Trong vòng 3 ngày qua, 3 quan chức cấp cao của Nga đã đưa ra các bình luận rằng Washington đã không thực hiện đúng cam kết, mà không đưa ra chi tiết cụ thể.

Thông tin này được đưa ra sau khi Ukraine tăng cường các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái sâu bên trong lãnh thổ Nga những tuần gần đây. Trong đó, nghiêm trọng nhất là hai cuộc tấn công vào tuần trước nhằm vào một nhà máy lọc dầu ở thủ đô Moscow.

Trong khi đó, tại hội nghị thượng đỉnh Nhóm G7, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã tuyên bố với Tổng thống Mỹ Donald Trump và các nhà lãnh đạo phương Tây khác rằng Kiev đang “xoay chuyển cục diện cuộc chiến”.

Mỹ không làm đúng theo “Tinh thần Alaska”

Nga từng nhiều lần hoan nghênh và đánh giá cao nỗ lực của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm giúp chấm dứt xung đột Nga – Ukraine. Điều này được ghi nhận kể từ năm ngoái, bất chấp việc ông Trump thường chỉ trích Moscow nhiều hơn là đổ lỗi cho Tổng thống Ukraine Zelensky vì bế tắc hiện tại.

Sau hội nghị Thượng đỉnh Alaska, giới chức Nga nhiều lần nhắc đến khái niệm “Tinh thần Anchorage” - cụm từ được các nhà phân tích cho là cách Moscow ám chỉ rằng ông Trump đồng cảm với yêu cầu cốt lõi của Nga: Ukraine phải từ bỏ toàn bộ vùng Donbas để đổi lấy việc ngưng chiến sự tại các mặt trận khác.

Phía Mỹ chưa từng công khai chi tiết bất kỳ thỏa thuận nào đạt được tại hội nghị Thượng đỉnh Alaska. Trong khi đó, các đồng minh của Washington cũng tỏ ra hoài nghi về hiệu quả của việc ông Trump trải thảm đỏ đón tiếp người đồng cấp Nga Vladimir Putin.

Tuy nhiên, chỉ một tháng sau hội nghị, Tổng thống Mỹ bất ngờ thay đổi lập trường khi cho rằng Ukraine có thể giành lại toàn bộ các vùng lãnh thổ bị Nga kiểm soát.

Sau tuyên bố này, sự thất vọng của Moscow bắt đầu lớn dần.

Trong loạt phát biểu mới nhất về cuộc gặp Alaska, cố vấn Điện Kremlin Yuri Ushakov ngày 21/6 cho biết chỉ có một bên tiếp tục tuân thủ các thỏa thuận đạt được; trong khi “bên còn lại, như hiện nay có thể thấy, đã không hoàn toàn thực hiện phần trách nhiệm của mình”.

Đến ngày 23/6, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho rằng hội nghị Thượng đỉnh có thể chỉ là một “chiêu bài” của Mỹ nhằm kéo dài thời gian để tái vũ trang cho chính quyền Kiev.

Tiếp đó, hãng tin Interfax dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov cáo buộc Washington đã rời xa những “thỏa thuận mang tính nền tảng” được thiết lập tại Alaska. Tuy nhiên, ông khẳng định đối thoại Nga–Mỹ vẫn sẽ tiếp tục.

“Chúng tôi cũng nhận thấy lập trường của Washington đang ngày càng tiệm cận với những chính sách chống Nga quyết liệt nhất do các đồng minh châu Âu thân cận của Mỹ theo đuổi, cụ thể là Anh và Pháp”, một hãng thông tấn của Nga khác là RIA dẫn lời ông Ryabkov, đề cập đến Hội nghị G7 diễn ra tại Pháp tuần trước.

Nga cần phải đáp trả

“Ông Putin cần phải có phản hồi”, Gerhard Mangott, một nhà phân tích người Áo và là người từng quan sát Tổng thống Nga Vladimir Putin lâu năm.

Theo chuyên gia này, những phát ngôn mới đây phản ánh sự quan ngại của Moscow trong bối cảnh các cuộc tấn công của Ukraine gia tăng bên trong lãnh thổ Nga.Và Moscow tin rằng những hành động này đang được Mỹ hỗ trợ.

“Ông Putin cần đưa ra phản hồi rõ ràng cho người dân và chứng minh rằng ông ấy vẫn còn nhiều thứ để đáp trả”, Mangott nói.

Phát biểu về các cuộc tấn công gần đây vào Ukraine, Tổng thống Nga Putin ngày 23/6 tuyên bố “toàn bộ phương Tây” đang làm việc cho Kiev.

Trong khi đó, Oleg Ignatov, một nhà phân tích tại Nhóm Khủng hoảng Quốc tế cho biết, Nga thất vọng trước việc thiếu vắng các nỗ lực hòa giải của Mỹ kể từ tháng 2, khi Mỹ và Israel phát động cuộc tấn công nhằm vào Iran, kéo theo sự chuyển hướng chú ý của Washington.

Nga cũng liên tục bác bỏ khả năng hòa giải của các các nước châu Âu, khi không cho thấy dấu hiệu nào cho thấy họ sẽ khuyến khích Ukraine đưa ra những nhượng bộ lớn.

Chuyên gia Ignatov cho biết, mong muốn của Nga lúc này là phía Mỹ nối lại các cuộc tiếp xúc ngoại giao để giúp chấm dứt xung độttheo các điều khoản có lợi cho mình.

“Không có tiến trình ngoại giao có cấu trúc nào, không có thỏa thuận nào được đưa ra, thực tế là không có gì cả”, ông Ignatov nói. “Người Nga rất thất vọng về điều này, họ thực sự muốn người Mỹ tham gia vào cuộc đàm phán”.