Người dân quan tâm nhất là địa giới và tên gọi sau sắp xếp

Theo phương án sắp xếp, xã Bố Hạ giảm từ 38 thôn xuống còn 15 thôn. Mỗi phương án không chỉ liên quan đến địa giới hành chính mà còn gắn với tên gọi của những ngôi làng đã tồn tại qua nhiều thế hệ. Ông Nguyễn Chí Hiếu, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Bố Hạ cho biết, địa phương xác định ngay từ đầu, vấn đề người dân quan tâm nhất không phải là việc nhập thôn, mà là địa giới và tên gọi sau sắp xếp.

Theo ông Hiếu, nhiều hội nghị lấy ý kiến người dân chỉ diễn ra trong khoảng 30 phút. Tuy nhiên, kết quả này không đến từ thời gian của cuộc họp mà từ quá trình chuẩn bị trước đó, khi các phương án đều đã được nghiên cứu, trao đổi và giải trình nhiều lần. “Việc sắp xếp các thôn có hai khía cạnh. Một là địa giới hành chính giữa các thôn, hai là tên gọi. Nhân dân quan tâm nhất là tên gọi, vì tên gắn với lịch sử, văn hóa, là sự quen thuộc của người dân. Cho nên khi sắp xếp, chúng tôi rất thận trọng khi đặt tên thôn. Ban Chỉ đạo được thành lập, nghiên cứu rất kỹ lưỡng, qua nhiều vòng xin ý kiến để đưa ra những tên gọi phù hợp nhất. Khi chuẩn bị kỹ lưỡng, suy nghĩ thấu đáo, bàn bạc công khai rồi mới xin ý kiến nhân dân thì được nhân dân đồng thuận rất cao”, Nguyễn Chí Hiếu cho hay.

Trong quá trình triển khai, việc lấy ý kiến không chỉ tập trung vào phương án sắp xếp mà còn giải đáp những vấn đề người dân quan tâm như tên thôn mới, địa điểm sinh hoạt cộng đồng, tổ chức các hoạt động văn hóa hay việc giải quyết thủ tục hành chính sau sáp nhập.

Ông Nguyễn Ngọc Bảo, Phó Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Bố Hạ cho biết: “Chúng tôi xác định công tác tuyên truyền là khâu then chốt. Địa phương đã tổ chức hội nghị đối thoại, lấy ý kiến cử tri đại diện hộ gia đình theo đúng quy định, bảo đảm công khai, dân chủ và minh bạch. Mọi ý kiến của nhân dân đều được lắng nghe, tổng hợp, tiếp thu. Cán bộ phụ trách các thôn đến từng nhà, từng hộ gia đình để giải trình đầy đủ, cặn kẽ những băn khoăn của người dân, qua đó tạo được sự đồng thuận cao".

Với nhiều người dân, điều khiến họ lưu luyến nhất là tên gọi của thôn cũ. Ông Nguyễn Quang Trung, người dân thôn Cầu Tiến cũ chia sẻ: “Bỏ tên Cầu Tiến thì rất tiếc. Nhiều người dân cũng băn khoăn. Nhưng đây là chủ trương của Đảng và Nhà nước, người dân cũng đã được thông tin, họp hành, được thực hiện quyền dân chủ nên đa số đồng tình. Cán bộ làm tốt thì dân sẽ ủng hộ”.

Bảo đảm quyền tham gia của người dân trong các quyết định

Không chỉ người dân, những người trực tiếp làm công tác ở cơ sở cũng nhìn nhận việc sắp xếp sẽ đặt ra nhiều yêu cầu mới. Ông Nguyễn Văn Ánh, Trưởng thôn Bo Chợ, cho rằng: "Nhân dân cơ bản đồng thuận, nhất trí với chủ trương của Đảng, Nhà nước. Nhưng cũng có băn khoăn vì không gian rộng hơn, phong tục, tập quán của mỗi thôn cũng khác nhau. Cán bộ thì phải làm thế nào để tất cả nhân dân cùng đồng thuận, cùng vì cái chung. Đó mới là điều khó".

Theo ông Hoàng Xuân Diệu, Trưởng thôn Cầu Tiến, sau khi sáp nhập, người dân còn quan tâm đến việc sử dụng các nhà văn hóa, địa điểm sinh hoạt cộng đồng và cách tổ chức các hoạt động chung của thôn mới. Đây cũng là những vấn đề địa phương sẽ tiếp tục rà soát trong quá trình triển khai đề án.

Định hướng của Đảng ủy là tất cả nhà văn hóa thôn vẫn được giữ nguyên, đồng thời sẽ từng bước nâng cấp, như bổ sung sân chơi thể thao và các hạng mục phục vụ sinh hoạt cộng đồng. Đối với nhà văn hóa trung tâm của thôn mới, địa phương sẽ đầu tư mở rộng, bảo đảm giao thông thuận tiện hơn để người dân đến sinh hoạt.

Quá trình sắp xếp thôn tại Bố Hạ cho thấy, bên cạnh mục tiêu tinh gọn bộ máy, việc bảo đảm quyền tham gia của người dân trong các quyết định liên quan trực tiếp đến cộng đồng là yếu tố quan trọng để tạo sự đồng thuận. Bà Nguyễn Thị Hương, người dân thôn Đồng Lều cũ cho biết: “Chủ trương của Đảng rất đúng đắn. Người dân được tuyên truyền, được họp, được bàn nên đều ủng hộ. Tôi tin rằng đội ngũ cán bộ hiện nay là những đồng chí có tâm huyết, có đầu óc tư duy, sẽ làm việc tốt”.

Sau khi hoàn thành sắp xếp, xã Bố Hạ giảm từ 38 thôn xuống còn 15 thôn, đồng thời tinh gọn đội ngũ cán bộ thôn từ 114 người xuống còn 45 người. Bộ máy mới sẽ phải quản lý địa bàn rộng hơn, dân số đông hơn và yêu cầu phối hợp cao hơn trước.

Việc sắp xếp vì thế không kết thúc khi đề án được thông qua, mà tiếp tục đặt ra yêu cầu về nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ cơ sở, hoàn thiện cơ chế chính sách và duy trì sự gắn kết giữa các cộng đồng dân cư trong những thôn mới. Thực tiễn ở Bố Hạ cho thấy, khi người dân được thông tin đầy đủ, được đối thoại và tham gia ý kiến vào những quyết định liên quan trực tiếp đến mình, quá trình triển khai các chủ trương lớn sẽ thuận lợi hơn và tạo nền tảng cho việc tổ chức thực hiện trong giai đoạn tiếp theo.