Sau gần bốn thập kỷ đổi mới và hơn hai thập kỷ chủ động hội nhập kinh tế quốc tế, Việt Nam đã xây dựng được một mạng lưới cácHiệp định thương mại tự do (FTA)rộng lớn,với 17 FTA đang thực thi, chiếm hơn 80% GDP toàn cầu, tạo nền tảng quan trọng để mở rộng thị trường, thu hút đầu tư, thúc đẩy cải cách thể chế và nâng cao vị thế của đất nước.

FTA Index là Bộ chỉ số đầu tiên tại Việt Nam được Chính phủ giao Bộ Công Thương xây dựng, nhằm đánh giá kết quả thực hiện các FTA tại các địa phương từ góc độ doanh nghiệp, tập trung vào đo lường chất lượng thực thi các cam kết hội nhập kinh tế quốc tế và mức độ hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA từ chính quyền địa phương.

Năm 2024 là năm đầu tiên FTA Index được triển khai trên phạm vi cả nước. Kết quả năm đầu đã giúp nhận diện những vấn đề cần cải thiện, nhất là trong công tác tuyên truyền, phổ biến thông tin về FTA; xây dựng và thực thi pháp luật; hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp và thực hiện các cam kết về phát triển bền vững.

Tiếp nối kết quả này, FTA Index 2025 được triển khai tại toàn bộ 34 tỉnh, thành phố, trên cơ sở hoàn thiện phương pháp và kinh nghiệm từ năm đầu tiên. Tính đến ngày 31/12/2025, cuộc khảo sát được thực hiện với 4.066 doanh nghiệp trên cả nước. Đối tượng khảo sát là các doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu và hoặc nhập khẩu hàng hóa trong hai năm 2023 và 2024, thuộc các lĩnh vực như nông, lâm nghiệp và thủy sản; khai khoáng; công nghiệp chế biến, chế tạo; bán buôn, bán lẻ và sửa chữa pương tiện.

"FTA Index 2025 tiếp tục được hoàn thiện cả về phương pháp đánh giá, phạm vi khảo sát và chất lượng dữ liệu. Quá trình xây dựng Bộ chỉ số năm nay tiếp tục lấy doanh nghiệp làm trung tâm, mở rộng phạm vi thu thập ý kiến, tăng cường kiểm chứng và chuẩn hóa dữ liệu, qua đó phản ánh đầy đủ hơn mức độ cảm nhận của doanh nghiệp đối với chất lượng thực thi FTA tại từng địa phương",Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân nhấn mạnh.

Kết quả FTA Index 2025 cho thấy chất lượng thực thi các FTA tại địa phương tiếp tục được cải thiện, tạo động lực để các địa phương quan tâm hơn đến hội nhập kinh tế quốc tế, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp khai thác hiệu quả hơn những cơ hội mà các FTA mang lại. Phát biểu tại Lễ công bố, Phó Chủ tịch UBND TP Hải Phòng Hoàng Minh Cường - thành phố được Thủ tướng tặng Bằng khen vì có thành tích tốt nhất trong việc đánh giá kết quả thực hiện FTA Index 2025 cho biết:"Bám sát 4 nhóm nội dung của FTA Index 2025, Hải Phòng đã tập trung triển khai các giải pháp trọng tâm. Thứ nhất, phải có sự chỉ đạo thường xuyên của cấp ủy, chính quyền, đề cao trách nhiệm người đứng đầu và phối hợp liên ngành. Thành phố đã rà soát kết quả FTA Index 2024, phân công rõ trách nhiệm, gắn thực thi FTA với phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, xuất nhập khẩu, môi trưởng và Logistics; Thứ hai, phải lấy doanh nghiệp làm trung tâm và lấy trải nghiệm của doanh nghiêp làm thước đo. Hải Phòng chuyển dần từ tuyên truyền chung sang cung cấp thông tin theo ngành hàng, theo thị trường, tăng cường đối thoại, kịp thời xử lý kiến nghị về xuất nhập khẩu, CO và Logistics. Chính sách chỉ có giá trị khi doanh nghiệp tiếp cận được, hiểu được và chuyển hóa thành đơn hàng, thị trường và việc làm…".

