Thời gian vừa qua, trên địa bàn tỉnh Quảng Trị liên tục xuất hiện các vụ cháy rừng, tập trung các rừng phòng hộ ven biển. Nguy hiểm hơn là nhiều đám cháy sau khi được dập tắt lại bùng phát trở lại, kéo dài nhiều ngày khiến công tác chữa cháy gặp nhiều khó khăn, tốn nhiều nhân lực và vật lực.

Tại xã Ninh Châu, tỉnh Quảng Trị (huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình cũ) liên tiếp xảy ra nhiều vụ cháy rừng trong những ngày qua. Có những đám cháy kéo dài, buộc các lực lượng chức năng phải huy động nhiều lực lượng tham gia mới có thể khống chế hoàn toàn. Các vụ cháy chủ yếu xảy ra tại những diện tích rừng keo và rừng phòng hộ ven biển, nơi lớp thực bì, lá khô tích tụ dày qua nhiều năm nên khi bắt lửa thường cháy lan rất nhanh trên diện rộng. Thời điểm này, luôn có người túc trực thường xuyên để ứng phó kịp thời khi phát sinh đám cháy.

Chị Hồ Thị Thủy, thôn đội trưởng thôn Đắc Thắng, xã Ninh Châu cho biết, nhiều người gần như thức trắng suốt đêm để cùng các lực lượng giữ rừng: “Trời quá nắng, thảm thực vật dày, lá khô nhiều, việc chữa cháy khó khăn dù đã cố gắng nhưng chỉ tạm thời khống chế. Tất cả các lực lượng được huy động, tập trung dụng cụ, trang thiết bị để cố gắng dập lửa”.

Tại khu vực phía Nam tỉnh Quảng Trị, các xã Triệu Cơ, Cửa Việt, Nam Cửa Việt, Cửa Tùng, Vĩnh Định, nguy cơ cháy rừng ven biển đang ở mức báo động cao. Những ngày qua, tại các xã này đã xảy ra cháy rừng. Thời tiết nắng nóng kéo dài, thực bì khô dày và gió lớn, ngọn lửa nhanh chóng lan rộng ra nhiều khu vực lân cận. Để khống chế đám cháy, chính quyền địa phương đã phối hợp với các lực lượng chức năng và người dân huy động hàng trăm người tham gia chữa cháy. Nhiều đám cháy tuy cơ bản được khống chế nhưng nhiều điểm cháy âm ỉ trong lớp thực bì, ngọn lửa bất ngờ bùng phát trở lại, kéo dài từ ngày này sang ngày khác.

Ông Đoàn Quang Diện, Chủ tịch UBND xã Triệu Cơ cho biết, khi vụ cháy lớn xảy ra, công tác chữa cháy gặp rất nhiều khó khăn do thời tiết nắng nóng gay gắt, gió lớn và địa hình phức tạp. Phương tiện chữa cháy chủ yếu là xe phun nước của lực lượng phòng cháy, chữa cháy và kiểm lâm chỉ có thể tiếp cận những khu vực có đường giao thông thuận lợi, khó vào sâu bên trong.

Theo ông Đoàn Quang Diện, địa phương thành lập 3 tổ tuần tra, mỗi tổ gồm 15 người thường xuyên kiểm tra, phát hiện và xử lý kịp thời các điểm có nguy cơ bùng phát trở lại. “Khi xảy ra cháy rừng, việc chữa cháy rất khó khăn. Các phương tiện thô sơ không sử dụng được, chỉ dùng các phương tiện chuyên dụng. Vừa rồi xã thuê các phương tiện xe máy cày của người dân để vận chuyển bể chứa, máy bơm nước vào tiếp cận bên trong hiện trường để phun nước, cùng với các biện pháp thủ công để dập tắt đám cháy”.

Ông Nguyễn Văn Duẩn, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Trị đề nghị khắc phục những tồn tại trong công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. Các địa phương cần tiếp tục thực hiện nghiêm phương châm “bốn tại chỗ”, đặc biệt chú trọng lực lượng và công tác hậu cần tại chỗ.

