Đây cũng là hướng tuyến chịu nhiều tác động của ánh sáng mặt trời, có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tâm lý của lái xe, gây buồn ngủ và nguy cơ mất an toàn giao thông. Vậy, hướng ánh nắng mặt trời được đặt ra thế nào trong việc thiết kế các cao tốc trục ngang của đất nước?

Thường xuyên di chuyển trên các tuyến cao tốc, tài xế Nguyễn Văn Toàn (ở Nam Đinh, Ninh Bình) chia sẻ, hầu hết các tài xế lái xe đều đã trải qua cảm giác bị ánh nắng chiếu trực diện vào mắt, nhất là vào buổi sáng, làm tài xế bị căng thẳng, mệt mỏi, kéo dài có thể gây mất an toàn giao thông.

Bởi vậy, anh Toàn cũng mong muốn, việc tính toán tác động của ánh nắng được xem xét thấu đáo trong thiết kế hướng tuyến và xây dựng tuyến đường: "Ví dụ tuyến cao tốc Nội Bài - Lào Cai, ánh nắng rọi vào mặt tài xế thường là tầm 3h00 đến 4h chiều, người lái xe ô tô bị lóa, sẽ phải chớp mắt liên tục, chúng ta sẽ không kịp phản xạ đối với những vật thể trên đường. Do vậy, chúng ta cũng phải giảm tốc độ và có những biện pháp đó là đeo kính râm để hạn chế ánh nắng".

Một số tài xế cũng bày tỏ, dù biết ảnh hưởng đến an toàn, nhưng hiện tại chỉ biết dùng tấm chắn nắng: "Buổi sáng và buổi chiều tối tầm 4h00 đến 5h00, trên đường cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên, hướng về Thái Nguyên thì rất là chói, chắc chắn là phải đi chậm lại rồi, ảnh hưởng những xe đằng sau nữa".

"Nhiều lúc ánh sáng mặt trời khiến mình nhìn đường không được rõ lắm. Nhất là đi Đại lộ này buổi sáng với buổi chiều là giờ nào cũng bị. Nên có nhiều cây xanh thì lái xe đỡ bị ánh nắng mặt trời xuyên thẳng và để quan sát khi đi lại đỡ buồn ngủ hơn".

"Khoảng 4 giờ chiều nếu đi từ Cao Bồ đi lên Hà Nội là ánh nắng xói thẳng vào mặt không có gì mà che được. Ánh nắng mặt trời soi thẳng vào mặt lái xe gây rất nhiều khó khăn, ví dụ không nhìn được tầm xa nữa".

Một số chuyên gia cũng thừa nhận tác động không nhỏ của ánh nắng chiếu trực tiếp vào tài xế có thể ảnh hưởng đến ATGT. Tiến sĩĐào Huy Hoàng, Viện Khoa học Công nghệ GTVT cho biết, Việt Nam là quốc gia nhiệt đới, gió mùa, thời gian nắng kéo dài, có ảnh hưởng đến an toàn giao thông. Trong các lý thuyết hàn lâm về thiết kế hướng tuyến, ánh nắng mặt trời cũng được đặt ra:

"Khi xác định hướng tuyến là phải xem xét, kể cả hướng nắng mặt trời để làm hạn chế để nó không bị ảnh hưởng, tức là không dọc theo hướng mặt trời, để các tia mặt trời chiếu thẳng, gây chói mắt. Trong lý thuyết hàn lâm người ta đã đặt vấn đề hướng tuyến là đã đề cập, nhưng tầm nhìn của mặt trời rất xa, nên kiểu gì ít nhiều cũng bị ảnh hưởng. Còn về xu thế thiết kế thì để tránh được ánh nắng thì ở Việt Nam chưa đặt nặng vấn đề này đâu".

Tiến SĩVũ Anh Tuấn, chuyên gia về quy hoạch và tổ chức giao thông, Trường Đại học GTVT cho hay, việc tránh ánh nắng trực tiếp, kéo dài vào mặt tài xế cũng được cân nhắc trong công tác thiết kế, quy hoạch tuyến đường, song chỉ được coi là yếu tố để xem xét, chứ không bắt buộc: "Trong sách vở thì có nêu, nhưng trong quy chuẩn thì không có yêu cầu bắt buộc. Người ta nói là cao tốc thì không được làm đoạn thẳng quá 10km, khi đoạn thẳng quá 10km thì sẽ phải tạo một đường cong, một là để tài xế tránh bị buồn ngủ. Sách vở là như thế, nhưng khi làm tuyến thì yếu tố kết nối, địa hình đạt được hiệu quả về kinh tế kỹ thuật tốt nhất thì họ sẽ chọn phương án đó".

Tiến sĩVũ Hoài Nam, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội cho biết, về lý thuyết, việc thiết kế hướng tuyến đường đều phải tính toán đến các tác động của yếu tố thời tiết. Tuy vậy, đến nay, chưa có báo cáo hay nghiên cứu nào chỉ ra mức độ ảnh hưởng của ánh nắng đối với tình trạng TNGT ra sao: "Thiết kế đường người ta cũng tránh hướng tài xế bị chói mắt liên tục. Đấy là trong các lý thuyết về thiết kế. Tuy nhiên đường đấy bị chói mắt có thể làm một trong những nguyên nhân làm cho người lái xe khó quan sát điều kiện giao thông ở phía trước, đặc biệt ở tốc độ cao".

Chuyên gia giao thông Doãn Minh Tâm cũng cho rằng, tác động của ánh nắng đến an toàn giao thông là có, nhưng với điều kiện địa hình Việt Nam, việc lưu ý ánh nắng trong thiết kế đường cao tốc trục dọc là rất khó. Với các trục ngang, từ phía Đông sang Tây đang được đẩy mạnh đầu tư, Tiến sĩDoãn Minh Tâm cho rằng, cần chú trọng việc trồng cây hai bên đường, để giảm tác động của ánh nắng và thay đổi môi trường, tránh nhàm chán, lặp lại, dễ gây buồn ngủ cho tài xế.

Hiện tại, việc đầu tư cao tốc trục ngang của đất nước đang được nghiên cứu, đầu tư mạnh mẽ để góp phần hoàn thiện mạng lưới đường bộ, tăng tính kết nối liên vùng. Đây cũng là thời điểm cần tính toán đầy đủ các yếu tố ngoại cảnh trong việc thiết kế hướng tuyến, trong đó có ánh nắng mặt trời, nhằm giảm thiểu nguy cơ mất an toàn giao thông.