Cuối tháng 6/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Khánh Hòa khởi tố vụ án, khởi tố 4 bị can và bắt tạm giam để điều tra về tội “Vi phạm quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất” tại dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1.

Quá trình điều tra phát hiện dấu hiệu lấn chiếm đất do Nhà nước quản lý để hợp thức hóa hồ sơ,thu gom đất trong vùng dự án, nhờ người khác đứng tên để hưởng bồi thường trái quy định. Một số cá nhân có chức vụ, quyền hạn cũng bị xác định có dấu hiệu thiếu trách nhiệm hoặc lợi dụng chức trách trong xác nhận, thẩm định hồ sơ. Theo Công an tỉnh Khánh Hòa, việc khởi tố vụ án đã kịp thời ngăn chặn nguy cơ thất thoát ngân sách nhà nước, ước tính hàng ngàn tỷ đồng.

Sau khi công an vào cuộc, việc rà soát hồ sơ bồi thường tại xã Phước Dinh được siết chặt hơn. Riêng với yêu cầu thu hồi một phần tiền đã chi sai quy định đang gặp vướng mắc vì người dân đã chi tiêu hết. Như trường hợp ông Nguyễn Văn Luận, ở thôn Vĩnh Trường, xã Phước Dinh, cho biết:“Đưa tiền, đất tôi đã giao, tiền đã trả nợ ngân hàng nay đòi lại thì tiền đâu tôi đưa. Tổng tiền đã nhận là 1,9 tỷ, tôilàm ăn thua lỗ, nghỉ làm, có tiền đã trả tiền thức ăn, trả nợ ngân hàng”.

Tại xã Phước Dinh, hồ sơ đất đai phức tạp do dự án từng tạm dừng trong thời gian dài. Nhiều trường hợp chuyển nhượng qua nhiều đời chủ bằng giấy viết tay, trong khi hồ sơ quản lý đất đai qua các thời kỳ chưa đầy đủ. Vì vậy, tỉnh Khánh Hòa yêu cầu vừa đẩy nhanh tiến độ, vừa rà soát chặt từng trường hợp.

Tỉnh đã điều động, thay thế lãnh đạo UBND xã,tăng cường lực lượng hỗ trợ xã Phước Dinh. Tổ Công tác đặc biệt trực tiếp xuống địa bàn; Sở Nông nghiệp và Môi trường biệt phái 5 công chức, viên chức hỗ trợ phân loại, hoàn thiện hồ sơ. Các hồ sơ đủ điều kiện được xử lý theo phương thức cuốn chiếu, hoàn tất đến đâu phê duyệt, chi trả và thu hồi đất đến đó.

Ông Nguyễn Minh Tuấn, Quyền Chủ tịch UBND xã Phước Dinh, tỉnh Khánh Hòa cho biết: “Chúng tôi rút kinh nghiệm, triển khai chặt chẽ, họp lại để xác định nguồn gốc đất. Đồng thời thành lập tổ công tác để rà soát tài sản trên đất, nhà ở các hộ dân, mọi khâu được làm chặt chẽ về thủ tục hồ sơ. Lãnh đạo UBND xã Phước Dinh không vì đẩy nhanh tiến độ mà bỏ qua trình tự thủ tục”.

Sau6 tháng tập trung khắc phục các vấn đề trong công tác giải phóng mặt bằngở dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận 1, xã Phước Dinh đã xác nhận nguồn gốc đất gần một nửa trong số 1.129 trường hợp và chi trả cho hơn 100 trường hợp. Khối lượng còn lại vẫn lớn, trong đó nhiều hồ sơ cần tiếp tục xác minh nguồn gốc đất.

Ông Nguyễn Duy Quang, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Khánh Hòa cho biết, yêu cầu xuyên suốt là bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người dân và tạo sự đồng thuận: "Khi người dân đồng thuận, dự án mới được trôi chảy, các cơ quan, ban ngành đoàn thể, việc tuyên truyền vận động cũng được nâng cao”.

Khánh Hòa đặt mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 trước ngày 15/10/2026. Tỉnh yêu cầu cán bộ cơ sở xử lý hồ sơ đến đâu chắc đến đó, trường hợp khó khăn, vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo để được hướng dẫn, tháo gỡ.

“Trục lợi chính sách xảy ra thông qua việc quản lý đất đai lỏng lẻo, chia tách bất hợp pháp, làm hồ sơ… Xã, phường cứ nghiêm túc, khách quan làm việc, hồ sơ đến đâu làm đến đấy. Khó khăn thì báo cáo lên Sở Nông nghiệp và Môi trường, báo cáo lên UBND tỉnh, chúng tôi sẽ cùng các đồng chí giải quyết, sẽ bảo vệ các đồng chí", ông Nguyễn Việt Hùng, Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa nói.