Ông Duẩn nêu vụ cháy rừng ở xã Ninh Châu xảy ra ngày 20 đến nay đã là 7 ngày. Sau khi dập lửa xong, có 1 tổ ở lại túc trực và đã phát hiện 30 lượt điểm lửa và tàn lửa xuất hiện. Các đám cháy khi dập xong, bay flycam giám sát thì im ắng, nhìn có vẻ bình yên. Nhưng chỉ cần 5 phút sau, gió thổi mạnh làm lớp thực bì bùng lửa lên lại, lây lan nhanh. Nếu như không có tổ trực tiếp tại chỗ, sẽ xảy ra nhiều vụ cháy với diện tích thiệt hại khó lường. Cần nâng cấp, sửa chữa các trang thiết bị chữa cháy rừng hiện có của các lực lượng. Đặc biệt là cải tiến sửa chữa hệ thống ô tô chữa cháy rừng có thể cơ động, tiếp cận với đám cháy.

Theo ông Nguyễn Văn Duẩn, sử dụng flycam phục vụ công tác giám sát hiện trường, phát hiện sớm các điểm lửa và để theo dõi diễn biến sau khi đã dập tắt đám cháy. “Người đang tham gia chữa cháy gồm Công an, Quân sự, Kiểm lâm, dân quân tự vệ khảo sát địa hình, tìm vị trí đóng quân và lực lượng khi chữa cháy rừng ở lại, thay nhau về ăn cơm và chuẩn bị các cái trang thiết bị khác. Bố trí một xe chữa cháy rừng ngay tại chỗ và một cái flycam để quan sát chữa cháy.Cắt cử thay phiên nhau tuần tra kiểm soát toàn diện diện tích rừng bị cháy 24/24 giờ, không để lơi lỏng 1 thời gian nào”.

Từ đầu năm đến nay, tại Quảng Trị xảy ra 9 vụ cháy rừng gây ảnh hưởng trên 220ha rừng. Ngoài ra có 52 vụ cháy đã được phát hiện, dập tắt kịp thời nên không gây thiệt hại về rừng.

Nắng nóng kéo dài nhiều ngày liên tiếp, nền nhiệt cao cùng tình trạng khô hạn nghiêm trọng đang khiến nguy cơ cháy rừng trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đang ở mức cao. Toàn tỉnh có khoảng 250.000 ha rừng có nguy cơ cháy cao, chủ yếu là rừng trồng keo, thông, phi lao và bạch đàn. Nơi dễ xảy ra cháy là rừng tại vùng cát ven biển, nơi có thảm thực bì dày, lượng lá khô tích tụ lớn, nhiều khu vực khó tiếp cận, khi xảy ra cháy thường lan nhanh trên diện rộng và khó khống chế.

Ông Lê Văn Bảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị nhận định, qua thực tế một số vụ cháy rừng xảy ra gần đây cho thấy công tác phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế cần sớm khắc phục. Các địa phương cần chủ động khai thác các nguồn thông tin, ứng dụng công nghệ, camera giám sát, flycam và các phương tiện hỗ trợ nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, xử lý từ sớm. Cần thiết phải tăng cường cho mỗi Hạt Kiểm lâm khu vực có một cái flycam để theo dõi, giám sát các vụ cháy rừng.

Ông Lê Văn Bảo cũng lưu ý, cần đảm bảo an toàn cho lực lượng chữa cháy, tuyệt đối không để lực lượng không được phân công vào khu vực nguy hiểm. Bất luận trong tình huống nào thì an toàn tính mạng con người là ưu tiên cao nhất: “Sẽ hỗ trợ cung cấp flycam cho cho Kiểm lâm, khi xảy ra đám cháy thì trên cơ sở flycam quét xong, ra điểm cháy chỗ nào, lực cần lực lượng chỗ nào thì chúng ta lên phương án thực chiến, ngay lập tức là Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã điều hành theo cái phương án đấy. Bố trí lực lượng thường trực, phương tiện để mà trực tuần tra, yêu cầu là phải phát hiện từ sớm và xử lý ngay từ khi mới phát lửa”.