Những vụ đuối nước thương tâm từ những nơi quen thuộc

Chỉ mới bước vào mùa hè nhưng nhiều gia đình đã phải đón nhận nỗi đau không gì bù đắp được khi con em mình mãi mãi không trở về sau những buổi vui chơi bên sông nước.

Từ đầu năm 2025 đến nay, tỉnh Thanh Hóa đã ghi nhận hàng chục trẻ em tử vong do đuối nước. Nhiều vụ việc đặc biệt thương tâm xảy ra tại biển Sầm Sơn, biển Hải Tiến, kênh Cửa Đạt, sông Mậu Khê... Hầu hết các nạn nhân gặp nạn khi đang tắm mát hoặc vui chơi gần khu vực sông nước mà không có sự giám sát chặt chẽ của người lớn.

Đau lòng nhất là vụ việc xảy ra ngày 12/4 tại xã Xuân Du. Hai chị em ruột là cháu L.K.K.C. (sinh năm 2023) và L.K.K.A. (sinh năm 2025), trú tại thôn Mó 2, đã dẫn nhau ra khu vực mó nước phía sau nhà để chơi và không may gặp nạn. Theo tìm hiểu, hôm xảy ra vụ việc, cửa sau nhà không được chốt cẩn thận. Trong lúc vui đùa, hai cháu nhỏ đã men theo lối này xuống hố nước phía sau nhà.

Ông Nguyễn Quang Hùng, Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Du cho biết những năm gần đây hầu như năm nào địa phương cũng có người tử vong do đuối nước. Toàn xã hiện có khoảng 65 ha diện tích mặt nước gồm ao, hồ, hồ đập. Dù công tác tuyên truyền, phòng chống đuối nước luôn được chú trọng nhưng nguy cơ vẫn thường trực. Theo ông Hùng, để giảm thiểu tai nạn, việc học bơi cần trở thành môn học bắt buộc trong trường học, đồng thời phụ huynh tuyệt đối không được chủ quan trong quản lý con em, nhất là vào dịp nghỉ hè.

Không chỉ ở vùng nông thôn, nguy cơ đuối nước còn hiện hữu ngay giữa các khu dân cư đông đúc. Tại tuyến kênh dẫn nước từ sông Nhà Lê chảy qua tổ dân phố Tân Tự, phường Đông Sơn, mỗi buổi chiều có thể dễ dàng bắt gặp hàng chục học sinh tụ tập tắm mát. Dòng kênh trở thành một "bể bơi tự phát" của trẻ em trong những ngày nắng nóng. Đây cũng là nơi từng xảy ra nhiều vụ đuối nước thương tâm.

Bên cạnh hệ thống sông ngòi, ao hồ dày đặc, nhiều địa phương còn tồn tại hàng loạt hố sâu ngập nước chưa được hoàn thổ sau khai thác khoáng sản. Không ít điểm nằm sát khu dân cư nhưng thiếu rào chắn, không có biển cảnh báo nguy hiểm. Những "cái bẫy nước" âm thầm tồn tại qua năm tháng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng người dân, đặc biệt là trẻ em.

Điều đáng lo ngại là phần lớn các vụ đuối nước lại xảy ra ở chính những nơi quen thuộc với trẻ nhỏ. Theo thống kê, ao hồ, sông suối chiếm tới 73% số vụ tai nạn đuối nước trẻ em; bãi biển và bãi tắm chiếm 27%. Về độ tuổi, nhóm trẻ từ 11 đến 16 tuổi chiếm tới 86% tổng số nạn nhân, trong khi nhóm từ 6 đến 10 tuổi chiếm 14%.

Theo thống kê của Cục Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ (Bộ Công an), năm 2025 Thanh Hóa nằm trong nhóm 4 địa phương có số vụ đuối nước trẻ em cao nhất cả nước với 17 vụ, làm 21 trẻ em tử vong.

Tính từ năm 2021 đến năm 2025, toàn tỉnh ghi nhận 154 trẻ em tử vong do đuối nước. Những con số biết nói ấy cho thấy đuối nước vẫn đang là một trong những nguyên nhân hàng đầu cướp đi sinh mạng trẻ em trên địa bàn tỉnh.

