Mỹ chuẩn bị thay thế T-38

Dù vẫn là trụ cột trong công tác huấn luyện, T-38 Talon hiện được xem là phương tiện cũ. Không quân Mỹ từ lâu đã lên kế hoạch thay thế dòng máy bay này bằng mẫu huấn luyện thế hệ mới T-7A Red Hawk do các tập đoàn Boeing và Saab phát triển.

Theo kế hoạch, quá trình loại biên T-38 có thể bắt đầu sớm nhất vào năm 2027, trước khi toàn bộ phi đội được thay thế hoàn toàn trong thập niên 2030. T-7A Red Hawk dự kiến bắt đầu tiếp nhận vai trò huấn luyện từ năm 2028, dù chương trình sản xuất dòng máy bay này chỉ mới chính thức được phê duyệt vào tháng 4/2026.