Phát biểu chỉ đạo tại Lễ công bố Bộ chỉ số đánh giá kết quả thực hiện các Hiệp định thương mại tự do của các địa phương năm 2025 - FTA Index 2025, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nhấn mạnh, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với yêu cầu tăng trưởng nhanh và bền vững dựa trên nền tảng của khoa công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, nâng cao năng suất và sức mạnh của cộng đồng doanh nghiệp. Trong bối cảnh đó hội nhập kinh tế quốc tế cũng cần có những bước chuyển rất quan trọng, không chỉ mở ra hội nhập thị trường mà còn phải tạo động lực để thúc đẩy cải cách, hoàn thiện thể chế, đổi mới mô hình tăng trưởng quốc gia, không chỉ dừng lại ở các thỏa thuận, cam kết, mà còn phải cụ thể hóa, lượng hóa được việc triển khai các FTA thành kết quả sản phẩm thực chất; không chỉ tạo thêm động lực, mà còn rộng không gian phát triển cho từng ngành, lĩnh vực, từng vùng, từng địa phương, mà còn phải góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và vị thế quốc gia.

Đánh giá cao Bộ Công Thương và các Bộ, ngành, địa phương, cơ quan liên quan đã tích cực phối hợp để xây dựng và công bố Bộ chỉ số FTA Index 2025; Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đồng thời cảm ơn Chính phủ Australia đã hỗ trợ xây dựng trang thông tin điện tử FTA Index.

Phó Thủ tướng thường trựckhẳng định, việc tiếp tục hoàn thiện phương pháp đánh giá, tăng cường dữ liệu và lắng nghe tiếng nói của doanh nghiệp sẽ giúp Bộ chỉ số ngày càng khách quan, tin cậy hữu ích hơn cho công đáp chỉ đạo, điều hành của Chính phủ và các địa phương. Từ kết quả FTA Index năm 2025, nhằm phát huy các giá trị và yêu cầu mới đang đặt ra với các FTA trong tiến trình phát triển và hội nhập của đất nước. Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đề nghị các cấp, ngành, địa phương tập trung thực hiện tốt 3 nhiệm vụ trọng tâm, đó là: Phải coi thực thi FTA là một bộ phận hữu cơ của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, một chỉ tiêu quan trọng đánh giá năng lực điều hành và khả năng hội nhập của các địa phương;Mỗi địa phương cần đưa việc thực thi FTA vào chương trình điều hành phát triển kinh tế - xã hội gắn với trách nhiệm của người đứng đầu; xây dựng chương trình hành động sau công bố FTA Index; lựa chọn các điểm nghẽn lớn để xử lý dứt điểm, đồng thời gắn việc thực thi FTA với thu hút đầu tư có chọn lọc, chuyển đổi số, chuyển đối xanh, đào tạo nhân lực chất lượng cao và nâng cao năng lực của doanh nghiệp nhỏ và vừa...

Các Bộ, ngành, địa phương tiếp tục tập trung hoàn thiện thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính và đẩy mạnh chia sẻ dữ liệu; cần xây dựng hệ thống thông tin FTA đồng bộ, dễ tiếp cận, từng bước ứng dụng trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ doanh nghiệp tra cứu cam kết, quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn thị trường và cảnh báo rủi ro. Cơ quan quản lý phải chuyển mạnh từ phổ biến thông tin chung sang cung cấp dịch vụ, hỗ trợ theo nhu cầu cụ thể của từng doanh nghiệp từng ngành hàng và từng địa phương.

"Đề nghị Bộ Công Thương tiếp tục đàm phán các FTA thế hệ mới với các quốc gia, các vùng lãnh thổ (ví dụ như đàm phán với các nước Nam Mỹ, Mecosua và các hiệp định FTA khác; và phối hợp với các cơ quan tiếp tục hoàn thiện Bộ chỉ số FTA Index theo hướng ổn định, minh bạch và có khả năng so sánh đối chứng; Không coi đây là một sự kiện thường niên, công bố hàng năm, mà phải xây dựng một bộ hệ sinh thái số - FTA quốc gia, với hệ thống thông tin dữ liệu được theo dõi, cập nhật thường xuyên, kịp thời ghi nhận những mô hình hay, cách làm tốt để nhân rộng, và chỉ rõ những hạn chế, vướng mắc kéo dài để có cơ chế đôn đốc, tháo ngỡ đến cùng",Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc nói.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cũng đồng thời nhấn mạnh, cộng đồng doanh nghiệp phải trở thành trung tâm, chủ thể của quá trình thực thi và tận dụng tốt các FTA.

Từ kết quả thành công của quá trình đàm phán, ký kết các FTA “là rất khó khăn, vất vả”, nhưng việc tận dụng các lợi thế từ các FTA mang lại đang còn khiêm tốn, lãnh đạo Chính phủ yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương cần tổ chức triển khai tốt hơn. “Nhà nước kiến tạo môi trường và tháo gỡ rào càn thể chế, nhưng doanh nghiệp phải chủ động đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng quản trị, xây dựng thương hiệu, đáp ứng tiêu chuẩn xanh, tiêu chuẩn lao động, truy xuất nguồn gốc và các yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Một số hình ảnh tại sự kiện