Không thể phó mặc sự an toàn của trẻ cho may rủi

Mặc dù công tác tuyên truyền được triển khai thường xuyên, song việc kéo giảm tai nạn đuối nước vẫn còn nhiều khó khăn. Thanh Hóa có hệ thống sông ngòi, hồ đập, kênh mương dày đặc cùng nhiều vùng biển và khu vực nước sâu. Điều kiện tự nhiên này vừa tạo lợi thế phát triển kinh tế - xã hội nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với trẻ em.

Bên cạnh đó, một thực tế dễ nhận thấy là nhiều gia đình vẫn chưa thực hiện tốt việc quản lý con em trong thời gian nghỉ hè. Khi cha mẹ bận rộn mưu sinh, trẻ em thường tự tìm đến ao hồ, sông suối để vui chơi, giải nhiệt.

Dọc sông Bưởi, qua các xã Thạch Bình, Biện Thượng, Tây Đô..., hình ảnh trẻ em ra sông tắm vào mỗi buổi chiều không phải chuyện hiếm gặp.

Bà Trịnh Thị Thắm, xã Biện Thượng chia sẻ: "Chúng tôi sinh sống ở nông thôn, điều kiện kinh tế còn hạn chế, các trung tâm dạy bơi lại ở xa, đông người, không gian chật hẹp nên tôi không cho các cháu ra đó học mà mỗi buổi chiều người lớn sẽ tập cho trẻ con ở dòng sông này cho tiện."

Theo ông Trần Văn Độ, giáo viên dạy thể dục Trường THCS Phạm Văn Hinh, xã Tây Đô, muốn giảm thiểu tai nạn đuối nước cần xem việc học bơi là môn học bắt buộc trong nhà trường. Tuy nhiên, rào cản lớn hiện nay là điều kiện cơ sở vật chất.

Toàn tỉnh Thanh Hóa hiện có 1.299 cơ sở giáo dục phổ thông nhưng mới chỉ có 27 cơ sở có bể bơi phục vụ dạy và học. Điều đó đồng nghĩa với việc phần lớn học sinh chưa có điều kiện tiếp cận các chương trình dạy bơi bài bản. Thiếu bể bơi, thiếu trang thiết bị và thiếu giáo viên chuyên môn đang trở thành những nút thắt lớn trong công tác phòng chống đuối nước.

Từ thiếu sân chơi đến nguy cơ đuối nước

Không chỉ thiếu điều kiện học bơi, nhiều địa phương còn thiếu các sân chơi, hoạt động hè an toàn dành cho trẻ em. Chị Trần Minh Trang, Bí thư Đoàn xã Tây Đô cho biết: "Các hoạt động văn hóa, thể thao cho thanh thiếu niên ở nhiều nơi vẫn còn hạn chế. Khi thiếu không gian vui chơi lành mạnh, trẻ em dễ tìm đến sông, hồ, kênh mương để giải trí, từ đó làm gia tăng nguy cơ xảy ra tai nạn".

Theo chị Trang, để giảm thiểu tình trạng đuối nước trẻ em cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trước hết, gia đình phải là tuyến phòng vệ đầu tiên. Cha mẹ cần tăng cường giám sát con em, đặc biệt là trẻ nhỏ; chủ động rào chắn ao hồ, bể nước, hố sâu gần nhà; thường xuyên nhắc nhở trẻ không tự ý tắm sông, hồ hoặc chơi gần khu vực nguy hiểm.

Theo Kế hoạch số 26/KH-UBND ngày 27/1/2026 của UBND tỉnh Thanh Hóa về triển khai Chương trình tăng cường giáo dục kiến thức, kỹ năng phòng chống đuối nước cho học sinh đến năm 2035, tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030 có 70% học sinh được dạy kiến thức và thực hành kỹ năng phòng chống đuối nước; đến năm 2035 nâng tỷ lệ này lên 90%.

Mùa hè mới chỉ bắt đầu. Nhưng phía sau những con số thống kê là những sinh mạng đã mất, là nỗi đau không thể bù đắp của nhiều gia đình. Để không còn những tiếng khóc bên bờ sông, ao hồ, cuộc chiến chống đuối nước trẻ em cần sự vào cuộc quyết liệt hơn từ gia đình, nhà trường, chính quyền và toàn xã hội.