Theo Tờ trình, vùng phát thải thấp sẽ được triển khai theo lộ trình ba giai đoạn. Giai đoạn 1 thực hiện thí điểm từ ngày 1/7 đến hết năm 2026 tại khu vực hồ Hoàn Kiếm và một phần phường Hoàn Kiếm. Giai đoạn 2 mở rộng sang phường Cửa Nam trong năm 2027. Từ năm 2028 đến năm 2029, phạm vi áp dụng sẽ được mở rộng trên toàn bộ khu vực Vành đai 1 và tiếp tục duy trì từ năm 2030 trở đi.

Áp dụnghạn chế đối với phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch

Đáng chú ý, Hà Nội dự kiến áp dụng nhiều biện pháp hạn chế đối với phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch. Đối với xe máy công nghệ hoạt động trên các nền tảng kết nối vận tải, từ năm 2027 sẽ không được phép lưu thông trong khu vực phát thải thấp nếu vẫn sử dụng xăng dầu. Các doanh nghiệp cung cấp ứng dụng vận tải có trách nhiệm điều hướng phương tiện phù hợp với quy định.

Đối với xe máy cá nhân, thành phố khuyến khích hạn chế sử dụng các phương tiện đời cũ, đặc biệt là xe mô tô sản xuất trước năm 2008 và xe gắn máy sản xuất trước năm 2016. Từ năm 2028, các xe máy không đạt tiêu chuẩn khí thải mức 3 theo quy chuẩn quốc gia sẽ không được lưu thông trong khu vực Vành đai 1.

Các loại ô tô sử dụng nhiên liệu hóa thạch cũng sẽ chịu nhiều quy định nghiêm ngặt hơn. Theo đó, từ năm 2027, các xe không đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4 sẽ không được phép lưu thông trong vùng phát thải thấp. Xe khách từ 16 chỗ trở lên chỉ được hoạt động ngoài giờ cao điểm, trong khi xe tải từ 2 đến 3,5 tấn chỉ được lưu thông từ 21 giờ đến 6 giờ sáng hôm sau. Đặc biệt, xe tải trên 3,5 tấn dự kiến bị cấm lưu thông hoàn toàn trong khu vực từ năm 2027.Hơn

Hơn 1.000 tỷ đồng hỗ trợ chuyển đổi phương tiện

Đáng chú ý, trong Tờ trình mới, UBND thành phố Hà Nộicho biết việc triển khai vùng phát thải thấp sẽ gắn với chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện giao thông từ sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang năng lượng sạch. Sở Xây dựngxây dựng dự thảo nghị quyết hỗ trợ với tổng kinh phí dự kiến khoảng 1.045 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030.

Nguồn kinh phí này sẽ được sử dụng để hỗ trợ trực tiếp cho hộ nghèo chuyển đổi xe máy, hỗ trợ lãi suất vay mua phương tiện xanh và khuyến khích người dân sử dụng vận tải hành khách công cộng. Thành phố cũng dự kiến miễn phí vé xe buýt trong khu vực Vành đai 1 trong một số giai đoạn và dịp đặc biệt nhằm thúc đẩy thay đổi thói quen đi lại.

Song song với việc hạn chế phương tiện phát thải cao, Hà Nội tiếp tục đẩy mạnh phát triển hệ thống giao thông xanh. Theo kế hoạch, toàn bộ xe buýt sử dụng xăng dầu trên địa bàn sẽ được chuyển đổi sang xe buýt điện hoặc sử dụng năng lượng xanh trước năm 2030. Tỷ lệ chuyển đổi dự kiến đạt từ 34-39% vào năm 2027 và hoàn thành 100% vào năm 2030.

Thành phố cũng sẽ mở rộng hệ thống trạm sạc điện, điểm đổi pin, phát triển thêm từ 300-500 điểm đón trả khách cho taxi và xe hợp đồng nhằm tăng khả năng kết nối với mạng lưới đường sắt đô thị và vận tải công cộng.

Theo UBND TP Hà Nội, Đề án vùng phát thải thấp không đặt ra yêu cầu đầu tư hạ tầng giao thông mới một cách độc lập mà sẽ được lồng ghép với các chương trình, quy hoạch và dự án giao thông xanh đang triển khai. Kinh phí thực hiện được huy động từ ngân sách thành phố, nguồn xã hội hóa, vốn ODA, hợp tác công tư và các nguồn tài trợ hợp pháp khác.

Đây sẽ là bước đi quan trọng trong lộ trình xây dựng Hà Nội trở thành đô thị xanh, giảm ô nhiễm không khí và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững trong những năm tới.